۱- در این مطالعه، اطلاعات فرهنگ ایمنی بیمار توسط کادر با بهره گرفتن از پرسشنامه تکمیل شد و این امکان وجود دارد که پاسخ های داده شده توسط شرکت کنندگان واقعی نباشد و پاسخ های واقعی خود را منعکس نکنند، از این رو سعی شد تا با دادن توضیحات لازم و دادن زمان مناسب و کافی و تاکید بر محرمانه بودن اطلاعات، داده های جمع آوری شده تا حد امکان واقعی باشند.
۲- با توجه به اینکه پژوهش حاضر در بیمارستان های دانشگاه علوم پزشکی تبریز صورت گرفت، لذا نتایج قابل تعمیم به سایر بیمارستان ها و سایر استان ها نمی باشد
۳- اثرات چک لیست فقط برای عوارض بستری سنجیده شده و در مورد سرپایی ها شناخته شده نیست.

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

۴- مطالعه حاضر، فقط بر روی پرستاران اتاق های عمل صورت گرفت، با توجه به اینکه عوامل زیادی در وضعیت فرهنگ ایمنی بیمار دخیل هستند، لذا نتایج قابل تعمیم به سایر پرسنل بیمارستانی نمی باشد.
پیش فرض ها:

1. 1. ایمنی بیمار یکی از مهمترین اجزای کیفیت مراقبت سلامت است.

1. 1. فرهنگ ایمنی بیمار، نشان دهندهی میزان اولویت ایمنی بیماران از تظر کارکنان سازمان است.

1. 1. پی بردن به فرهنگ ایمنی بیمار در افزایش ایمنی بیمار و کاهش خطاهای پزشکی موثر است.

1. 1. فرهنگ ایمنی بیمار در بیمارستان قابل سنجش است.

1. 1. عملکرد پرسنل بیمارستان در خصوص ایمنی بیمار قابل سنجش است.

فصل دوم
دانستنی های پژوهش
مروری بر مطالعات
دانستنی های پژوهش
مقدمه
فصل دوم این پژوهش شامل چارچوب پنداشتی پژوهش و مروری بر مطالعات انجام شده در این راستا می باشد که چارچوب پنداشتی این پژوهش را مفاهیم ایمنی، فرهنگ ایمنی بیمار و جراحی ایمن، تشکیل می دهد.
ایمنی
اهمیت جان انسان ها برای همه جوامع بین المللی روشن است و همه سازمان ها اعم از اینکه مرتبط با سلامت باشند یا نه، به سلامتی انسان ها ارزش می نهند. ایمنی دومین نیاز بشر در سلسله مراتب نیازهای هرم مازلو قرار دارد و اگر این نیاز برآورده نشود، صعود به طبقات بالاتر هرم با مشکل مواجه خواهد شد. لذا فراهم آوردن مراقبت های ایمن و با کیفیت، حق اساسی بیماران و جزء لاینفک همه سازمان های ارائه دهنده مراقبت سلامت می باشد.
تعریف ایمنی: فقدان وجود هرگونه صدمه و آسیب اتفاقی و یا بعبارتی دیگر عدم وجود هرگونه آسیب غیر منتظره، غیر قابل پیش بینی و ناخواسته(*). ایمنی بیمار پرهیز، پیشگیری و کاهش نتایج ناگوار یا آسیب به بیمار ناشی از فرایند مراقبت های پزشکی می باشد(**). به عبارت دیگر ایمنی بیمار به اجتناب و پیشگیری از صدمات وارده به بیمار یا حوادث ناخواسته ناشی از فرآیندهای ارائه مراقبت گفته می شود و در واقع، ایمنـی بیمـار همـان اجتناب، پیشگیری و بهتر شدن نتایج نامطلوب یا آسیب ناشـی از فرایند مراقبت سلامت است(جدید۳).
به منظور پیشگیری از خطاهای درمانی و مراقبتی و پیش بینی حوادث ناخواسته و کنترل آنها، ضروری است شرایط و محیط ایمنی برای مددجو و ارائه دهنده مراقبت، فراهم گردد. بنابراین از پرستار انتظار می-
رود که ایمنی بیمار را حفظ، خطرات احتمالی را شناسایی، و آسیب به بیمار و خود را، به حداقل برساند و براساس سیاست ها و دستورالعمل های سازمانی رفتار نماید(۴۰). مقولـه ایمنـی بیمـار پـس از انتـشار گـزارش انستیتوی پزشکی ایالات متحده در سال ۱۹۹۹، که به بررسی میزان شیوع خطاهای پزشکی در ایـن کشور پرداخته بود، مورد توجـه پژوهـشگران و صـاحبنظران عرصـه سلامت قـرار گرفـت(جدید۱).
ایمنی بیمار به عنوان مهم ترین حق او در همه زمینه های زندگی فردی و اجتماعی برعهده تک تک افراد جامعه است، لذا فرهنگ سازی و آگاهی دادن به اقشار مختلف جامعه نسبت به بیمار، ایمنی بیمار، نحوه رفتار و تعامل صحیح اطرافیان با او و جایگاه یک بیمار در اجتماع مقدم بر هر اقدام دیگری می باشد (فصلنامه حقوق پزشکی سال پنجم، شماره هجدهم، پاییز۱۳۹۰).
فرهنگ ایمنی بیمار :
یکی از جنبه های ایمنی بیمار که بطور گسترده مورد توجه قرار گرفته است، فرهنگ ایمنی بیمار است(۷۳). فرهنگ ایمنی ماحصل ارزش های فردی و گروهی، نگرش ها، ادراک ها، صلاحیت ها و الگوهای رفتاری است که تعهد، روش و مهارت یک سازمان را از نظر مدیریت ایمنی بیان می نماید(کمیسیون بهداشت و ایمنی بریتانیا ۱۹۹۸)( فصلنامه سلامت کار ایران، دوره ۷، شماره ۴، زمستان ۱۳۸۹).
تاریخچه فرهنگ ایمنی: واژه فرهنگ ایمنی اولین بار پس از وقوع حادثه اتمی چرنوبیل در سال۱۹۸۸ مطرح گردید. از آن به بعد این مفهوم توسط سازمان های متعددی خصوصاً سازمان های با قابلیت اعتماد بالا^[۹] (سازمان های با ریسک بالا و در عین حال ایمن) برای بهبود ایمنی استفاده گردید.
فرهنگ ایمنی توسط ابزارهای ذیل مورد سنجش قرار می گیرد که مشهورترین آنها، پرسشنامه منتشر شده توسط آژانس تحقیقات و کیفیت بهداشت و درمان آمریکا سال۲۰۱۱ می باشد که در کشورهای انگلیس، ترکیه، هلند، عربستان، اسکاتلند و غیره استفاده شده است.
ابزارهای کیفی
چک لیست ارزیابی انعطاف پذیری سازمانی^[۱۰]، ابزار ارزیابی ایمنی بیمار منچستر^[۱۱]، استراتژی هائی برای رهبران، رویکردی سازمانی به ایمنی بیمار^[۱۲] .
ابزارهای کمی
پرسشنامه بررسی فرهنگ ایمنی بیمار در بیمارستان^[۱۳]، پرسشنامه سنجش نگرش ایمنی^[۱۴] ، پیمایش جو ایمنی^[۱۵] ، پرسشنامه جو ایمنی در سازمان های بهداشتی درمانی^[۱۶] .
اهداف استفاده از پرسشنامه: ارزیابی فرهنگ ایمنی بیمار در سازمان ها، پیگیری تغییرات در فرهنگ ایمنی بیمار با گذشت زمان، ارزیابی تاثیر مداخلات مربوط به ایمنی بیمار(آژانس تحقیقات و کیفیت مراقبت سلامت .(۲۰۰۹
محتوای فرهنگ ایمن: مواردی از قبیل عدم پنهان سازی خطاها و حوادث و آشکار سازی آنها، آموزش کارکنان در زمینه امنیت بیمار، وجود سیستم گزارش دهی انواع خطاها، استفاده از داده های سیستم گزارش دهی در جهت بهبود فرآیندها، کاهش سرزنش افراد، وجود کار تیمی، ارتباطات شفاف بین واحدها و بخش ها و همکاری آنها با یکدیگر در جهت منافع بیمار، تعهد مدیریت ارشد سازمان به ایمنی، آموزش و نظارت و توجه رهبری سازمان به امنیت، پاسخ غیر تنبیهی به
خطا و گزارش دهی، کافی بودن نیروی انسانی، کافی بودن تجهیزات و منابع، رعایت و پیروی از قوانین، دستور العمل ها و پروتکل ها، کار تیمی، ارتباطات و همکاری، ادراک کلی از ایمنی از خصائص بارز چنین فرهنگی هستند)١٢(.
در رهگذر تلاش نظام های بهداشتی درمانی به منظور ارتقاء ایمنی بیمار، یکی از مأیوس کننده ترین نکات برای بیماران و کارکنان خدمات بهداشتی- درمانی عدم کسب تجربه و یادگیری نظام های بهداشتی- درمانی از اشتباهات و خطاهای ناخواسته^[۱۷] رخ داده در دیگر مراکز بالینی می باشد در اغلب مواقع سازمان ها و مسئولین بهداشتی درمانی تجارب حاصله و نحوه پیشگیری از اتفاقات ناخواسته را با یکدیگر به مشارکت نمی گذارند و بنابراین اشتباهات و حوادث مشابه در بیمارستان های مختلف در اقصی نقاط جهان به صورت مکرر رخ داده و از عوارض ناشی از آنها سایر بیماران نیز رنج می کشند(۸۲).
با این دیدگاه که مهمترین دانش در زمینه ایمنی بیمار یادگیری نحوه پیشگیری از ایجاد صدمه و آسیب به بیماران در طی درمان و مراقبت از آنان است انجمن جهانی ایمنی بیمار^[۱۸] با اعتقاد به یادگیری از تجارب ناخوشایند ناشی از خطاهای پزشکی یا اتفاقات ناخواسته واقع شده در یک گوشه عالم توسط سایرین در دیگر نقاط دنیا بوجود آمد .با علم براینکه می دانیم اغلب اشتباهات و نارسائی ها منتج از سیستم های ضعیف بوده و علل زمینه ای آنها یکسان می باشد، نقش اساسی سیستم های گزارش دهی^[۱۹]، ارتقاء ایمنی بیماران از طریق یادگیری از گزارش های پزشکان، پرستاران و سایر کارکنان خدمات بهداشتی درمانی از وقوع خطاها و اشتباهات ناشی از نارسائی ها و ضعف های موجود در سیستم های بهداشتی درمانی و مشارکت آن در سطح منطقه ای، ملی یا بین المللی می باشد(۸۳).
نقش اولیه و اساسی سیستم های گزارش ایمنی بیمار، ارتقاء ایمنی بیمار به وسیله یادگیری از اشتباهات، ضعف ها و نارسائی های سیستم های بهداشتی درمانی است. نظام گزارش، باید ایمن و مطمئن باشد افرادی که وقایع و اتفاقات را گزارش می نمایند نباید مجازات شده و یا از سایر عواقب نادرست سیستم های ضعیف و نامطمئن درمانی رنج ببرند. در صورتی نظام گزارش دهی ایمنی بیمار، ارزشمند است که منجر به پاسخ سازنده^[۲۰] سیستمی شود(۸۴). حداقل نتیجه مثبت مورد انتظار از یک سیستم گزارش گیری، باز خورد تجزیه و تحلیل یافته ها به منظور اصلاح روش ها و سیستم ها می باشد و در صورتی که این بازخورد شامل پیشنهادات عملی و اجرایی جهت تغییر فرآیندهای جاری و فعلی مورد استفاده در سیستم های بهداشتی درمانی باشد، ایده آل است(۸۵).
تجزیه و تحلیل، یادگیری و انتشار معنی دار، درس ها و تجارب آموخته شده از آنالیز یافته ها در سیستم های گزارش گیری نیازمند کارشناسان مجرب و ماهر و منابع مالی است. سازمانی که گزارش ها را دریافت می نماید، بایستی توانایی و قابلیت انتشار و توزیع اطلاعات، ارائه پیشنهادات به منظور تغییرات ضروری و اطلاعات کافی جهت تدوین و تنظیم راهکارها را داشته باشد(۸۴).
هدف اولیه از سیستم های گزارش ایمنی بیماران یادگیری از تجارب سایر نظام های بهداشتی درمانی است. آنچه اهمیت دارد اینکه توجه نمائیم وجود یک سیستم گزارش ایمنی بیمار به تنهایی سبب بهبود وضعیت ایمنی بیماران نمی شود، بلکه در واقع باز خورد مناسب گزارش ها است که منجر به تغییر و ارتقاء سیستم ها و روش های موجود و بهبود می شود(۸۶). الزامی است در یک بیمارستان و یا سازمان بهداشتی درمانی گزارش وقایع جدی^[۲۱]و نزدیک به خطا^[۲۲] منجر به شروع تحقیق و بررسی وسیع جهت شناسائی علل زمینه ای،
ضعف و نارسائی های سیستم و بسیج فعالیت ها در راستای اصلاح و طراحی مجدد سیستم و روش ها به منظور پیشگیری از وقوع مجدد خطاها و وقایع ناخواسته گردد(۸۳).
بنیان و فلسفه پیدایش سیستم های پاسخگو^[۲۳] براساس این اندیشه است که دولت ها امانت دار و قیم ملت جهت کسب اطمینان از ارائه خدمات درمانی ایمن و مطمئن به جامعه می باشند. وقوع اشتباه خطرناکی نظیر: (آمپوتاسیون اشتباه پای بیمار)که دقیقاً می تواند قابل پیشگیری باشد، این فرضیه را که مکانیسم های پیشگیری از بروز اشتباهات در بیمارستان ناقص می باشند، صحه گذارده و تأیید می نماید. بنابراین آگاهی عموم از این که نظارت های عالی بر عملکرد بیمارستان ها توسط ارگان های دولتی انجام می گیرد جهت جلب اعتماد عامه مردم ضروری است. واضح و روشن است که سیستم های وسیع یا کشوری گزارش ایمنی بیمار ارزشمندترین منبع برای یادگیری از تجارب سایرین است(۸۵).
وجود و فعالیت سیستم گزارش مؤثر داخلی از اجزاء اساسی برنامه ایمنی بیمار در بیمارستان محسوب می شود. با این حال حتی راه اندازی یک سیستم گزارش ساده نیز بسیار پر هزینه است و بنابراین برای بسیاری از مراکز بهداشتی درمانی راه اندازی سیستم گزارش و بهره گیری از کارشناسان ماهر به دلیل محدودیت منابع مالی مقدور نمی باشد. پذیرش سیستم گزارش ایمنی بیمار و فرهنگ سازی مناسب در خصوص آن، از دیگر مشکلات است(۸۷).
مطالعات بسیاری بطور مکرر نشان داده اند که بسیاری از حوادث قابل شناسایی و تعیین توسط سیستم های گزارش معمولی نمی باشند. معمولاً کارکنان به دلیل پاره ای دلایل از جمله: فراموشی، مشغولیت زیاد، عدم آگاهی به اهمیت حادثه و اینکه گزارش ها منجر به تغییرات قابل اهمیتی نشده اند، حوادث و وقایع را گزارش نمی کنند. در بسیاری از مواقع نیز عدم تمایل به گزارش حوادث و وقایع ناشی از محیط و تنبیه های متعاقب گزارش دهی می باشد که می تواند برای همکاران و گزارش دهنده مضر و آسیب زننده باشد.
خوشبختانه گزارش گیری تنها روش اخذ اطلاعات نیست. کارکنان بهداشتی- درمانی بیمارستان ها از جمله پرستاران، داروسازان، پزشکان و سایر کارکنان منابع بسیار غنی از اطلاعات می باشند. پرونده های بیماران، گزارش های آزمایشگاه، و سایر اطلاعاتی که بصورت روتین در بیمارستان ها اخذ می شوند، به عنوان مستندات ایمنی بیمار کاربرد بسیار دارند(۸۵).
مهمترین ویژگی و عامل موفقیت سیستم های گزارش گیری عدم وجود اقدامات توبیخی پس از گزارش خطا و اشتباهات می باشد .فرد گزارش دهنده و دیگر افراد درگیر نباید در اثر گزارش حوادث و اشتباهات تنبیه شوند، در غیر اینصورت اصولاً حادثه ای گزارش نمی شود. مهمترین عامل برای سیستم های گزارش گیری ملی به منظور حفظ و مصونیت گزارش دهندگان از آسیب و زیان، محرمانه نگهداشتن گزارش ها است. هیچگاه نباید مشخصات بیمار و فرد گزارش دهنده برای شخص ثالثی آشکار شود. محرمانه بودن در سطح سازمان به آشکارسازی اطلاعات در حدی اطلاق می شود که باعث پیگرد قانونی برای فرد خاصی نشود(۸۴).
سیستم گزارش ایمنی بیمار الزامی است که مستقل باشد به نحوی که قدرت مافوق توانایی توبیخ و تنبیه فرد و یا سازمان گزارش دهنده را نداشته باشد. گرچه اتخاذ چنین روشی مابین سازمان های بهداشتی درمانی و آژانس های قانون گذار در نظام دولتی سخت به نظر می رسد، و لیکن برقراری اطمینان و اعتماد در سطح ارائه دهندگان گزارش کافی است. رسالت)ماموریت (بیمارستان ارائه خدمات پزشکی ایمن و اثر بخش^[۲۴] به مراجعین می باشد(۷۲).
سازمان سلامت جهانی عمل جراحی ایمن را یکی از ضروریات بیمارستان های دوستدار ایمنی بیمار می داند. جراحی ایمن زندگی مردم و بیماران را نجات می دهد و راه ارتقای سلامت مردم را مهیا می سازد. دستیابی به ایمنی در اعمال جراحی در تمامی کشورهای در حال توسعه و توسعه یافته هدف اساسی در
مراکز و سازمان های بهداشتی درمانی است(۷۵). اهمیت جان انسان ها برای همه جوامع بین المللی روشن است و همه سازمان های اعم از اینکه مرتبط با سلامت باشند یا نه، به سلامتی انسان ها ارزش می نهند. با توجه به تاکید مداوم سازمان سلامت جهانی روی ایمنی بیمار منجر شده که محققان و پژوهشگران میزان ایمنی را در ابعاد مختلف بسنجند و راهکارهایی را ارائه دهند. در این میان ایمنی اعمال جراحی بیشتر مورد توجه محققان به خصوص در کشورهای دیگر قرارگرفته است. سازمان سلامت جهانی برای ایجاد برنامه ایمنی بیمار ابتکار عمل خود را در ارتقای ایمنی جراحی در سراسر جهان به کار گرفت .برای ایجاد یک برنامه ایمنی پزشکی از رویکرد صنعت خطوط هوایی با۷۰ سال تجربه بهره گیری انجام شد. بازرسی فنی هواپیما قبل از پرواز، سال های سال است که در حال انجام است، سازمان سلامت جهانی اعمال جراحی را همانند فرایند بازرسی فنی هواپیما قبل از پرواز می دانند(۷۶). سازمان سلامت جهانی در سال۲۰۰۹ اعلام داشت که عمل جراحی ایمن موجب پس انداز طول عمر بیماران می شود و کاهش تعداد مرگ و میر جراحی در سراسر جهان تنها با وجود برنامه ایمن و ابزارهای ایمن ساز از قبیل چک لیست ها، کمیته ایمنی و تقویت مهارت جراح و غیره میسر خواهد شد(۷۶).
جراحی بخش جدایی ناپذیر سیستم های مراقبت بهداشتی در سراسر جهان است بصورتی که تخمین زده می شود سالیانه ۲۳۴ میلیون عمل جراحی انجام می شود(۷۷). مراقبت های جراحی و عوارض احتمالی همراه آن به عنوان بخش قابل توجهی از بار بیماری ها، همواره مورد توجه جامعه بهداشت عمومی جهان قرارگرفته است. در ضمن مراقبت های با کیفیت حق اساسی و جزء لاینفک همه سازمان های ارائه دهنده مراقبت سلامت می باشد. هر بیمار حق دارد از بهترین امکانات و بهترین نوع درمان بهره مند باشد. پیچیده ترین نوع کاردرمانی جراحی است و با این وجود، بیمار حق داشتن محیطی امن و جراحی ایمن را دارد(۷۸).
تاریخچه ایمنی

پوشش مناسب زنان، علاوه بر پیشگیری از بزه دیدگی آنان، در خصوص جرایم جنسی، آثار و فواید اجتماعی دیگری نیز دارد که این آثار نیز، به نوبه خود و به طور غیر مستقیم از بسیاری آسیبهای اجتماعی و بروز جرایم دیگر جلوگیری می کند. برخی از این آثار اجتماعی عبارتند از: تحکیم بنیان خانواده و جلوگیری از فروپاشی آن از طریق محدود شدن تمتعات جنسی افراد درون خانواده، حاکمیت آرامش روانی بر محیط اجتماع، محیط کار و فعالیت اقتصادی، استواری نظام اجتماعی و سلامت جامعه از بیماریهای جسمی و روحی، استیفای مناسب حقوق زنان در اجتماع از طریق فراهم آمدن زمینه مؤثر و در عین حال، بی دغدغه در عرصه های مختلف اجتماعی، حفظ شاد و منزلت انسانی زن و عدم تنزل ارزش وجودی وی، به عنوان وسیله استمناع جنسی و …
ممنوعیت هر آنچه باعث جلب توجه نامحرم گردد
علاوه بر دستور اسلام مبنی بر پوشش مناسب برای زنان در جهت جلوگیری از بزه دیدگی و پیشگیری از وقوع جرایم مختلف به ویژه جرایم جنسی، دستورات دیگری نیز در راستای همین هدف از آموزه های اسلامی به چشم می خورد که رعایت حدود خاصی را در معاشرتهای اجتماعی، به ویژه برخورد با مردان مورد توجه قرار داده است این دستورات به شرح ذیل خواهد آمد.

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

نازک کردن صدا و با کرشمه و ناز صحبت کردن زن، به یقین در وجود مردان تأثیرگذار است و می تواند موجب تحریک غریزه جنسی و بروز مسائلی به دنبال آن باشد.
در اسلام، اصل صحبت کردن زن با مرد نامحرم، به هیچ وجه منع نشده و جواز استماع صدای زن، جز مسلمات که سیره قطعی بین مسلمین و مخصوصاً سیره قطعی تاریخی رسول خدا (ص) و ائمه معصومین (ع) نیز بر آن دلالت دارد. همچنین ضروری بودن این امر برای زندگی اجتماعی نیز از دیگران دلایل این حکم است.^[۳۳۲] اما در فقه اسلامی و به تبع آیات قرآن و روایات معصومین (ع) نازک کردن صدا توسط زنان، در صحبت کردن با نامحرم به طور قطع تحریم گردیده است. علت آن نیز همانگونه که بیان شد وسوسه انگیز بودن و تحریک کنندگی آن برای مردان است که احتمال بروز جرایم جنسی را بالا می برد.
خداوند در قرآن کریم در این باره می فرماید:
«یا نساء النبی لستن کاحد من النساء ان اتقیتن بالقول فلا تخضعن بالقول فیطمع الذی فی قلبه مرض و قلن قولاً معروفاً» ^[۳۳۳]
ای همسران پیامبر، شما مانند هیچ یک از زنان (دیگر) نیستید، اگر سر پروا دارید پس به ناز سخن مگویید، تا آنکه در دلش بیماری است، طمع ورزد و گفتاری شایسته گویید.
چنان که ملاحظه می گردد در این آیه به علت ممنوعیت سخن گفتن با صدای نازک توسط زنان، دچار طمع نشدن بیماردلانی است که حتی ممکن است با کوچکترین عامل تحریک کننده، همچون صدای نازک یک زن، دچار وسوسه گردیده و دست به ارتکاب هر کاری بزنند.
منع از ظاهر کردن زینت در مقابل نامحرم
تحریم ظاهر نمودن زینت زنانه در مقابل چشم مردان بیگانه نیز، از دیگر تدابیر پیشگیرانه در جهت جاذبه زدایی از آماجهای جرم، به ویژه در جرایم جنسی است.
در قرآن کریم در این خصوص آمده است:
« و قل للمومنات… لا یبدین زینتهن الا ما ظهر منها» ^[۳۳۴]
و به زنان با ایمان بگو… زینت خود را- جز مقدار که نمایان است- آشکار ننمایند.
منظور از آشکار نکردن زینت در این آیه، پوشیده نگه داشتن زینت آلاتی است که در روی بدن قرار گرفته و طبیعی است که آشکار کردن چنین زینتی، معمولاً توأم با آشکار کردن اندامی است که زینت بر آن قرار دارد. بنابراین، طبق این آیه شریفه و روایات متعددی که از امامان معصوم (ع) نقل شده، زنان حق ندارند زینتهایی که معمولاً پنهانی است را آشکار سازند، هر چند اندامشان نمایان نشود و به این ترتیب آشکار کردن لباسهای زینتی مخصوصی که در زیر لباس عادی یا چادر نیز پوشیده می شود، مجاز نیست.^[۳۳۵] لازم به ذکر است که حدود مستثنی شده از پوشش زن (وجه و کفین)، در صورتی که مورد تزیین و آرایش قرار گرفته باشد، براساس این آیه، پوشانیدنش واجب و اظهارش در مقابل نامحرم، برای زنان حرام است.
فلسفه و علت اصلی تمامی این احکام، دقیقاً براساس جلوگیری از وقوع جرایم و بزه دیدگی زنان است.
جالب اینجاست که در ادامه آیه فوق، حتی از انجام کاری که منجر به دانسته شدن زینتهای پنهانی زنان نیز می شود، منع شده است:
«ولا یضربن بارجلهن یبعلم ما یخفین من زینتهن»
و هنگام راه رفتن پاهای خود را به زمین نزنند، تا زینت پنهانیشان دانسته شود (و صدای خلخال که بر پا دارند به گوش رسد)
توصیه آموزه های اسلامی بر به کار بستن چنین احتیاطات و دقت در ظریفترین عواملی که ممکن است باعث کوچکترین تحریک و یا وسوسه و پرورش ذهنیت مجرمانه در بزهکاران بالقوه گردد، نکته ای است که نهایت توجه اسلام را در جهت پیشگیری از وقوع جرم، از طریق کاستن از جاذبه های موجود در بزه دیدگان بالقوه و مصون سازی آماجهای جرم نشان می دهد.
ضرورت رعایت احتیاط در معاملات
یکی از عوامل مهم وقوع جرایم مالی، اعتماد بی مورد و نابجا از سوی بزه دیدگان است که غالباً منجر به جرایمی چون کلاهبرداری، خیانت در امانت و … می گردد. آگاهی و اطلاع از وقایع حقوقی و احتیاط در تدوین و تنظیم قراردادها و اسنادی که منشاء حقوق و تکالیف هستند، موجب جلوگیری از بسیاری سوء استفاده مالی می گردد.
بر همین اساس، در آموزه های اسلام بر لزوم رعایت احتیاط در معاملات و محکم کاری در آنها تأکید ویژه ای شده است. خداوند متعال در بلندترین آیه قرآن کریم، ضمن تأکید بر ضرورت شاهد گرفتن در هنگام معاملات غیرنقدی یا گرفتن رهن و یا مکتوب نمودن معاملات، احکامی را بیان فرموده است که همگی در راستای پیشگیری وضعی از بزه دیدگی است.
نکات قابل توجهی که در این آیه، ناظر به تدابیر پیشگیرانه وضعی در خصوص مسائلی مالی است به شرح زیر است:
توصیه به لزوم مکتوب نمودن معاملات و اخذ رسید هنگام تحویل کالا به صورت غیر نقدی (به منظور محکم کاری و احتیاط) که تدبیری در راستای جلوگیری از سوء استفاده های مالی مجرمانه و غیرمجرمانه می باشد.
تأکید بر این نکته که بدهکار، خود سند بدهی خویش را بنویسد، تدبیری است که در جهت پیشگیری از بزه دیده واقع شدن طلبکار در آینده به علت انکار احتمالی بدهکار نسبت به مدیون بودن خویش؛ چرا که این تدبیر (نگارش سند بدهی یا خط بدهکار) انگار پس از آن دیگر مقبول نخواهد بود.
شرط دانستن حضور ولی سفیه یا غیر رشید و افراد شعیف در مسائل مالی افراد، اقدامی پیشگیرانه برای جلوگیری از سوء استفاده احتمالی و بزه دیدگی این افراد است:
تأکید بر استفاده از شهادت شهود، به منظور احتیاط و جلوگیری از وقوع جرایم مالی، تدبیر پیشگیرانه دیگری برای از بین بردن فرصتها و موقعیتهای بزهکاری است.
گفتار دوم: محافظت از اشیاء در معرض وقوع جرم (محافظت از آماجهای جرم)
اصطلاح حفاظت و تقویت آماجهای جرم، در مورد یکی از روش های پیشگیری وضعی به کار می رود که هدف آنها افزایش امنیت فیزیکی آماجها و اشیاء در معرض وقوع جرم است تا از این طریق، ارتکاب جرم برای مجرمان دشوارتر و خطر ناشی از آن بیشتر گردد. در دسترس بودن اشیا موضوع جرم و عدم حفاظت از آنها، خود می تواند یکی از عوامل مؤثر در بزه کاری باشد؛ آماجهای حفاظت نشده، علاوه بر اینکه باعث می شود مجرمان حرفه ای، آنها را بر آماجهای حفاظت شده ترجیح دهند، موجب می شود که مجرمان غیر حرفه ای و افراد غیر مجرم دارای زمینه مجرمانه نیز، با توجه به مساعد و آسان دیدن شرایط ارتکاب جرم، انگیزه لازم جهت انجام بزهکاری در آنها به وجود آمده و نسبت به انجام جرم وسوسه شوند. به همین دلیل، راهبرد محافظت از آماجها و اشیاء در معرض وقوع جرم با اهداف اساسی پیشگیری وضعی (کاهش وسوسه های مجرمانه و جلوگیری از ایجاد انگیزه در افراد با سخت و دشوار نمودن دسترسی به آماجها) هماهنگی دارد. ^[۳۳۶]
در سیاست جنایی اسلام نیز، محافظت از اشیا موضوع بزهکاری، مورد توجه قرار گرفته است که در ادامه به بررسی مواردی از آنها می پردازیم.
دلالت افراد به قرار دادن اموال خود در حرز
در سیاست کیفری اسلام، سرقت به دو نوع حدی و تعزیری تقسیم بندی شده است. مهمترین ویژگی متمایزکننده این دو نوع سرقت، محرز یا غیر محرز بودن مال مورد سرقت است؛ به عبارت دیگر، چنانچه کلیه اقدامات ایمنی در خصوص نگهداری و حفاظت فیزیکی از مالی که مورد دستبرد قرار گرفته توسط مالک صورت گرفته باشد و با این وجود، سارق آن را به سرقت برده باشد- با وجود سایر شرایط- ربایش انجام گرفته از مصادیق سرقت حدی خواهد بود و مجازات سنگین قطع دست (البته در مرتبه اول سرقت) را برای سارق در بر خواهد داشت. اما چنانکه مالک، در حفاظت از اموال خویش، کوتاهی نموده باشد و مال خویش را در محل مناسب و متناسب با آن مال، جهت حفظ از دستبرد قرار نداده باشد و با این شرایط ربایش صورت گرفته باشد، سرقت غیرحدی بوده و مشمول مجازات سرقتهای تعزیری- که مجازاتی بسیار سبک تر از حد دارد- خواهد گردید.
بدین لحاظ، ملاحظه می گردد که راهبرد پیشگیرانه حفاظت از آماجها و اشیاء در معرض وقوع بزه، در آموزه های اسلامی به نحو فوق مورد توجه قرار گرفته است و حمایت کیفری از مالک مسروقه در سرقتهای تعزیری، به جهت قصور و کوتاهی وی، در امر پیشگیری از وقوع جرم، تقلیل پیدا می کند تا بدین صورت، به طور غیر مستقیم، افراد جامعه به انجام اقدامهای پیشگیرانه حفاظتی در مورد اموال و اشیاء موضوع جرم، تشویق گردند. به دیگر سخن، اسلام در راستای جلوگیری از وقوع جرایمی؛ چون سرقت، افراد جامعه را موظف می داند که خود نیز در جهت پیشگیری گام برداشته و با قرار دادن مال خود در حرز و مکان متناسب با آن مال، حفاظت لازم را از اموال و اشیاء خویش بنمایند تا زمینه های مساعد و وسوسه کننده تا حد امکان، از صحنه اجتماع و از دسترس مجرمان بالقوه دور شود و با این اقدام، عملاً از نرخ وقوع جرایم کاسته گردد.
منع از در اختیار گذاشتن اموال به شارب خمر و سفیه و …
یکی دیگر از تدابیر پیشگیرانه وضعی در سیاست جنایی اسلام، در جهت حفاظت شایسته از آماجهای جرم، توجه دادن مسلمانان به دقت در واگذاری اموال خویش به دیگران است. بر طبق این مبنا، اسلام با ذکر شرایطی برای «امین»، مسلمانان را به دقت در گزینش فردی قابل اعتماد در این مورد فرا می خواند و از اعتماد بی مورد و بیجا به شدت نهی می کند.
این تعالیم برای پیشگیری از جرایمی، چون خیانت در امانت و کلاهبرداری که نوعاً براساس اعتماد بزه دیده به بزهکاری به وقوع می پیوندند، حائز اهمیت است.
در همین زمینه، قرآن کریم در سوره نساء، انسانها را از در اختیار گذاشتن اموال خویش به سفیهان منع می کند:
«لا توتوا السفها اموالکم التی جعل الله لکم قیماً» ^[۳۳۷]
اموال خود را که خداوند وسیله قوام زندگی شما قرار داده- به دست سفیهان نسپارند.
مصادیق افراد کم خرد و سفیه در آیه فوق، با تفسیری که در روایات از معصومین (ع) به دست ما رسیده است، کاملاً مشخص شده است: شرابخوار^[۳۳۸]، افراد غیر قابل اعتماد و اطمینان و … از جمله این افراد هستند.
صاحب تفسیر «من وحی القرآن» در یک برداشت کلی از روایات، سفیه را کسی معرفی می کند که بر معصیت اصرار دارد و بنابراین، اموالش را نیز در همین مسیر صرف می نماید؛ مانند شرابخوار قمارباز، زانی و …^[۳۳۹] لذا به چنین کسانی نباید اعتماد کرد و اموال خویش را بدانها سپرد.
آموزه های فوق نیز همگی، مویدی بر تأکید اسلام بر حفاظت از اشیاء در معرض وقوع جرم و لزوم حفاظت از آنها در جهت پیشگیری از وقوع جرایم، به ویژه جرایم مالی است.
مبحث سوم: پیشگیری از طریق تغییر شرایط محیطی
از جمله شیوه های اعمال تدابیر پیشگیرانه وضعی، تصرف در شرایط محیطی است. محیط و اوضاع و احوال مکانی و زمانی و … عامل تعیین کننده دیگری است که در کنار بزهکار و بزه دیده، به عنوان دو عنصر ایفا کننده نقش در فرایند پیدایش عمل مجرمانه، حائز اهمیت است.
برخی شرایط و اوضاع و احوال محیطی، موجب بالا رفتن احتمال وقوع بزه بوده و لذا تغییر آنها در کاهش بزهکاری مؤثر می باشد. گرچه عناصری چون زمان، مکان، اسباب و آلات جرم و … بی ارتباط با شخص بزهکار و بزه دیده نمی باشد، اما بررسی آنها در مبحثی جداگانه می تواند نشانگر اهمیت این امور در پیشگیری از وقوع جرایم باشد.
با آنکه تغییر شرایط محیطی و وضعیتهای پیش بزهکاری، همیشه موجب عدم تحقق عمل مجرمانه نمی شود، اما گاهی با افزایش هزینه ارتکاب جرم، یا خطر دستگیری مجرم، مانع از تحقق یافتن قصد مجرمانه و یا به مرحله عمل درآمدن این قصد می شود.
در این نوشتار، اقدامات پیشگیرانه محیطی در سیاست جنایی اسلام، تحت دو مبحث «از بین بردن یا ضبط آلات و ادوات جرم» و «کنترل مکانهای ارتکاب جرم» مورد بررسی قرار خواهد گرفت.
گفتار اول: از بین بردن یا ضبط آلات و ادوات

ب- تملک تمام زمین های داخل شهر و اطراف آن تا شعاع ۱۰ کیلومتر از سوی شهرداری.
ج- جلوگیری از هرگونه نقل و انتقال سودجویانه زمین و ایجاد بهره اقتصادی در زمین .
۴- از لحاظ اجتماعی ، اهداف زیر مورد توجه قرار می گیرند :
الف- بالا بردن کیفیت زندگی ساکنان شهر
ب-خروج یا کاهش مشاغل قابل اعتراضساکنان شهر به خارج از محدوده
۵- اهداف فرهنگی مرمت بر استفاده هرچه بیشتر از فعالیت های گردشگری تاکید دارند.
۶- سیاست ها و راهبردهای کالبدی به قرار زیر است :
الف- حفاظت ،تعمیر و مرمت
ب- احیای خانه های مسکونی با ارزش
ج- هماهنگی کامل واحد های مسکونی با ارزش با نماهای پیرامون
۷- سیاست ها و راهبرد های آمد و شد و حمل و نقل شامل موارد زیر است :
الف- آرام سازی آمد و شد
ب- تاکید بر حمل و نقل عمومی و دوچرخه
ج- ایجاد تسهیلات لازم برای توقفگاه بخصوص در مناطق غیر مسکونی

( اینجا فقط تکه ای از متن فایل پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

۸- سیاست ها و راهبردهای تاسیساتی و تجهیزاتی بر ایجاد و تجهیز شبکه فاضلاب شهری تاکید دارد .
۹-شیوه برنامه ریزی مبتنی بر تدوین طرحهای جامع، منطبق با نیازهای معاصر است(حبیبی و مقصودی،۸۸:۱۳۸۲).
۲-۱۷ کشورهای در حال توسعه
۲-۱۷-۱- ترکیه
استانبول کهن شهری است به جای مانده از روزگاران کهن و پر از خاطره های تاریخی. دگردیسی این شهر در ابتدا «رمی» ، سپس مسیحی و دست آخر اسلامی سبب گشته است تا مرمت و نوسازی شهری به عنوان امر قطعی به عنوان معاصرسازی این شهر و تعریف مجدد آن در شبکه شهرهای جهانی تلقی شود. نکات مورد توجه در مرمت شهری استانبول عبارت است از :
۱-هدف اصلی مرمت استانبول : احیا و اعاده حیثیت تاریخی شهر به عنوان یک شهر جهانی
۲- هدف کالبدی : اولویت بخشیدن به طرح های بهسازی و نوسازی شهری
۳- هدف اقتصادی : تقویت بنیه اقتصادی شهر از طریق جذب گردشگر و ایجاد فضاهای شهری جاذب و درآمدزا
۴- هدف اجتماعی : خارج کردن شهر کهن از دست بینوایان و اقشار کم درآمد جامعه و ایجاد فضای شهر در خور عصر حاضر
۵- هدف فرهنگی : توجه دقیق به نقش تاریخی و فرهنگی شهر قدیم و معاصرسازی آن
۶- سیاست ها و راهبردهای کالبدی : الف- خروج صنایع مزاحم از شهر کهن ب- ایجاد فضاهای جدید در استخوان بندی شهر کهن برای جلوگیری از فرسودگی و معاصرسازی آن ج- مرمت تدریجی ابنیه تاریخی د- ممنوعیت بلندمرتبه سازی در شهر قدیم
۷- سیاست ها و راهبرد های حمل و نقل و آمد و شد : الف- ایجاد مسیرهای ویژه پیاده ب- استفاده از حمل و نقل عمومی در بافت کهن به ویژه اتوبوس و تراموا ج- ایجاد توقفگاه های متعدد در درون و پیرامون بافت کهن د- کند کردن عبور سواره
۸- سیاست ها و راهبردهای تاسیسات و تجهیزات شهری : معاصرسازی و به روز کردن تاسیسات و تجهیزات شهری
۹- شیوه برنامه ریزی :الف- ایجاد کاربری ها و عملکرد های گردشگری فرهنگی در بافت کهن ب- ایجاد ارتباط میان طرح های بالادست در مقیاس جهانی(حبیبی و مقصودی،۹۸:۱۳۸۲).
جدول ۲-۲ اهداف و راهکارهای اجرایی ساماندهی بافت های فرسوده

اهداف

راهکارهای اجرایی

توانمند سازی ساکنان

تامین اعتبار و مدیریت مالی مستمر
افزایش رونق اقتصادی ناحیه به دنبال تامین زیرساخت ها و اشتغال زایی ناشی از فعالیت بخش مسکن و به سبب آن بهبود وضعیت خانوار
فراهم سازی تسهیلات تجاری و بازارهای فروش صنایع دستی و نظایر آن
آموزش مهارت های حرفه ای
انتقال مالکیت زمین های ساخته شده(تعرفی) به ساکنان و ایجاد تعلق به محل سکونت به کمک مکانیسم های بانکی برای وام
تقویت روحیه خود باوری

بسم ا… الرحمن الرحیم

کلیه حقوق مادی مترتب بر نتایج مطالعات، ابتکارات و
نوآوری های ناشی از تحقیق موضوع این پایان نامه
متعلق به دانشگاه رازی است.

دانشگاه رازی
پردیس کشاورزی و منابع طبیعی
پایان نامه جهت دریافت درجه کارشناسی ارشد در رشته آگرواکولوژی
عنوان پایان نامه:
تأثیر پیش تیمار بذر، نیتروکسین و کود نیتروژنه بر رشد و عملکرد ذرت(Zea mays)
نگارش
مسلم ابدالی
استاد راهنما
غلامرضا محمدی
استاد مشاور
مختار قبادی
خرداد ۱۳۹۱
چکیده :
به منظور بررسی تأثیر پیش تیمار بذر، نیتروکسین و کود نیتروژنه بر رشد و عملکرد ذرت، این تحقیق به صورت دو آزمایش در پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه رازی در سال زراعی ۱۳۸۹ به اجرا درآمد. آزمایش مزرعه‌ای به صورت فاکتوریل در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی در ۳ تکرار با سه عامل، پیش تیمار بذر در سه سطح شامل: شاهد یا بدون پیش تیمار، پیش تیمار بذر با آب مقطر و پیش تیمار بذر با HB-101. کود زیستی نیتروکسین در دو سطح شامل: مصرف و بدون مصرف و کود شیمیایی نیتروژن از منبع اوره نیز در سه سطح شامل: ۰، ۲۲۵ و ۴۵۰ کیلوگرم در هکتار پیاده شد. نتایج نشان داد که اثرات پیش تیمار بذر بر همه صفات کمی مانند عملکرد دانه، وزن هزار دانه، تعداد ردیف دانه در بلال و عملکرد بیولوژیک معنی‌دار شد. بر اساس نتایج به دست آمده پیش تیمار بذر، از میان شاخص‌های فیزیولوژیکی بر سرعت رشد محصول (CGR) و سرعت رشد نسبی (RGR) تأثیر معنی‌دار داشت. همچنین در بین صفات مورفولوژیکی ذرت، تأثیر پیش تیمار بذر بر ارتفاع بوته و شاخص کلروفیل معنی‌دار شد. اثر کود زیستی نیتروکسین تنها بر شاخص برداشت، ارتفاع پانیکول، قطر چوب بلال، بیوماس علف هرز و سرعت فتوسنتز خالص (NAR)، معنی‌دار نگردید. اثر کود شیمیایی نیتروژن بر همه صفات مورد آزمایش بجز قطر چوب بلال معنی‌دار شد. نتایج مقایسه میانگین به روش دانکن در سطح احتمال ۵ درصد نشان داد که عملکرد دانه، وزن هزار دانه، تعداد دانه در ردیف، عملکرد بیولوژیک، ارتفاع بوته، شاخص کلروفیل و سرعت رشد نسبی (RGR)، تحت تأثیر اثرات متقابل دوگانه قرار گرفتند. بیشترین میزان تعداد دانه در ردیف (۲۲/۴۴ عدد)، عملکرد دانه (۱۲۵۷۰ کیلوگرم در هکتار)، عملکرد بیولوژیک (۲۵۷۰۱ کیلوگرم در هکتار)، شاخص کلروفیل (۴۲) و ارتفاع (۴۱/۲۰۹ سانتی‌متر) از تیمار مصرف نیتروکسین با مصرف ۲۲۵ کیلوگرم کود نیتروژن و بیشترین وزن هزار دانه (۰۵/۳۴۵ گرم) و بیشترین سرعت رشد نسبی (۰۷۴/۰ گرم برگرم در روز) از پیش‌تیمار بذر با آب مقطر و مصرف ۴۵۰ کیلوگرم کود نیتروژن به دست آمد. در آزمایشگاه، به منظور بررسی تأثیر محیط گیاه مادری بر جوانه‌زنی بذرهای ذرت، نتایج نشان داد که کود نیتروژن بر درصد جوانه‌زنی، سرعت جوانه‌زنی و وزن خشک گیاهچه، تا‌ثیر معنی‌داری داشت. بیشترین درصد جوانه‌زنی (۱۱/۸۳ درصد)، سرعت جوانه‌زنی (۱/۸) و وزن خشک گیاهچه (۱۰/۳۰۴ میلی‌گرم) به تیمار مصرف ۴۵۰ کیلوگرم در هکتار کود نیتروژن در محیط مادری مربوط بود. همبستگی عملکرد با وزن هزار دانه، تعداد دانه در ردیف، تعداد ردیف در بلال، تعداد دانه در بلال، عملکرد بیولوژیک و شاخص برداشت مثبت و معنی دار شد.
کلمات کلیدی: ذرت، پیش‌تیمار بذر، نیتروکسین، نیتروژن، عملکرد و اجزاء عملکرد.
فهرست مطالب
عنوان صفحه
فصل اول : مقدمه ……………………………………………………………………………………………………………………………………….
فصل دوم : کلیات و بررسی منابع ………………………………………………………………………………………………………………..
۲-۱- منشاء و تاریخچه ذرت …………………………………………………………………………………………………………………………
۲-۲-‌ سطح زیر کشت و تولید ذرت در دنیا ………………………………………………………………………………………………….
۲-۳-‌ بررسی‌های آماری در ایران ………………………………………………………………………………………………………………….
۲-۴- گیاه‌شناسی ذرت …………………………………………………………………………………………………………………………………
۲-۵- اهمیت محصول ذرت و موارد مصرف …………………………………………………………………………………………………
۲-۶- اکولوژی ذرت ………………………………………………………………………………………………………………………………………
۲-۶-۱- پراکندگی جغرافیایی ……………………………………………………………………………………………………….
۲-۶-۲- درجه حرارت ……………………………………………………………………………………………………………………
۲-۶-۳- رطوبت ……………………………………………………………………………………………………………………………..
۲-۶-۴- نور ………… ……………………………………………………………………………………………………………………….
۲-۶- ۵- خاک ………………………………………………………………………………………………………………………………
۲-۷- نقش در تغذیه ………………………………………………………………………………………………………………………………….
۲-۸- مواد غذایی مورد نیاز ذرت …………………………………………………………………………………………………………………….
۲-۸-۱- نیتروژن ………………………………………………………………………………………………………………………………
۲-۹- تثبیت زیستی نیتروژن و کودهای زیستی …………………………………………………………………………………………………..
۲-۹-۱- دی ازوتروف‌ها …………………………………………………………………………………………………………………
۲-۹-۱-۱- دی ازوتروف‌های آزادزی ……………………………………………………………………………………………..
۲-۹-۱-۱-۱- هتروتروف‌ها …………………………………………………………………………………………………………….
۲-۹-۱-۱-۱-۱- ازتوباکتر ……………………………………………………………………………………………………………..
۲-۹-۱-۱-۲- فتوتروف‌ها ……………………………………………………………………………………………………………..
۲-۹-۱-۲- دی ازوتروف همیار …………………………………………………………………………………………………….
۲-۹-۱-۲-۱- آزوسپیریلوم …………………………………………………………………………………………………………..
۲-۹-۱-۳- دی ازوتروف‌های همزیست …………………………………………………………………………………………
۲-۱۰- نیتروکسین ………………………………………………………………………………………………………………………………………
۲-۱۱- اثرات نیتروژن و کودهای زیستی بر عملکرد و سایر صفات گیاهی ذرت ……………………………………………..
۲-۱۲- پرایمینگ (پیش تیمار) …………………………………………………………………………………………………………………….
۲-۱۲-۱- اسموپرایمینگ ……………………………………………………………………………………………………………
فهرست مطالب
عنوان صفحه

۲-۱۲-۲- هیدروپرایمینگ ……………………………………………………………………………………………………………..
۲-۱۲-۳- ماتریکوپرایمینگ ……………………………………………………………………………………………………………

– نگاه کنید به: S/RES/1503(2003) ↑
– نگاه کنید به:
IT-96-23/2-PT,Decision of 17 May 2005 ↑
– پرونده های زیر با صدور قرار مقتضی از دادگاه بین المللی رواندا به دادگاه صالح در فرانسه ارسال شد
MUNYESHYAKA Wenceslas (ICTR-05-87)
BUCYIBARUTA Laurent (ICTR-05-85)
و پرونده RUSATIRA, Léonidas (ICTR-02-80) به لحاظ عدم کفایت ادله اثبات ارتکاب جنایت بین المللی در دیوان مختومه و در اختیار مراجع داخلی گذاشته شد. ↑
– http://www.law.harvard.edu/students/orgs/hrj/iss16/katzenstein.shtml ↑
-http://www.hrcr.org/hottopics/UNKhmer.html ↑
– (Benzing 200 p 410) ↑
– UNGA/Res/44/89 ↑
– Vance ↑
– Lord Owen ↑
لازم به ذکر است که فرایند تشکیل دیوان بین المللی کیفری با آغاز جنگ سرد با قطعنامه (۹) ۸۹۷ در سال ۱۹۵۴ به حال تعلیق در آمد تا اینکه در سال ۱۹۸۹ و با صدور قطعنامه ۸۹/۴۴ این ماموریت باز به جریان افتاد. ↑
– Crime of aggression ↑
– War Crimes ↑
– Genocide ↑
– Crimes against Humanity ↑
– Preparatory committee ↑
– لازم به ذکر است که وصف تکمیلی بودن صلاحیت دیوان با رای قابل توجه اعضای کمیته تهیه و تدارک، در پیش نویس مزبور گنجانده شد. ↑
– لازم به ذکر است، برای احتراز از تحت الشعاع قرار گرفتن اجلاس با بحث های ریشه دار سیاسی، تدوین مقررات در خصوص موضوعات حساس و کلیدی همچون نقش شورای امنیت، صلاحیت دیوان نسبت به دولتهای غیر عضو، حدود صلاحیت ذاتی دیوان و مانند آن به هیچ کمیته ای ارجاع نشد و ریاست اجلاس _فیلیپ کیرش_ اقدام به تهیه آن نمود. ↑

– ۲۱ رای ممتنع و ۷ رای مخالف به اساسنامه داده شد. ↑
– اساسنامه مصوب متشکل از یک دیباچه، سیزده بخش و ۱۲۸ ماده می باشد و مهمترین سند دیوان بین المللی کیفری به شمار می رود که به اساسی ترین مسائل دیوان می پردازد از این رو می توان از آن به عنوان میثاق دولتهای عضو اساسنامه یاد کرد. ↑
– در ۱۱ آوریل ۲۰۰۲ ده کشور به صورت همزمان و به اتفاق سند مربوط به تصویب اساسنامه را تقدیم رییس دیوان نمودند. ↑
– خالقی، علی، مقدمه ای بر مطالعه اصول حاکم بر صلاحیت کیفری در حقوق جزای بین الملل، مجله پژوهش های حقوقی، (شهر دانش ـ تهران), شماره ۲ (۱۳۸۱) ص ۳۵ ↑
– خالقی، علی، محتوای جایگاه قاعده منع محاکمه مجدد در حقوق جزای بین الملل و ایران، علوم جنایی (مجموعه مقالات در تجلیل از استاد دکتر محمد آشوری) (تهران ـ ۱۳۸۳) ص ۴۱۴ ↑
– پیشین، ص ۴۱۵ ↑
– M. Cherif. Bassiuoni, Human rights in the context of criminal justice, Duke. J. Com & Int. L, Vol. 3 (1994) p. 247 ↑
– William. A. Schabas, General priciples of criminal law, op. cit, p.103 ↑
– مانند کمیسیون اروپایی عدم اعمال مرور زمان نسبت به جنایات علیه بشریت و جنایات جنگی مصوب ۲۵ ژانویه ۱۹۷۴ ↑
– Jessica. Gavron, Amnesties in the light of development in international law and establishment of icc, in. Int & Com. L. Quar, Vol. 51 (2002) No. 1, pp.92 ↑
– de jure ↑
– de facto ↑
– M. Chief. Bassiouni, Introduction to…, op. cit, pp.729 – 737 ↑
– میرمحمد صادقی، حسین، پیشین، ص ۲۳۰ به بعد ↑
– Helmut. Gropengiesser and Jorg. Meissner, Amnesties and the Rome statute of the ICC, in. Int. Cri. L. Rev, No.5 (2005) pp. 299-300 ↑
– John. Dogard, Immunity human rights and international crimes, in. J.S. Afr. L, vol. 3 (2005) pp. 484-485 ↑
– Sang. Wook. Daniel. Han, The international Criminal court and national amnesty, in. Aukw. Uni. L. Rev, No. 12 (2006) pp. 112-113 ↑
– ویلیام. ا. شبث، پیشین، ص ۱۰۸ ↑
– مفاد ماده ۶۶ اساسنامه ↑
– پاراگراف ۹ دیباچه ↑
– ماده ۱ اساسنامه ↑
– بند ۱ ماده ۹۸ اساسنامه ↑
– ماده ۱۰۰ اساسنامه ↑
– Report of the international criminal court for 2004, 1 August 2005, A/60/177, page 4 (www.icc-cpi.int/press/pressreleases/120.html) ↑
– www.icc-cpi.int/presidency/presspeeches.html (8 Novamber 2005, p.3) ↑
http://www.icc.cpi.int/menus/icc/situations%20and%20cases/situations/situation%20icc%200104/recent%20updates?lan=en-GB ↑