منابع

1. 1. ابراهیمی، ع. ۱۳۸۹، تغذیه ماهیان خاویاری در آبزی پروری صنعتی، انتشارات مرکز نشر دانشگاه صنعتی اصفهان، اصفهان، ایران. ۱۱۸ صفحه.

1. 1. ابراهیمی، ع، بیرقدار، ا، ۱۳۸۵، تغذیه و نیازهای غذایی ماهیان در آبزی پروری (با تاکید برگونه های قابل پرورش در ایران)، انتشارات جها د دانشگاهی واحد صنعتی اصفهان، اصفهان، ایران. ۲۹۲ صفحه.

1. 1. ابراهیمی، ع، پوررضا،‌ج، پاناماریوف، س، و، کمالی، ا، حسینی، ع، ۱۳۸۳، “اثر مقادیر مختلف پروتئین و چربی بر رشد و ترکیب شیمیایی لاشه بچه‌ماهیان انگشت قد قره‌برون (Acipenser persicus)”، مجله علوم کشاورزی و منابع طبیعی، شماره۳، ۱۱۸ صفحه.

1. 1. ابراهیمی، ع، تنگستانی، ر، علیزاده، ا، زارع، پ، ۱۳۹۱،”اثر سطوح مختلف اسانس سیر بر شاخص‌های رشد،‌تغذیه و ترکیب شیمیایی لاشه فیل‌ماهی (Huso huso) جوان پرورشی”، مجله علوم و فنون دریایی، دوره ۱۱، شماره ۴، صص ۱-۷۳٫

1. 1. بهمنی ، م، ۱۳۷۸، “بررسی اکوفیزیولوژیک استرس از طریق اثر بر محورهای HPI و HPG سیستم ایمنی و فرایند تولید مثل در تاسماهی ایرانی (Acipenser persicus)” . رساله دکتری. دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم تحقیقات، صص ۲۱-۴۲٫

1. 1. رفعت‌نژاد، س، فلاحتکار، ب، طلوعی گیلانی، م، ح، ابراهیم‌زاده، م، حیدری قادی‌کلایی، م، ۱۳۸۹، اثر تراکم‌های مختلف ذخیره‌سازی بر برخی پارامترهای کیفی آب و فاکتورهای رشد فیل‌ماهی در مخازن پرورشی، مجله دامپزشکی ایران، دوره ۶، شماره۳، صص ۳۸-۴۷٫

1. 1. ستاری، م، ۱۳۸۱، ماهی شناسی (۱) تشریح و فیزیولوژی، انتشارات نقش مهر، ۶۵۹ص.

1. 1. ستاری، م، ۱۳۸۲، ماهی شناسی۲(سیستماتیک)، انتشارات حق شناس، ۵۰۲ صفحه.

1. 1. لاوسون، ت، مترجم، جعفری باری، م، ۱۳۸۰، اصول مهندسی آبزیان، انتشارات معاونت تکثیر و پرورش آبزیان-معاونت کل ترویج، تهران، ۵۰۴ صفحه.

1. 1. لیت ریتز، ا، مترجم، عمادی، ح، ۱۳۷۴، راهنمای تکثیر و پرورش ماهی قزل الا و ماهی آزاد، انتشارات ماهنامه آبزیان تهران، ۲۲۰ صفحه.

1. 1. فلاحتکار، ب، سلطانی، م، ابطحی، ب، کلباسی، م. ر، پورکاظمی، م، یاسمی، م، ۱۳۸۵، تاثیر ویتامین C بر برخی پارامترهای رشد، نرخ بازماندگی و شاخص کبدی در فیل‌ماهیان (Huso huso) جوان پرورشی، مجله پژوهش و سازندگی، شماره ۷۲، صص ۹۸-۱۰۳٫

1. 1. اعتمادی، ح، رضائی، م، عابدیان، ع، ۱۳۸۷، پتانسیل آنتی‌باکتریایی و آنتی‌اکسیدانی عصاره رزماری (Rosmarinus officinalis) در افزایش عمر ماندگاری ماهی قزل‌آلای رنگین‌کمان (Oncorhynchus mykiss)، فصل نامه علوم و صنایع غذایی، دوره ۵، شماره ۴، صص ۶۷-۷۷٫

1. 1. A.O.A.C., 1997, “Association of official Analytical, in official Methods of Analysis of AOAC International“, Vol. 16^th Edn, Cunniff, P. A., Ed. Arlington, AOAC International.

1. 1. Abdel, A., Mostafa, Z. M., Ahmad, M. H., Mousallamy, A., Samir, A., 2009.” Effect of Using Dried Fenugreek Seeds as Natural Feed Additives on Growth Performance, Feed Utilization, Whole-body Composition and Entropathogenic Aeromonas Hydrophila-challinge of Monsex Nile Tilapia O. Niloticus (L) Fingerlings”, Australian Journal of Basic and Applied Sciences, VOL. 3, PP. 1234-1245.

1. 1. Abdel-Tawwab, M., Abdel-Rahman, A. M., Ismael, N., 2008.”Evaluation of commercial live baker’s yeast, Saccharomyces cerevisiae as a growth and immunity promoter for fry Nile tilapia, Oreochromis niloticus challenged in situ with Aeromonas hydrophila,” Aquaculture, vol. 280, pp. 185–۱۸۹٫

شکل‏۲‑۴- مدل لئویندو ۲۹
شکل‏۲‑۵- مدل ابی و اسلتر ۳۰
شکل‏۲‑۶- مدل الماس ملی پورتر ۳۹
شکل‏۲‑۷- مدل درختی تصمیم ۵۲
شکل ‏۳‑۱- مدل سلسله مراتب تصمیم ۶۴
شکل ‏۴‑۱- درخت تصمیم ابعاد موانع صادرات ۸۶
شکل ‏۴‑۲- رتبه بندی معیارهای انتخاب موانع ۸۷
شکل ‏۴‑۳- رتبه بندی ابعاد نسبت به شدت تأثیر ۸۸
شکل ‏۴‑۴- رتبه بندی ابعاد نسبت به جامعیت تأثیر ۸۹
شکل ‏۴‑۵- رتبه بندی ابعاد موانع نسبت به قابلیت کنترل ۹۰
شکل ‏۴‑۶- رتبه بندی ابعاد نسبت به میزان تلاش لازم برای رفع مانع ۹۰
(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت nefo.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

شکل ‏۴‑۷- رتبه بندی نهایی ابعاد ۹۱
شکل ‏۴‑۸- درخت تصمیم مؤلفه های عوامل تولید ۹۲
شکل ‏۴‑۹- رتبه بندی مؤلفه های بعد عوامل تولید ۹۳
شکل ‏۴‑۱۰- درخت تصمیم مؤلفه های بعد تقاضای داخلی ۹۳
شکل ‏۴‑۱۱- رتبه بندی مؤلفه های بعد تقاضای داخلی ۹۴
شکل ‏۴‑۱۲- درخت تصمیم مؤلفه های بعد شاختار، استراتژی و رقابت ۹۴
شکل ‏۴‑۱۳- رتبه بندی مؤلفه های بعد استراتژی، ساختار و رقابت ۹۵
شکل ‏۴‑۱۴- درخت تصمیم مؤلفه های بعد صنایع مرتبط و پشتیبان ۹۶
شکل ‏۴‑۱۵- رتبه بندی مؤلفه های بعد صنایع مرتبط و پشتیبان ۹۶
شکل ‏۴‑۱۶- درخت تصمیم مؤلفه های بعد اقدامات دولت ۹۷
شکل ‏۴‑۱۷- نتایج رتبه بندی مؤلفه های بعد اقدامات دولت ۹۸
شکل ‏۴‑۱۸- درخت تصمیم موانع مرتبط با رویدادهای شانسی ۹۸
شکل ‏۴‑۱۹- رتبه بندی موانع مرتبط با رویدادهای شانسی ۹۹
چکیده
تحقیق حاضر با هدف شناسایی عوامل تأثیر گذار بر صادرات صنایع شوینده، بهداشتی در ایران انجام شده است. مدل اصلی تحقیق مبتنی بر مدل الماس ملی پورتر تدوین شده است. بر اساس این مدل، عوامل اثرگذار بر صادرات را می توان در ۶ بعد مورد بررسی قرار داد. هر کدام از از این ابعاد مؤلفه هایی را شامل می‌شوند که در صورت تحقق یا بهبود آنها توان صادراتی یک کشور یا یک صنعت افزایش می‌یابد. براساس مبانی نظری و مرور تحقیقات پیشین و نیز اطلاعات بدست آمده از زمینه مورد مطالعه، در مجموع ۴۷ مؤلفه در ابعاد ۶ گانه مورد شناسایی قرار گرفته است. داده‌های تحقیق با بهره گرفتن از پرسشنامه گردآوری شده است. حجم جامعه آماری (N=147) می باشد و حجم نمونه آماری (n=106) بدست آمده است و نمونه گیری به روش تصادفی ساده صورت گرفته است. نتایج پرسشنامه با بهره گرفتن از آزمون مقایسه میانگین تک نمونه ای مورد بررسی قرار گرفته و مطلوبیت هر کدام از مؤلفه ها بعنوان یک عامل مهم و اصلی مورد ارزیابی قرار گرفته است. ۱۸ عامل مهم و اصلی شناسایی شده است که در ۶ بعد جای می‌گیرند. پس از مشخص شدن عوامل مهم و اصلی، با بهره گرفتن از روش AHP رتبه بندی ابعاد ۶ گانه عوامل اثرگذار بر صادرات انجام گرفته است. ۴ معیار بعنوان ملاک های اهمیت عوامل مطرح شده است که عبارتند از: شدت تأثیر، جامعیت تأثیر، قابلیت کنترل و میزان تلاش لازم برای حذف موانع. داده های مربوط به تحلیل AHP با بهره گرفتن از پرسشنامه های مقایسات زوجی گردآوری شده است. حجم نمونه در این مرحله (n=30) انتخاب شده است و نمونه گیری به روش غیر تصادفی هدفمند صورت گرفته است. نتایج نشان می‌دهد که اولویت ابعاد موانع صادراتی به ترتیب عبارتند از:۱) اقدامات دولت، ۲)عوامل تولید، ۳)رویدادهای اتفاقی و شانسی، ۴)شرایط تقاضای داخلی، ۵) صنایع مرتبط و پشتیبان و ۶) شرایط ساختار، استراتژی و رقابت. در انتها پیشنهادات تحقیق متناسب با نتایج ارائه شده است.
واژه های کلیدی: صادرات، صنایع بهداشتی و شوینده، موانع صادرات، عوامل اثرگذار بر صادرات.
فصل اول: کلیات تحقیق
کلیات
۱-۱- مقدمه
بررسیهای علمی ثابت کرده است که رشد اقتصادی کشورها به دلایلی چند با صادرات آنها ارتباط دارد. روند رو به رشد تجارت جهانی با بهره گیری از استراتژیهای فعال تجاری، انقلاب در فناوری اطلاعات و ارتباطات و رفع موانع در سطوح بین المللی، شتاب فزاینده ای یافته است بنابراین حضور فعال در تجارت جهانی نیاز به توجیه ندارد(لطفی، ۱۳۷۹). کشور جمهوری اسلامی ایران یکی از کشورهای صادرکننده کالا در قالب صادرات نفتی و یا غیرنفتی است و به لحاظ بهره مندی از مواهب متعدد همچون دریا، معادن و… می‌تواند بیش از این در صحنه تجارت فعال باشد.
کشورهای جهان با توجه به سطح رشد یافتگی شان، کالاهای متنوعی صادر می‌نمایند. در جوامع صنعتی به صادرات کالاهای صنعتی و فرآوری شده، که از ارزش افزوده بالایی نیز برخوردارند، اهمیت فراوانی داده می‌شود. این در حالی است کشورهای در حال گذر نظیر ایران، بیشتر به صادرات کالاهای کشاورزی و معدنی اشتغال دارند(قربانی، ۱۳۸۱).
تقویت صادرات دارای مزایای مهمی بوده که تولید انبوه، تامین درآمد ارزی، افزایش اشتغال، بهبود کیفیت و کاهش قیمت محصولات تولیدی از آن جمله است. بدیهی است جهت بهره مندی هر چه بیشتر از مزایای صادرات در دستیابی به رشد و توسعه اقتصادی استفاده از الگوهای مناسب ضروری است. از جمله موارد مهم که با گستره موضوعی خود می‌تواند جهت حرکت صادرات را نشان دهد، عوامل موفقیت می‌باشند(صادقی و همکاران، ۱۳۹۱)
از سویی دیگر، در دنیای امروز، محصولات بهداشتی، شوینده ها و پاک کننده ها، اهمیتی به اندازه زندگی و حیات انسانها پیدا کرده اند. اگر کمی تامل کنیم در می یابیم که این نکته، چندان دور از ذهن نیست. در دنیایی که بهداشت و سلامتی، یکی از فاکتورهای بسیار مهم برای توسعه یافتگی به شمار می آید، نقش کالاهای بهداشتی و شوینده ها در زندگی مردمان و بالا بردن سطح زندگی، رفاه و سلامتی بیش از پیش آشکار می شود.
با توجه به این نکته مهم،شرکت ها و صنایع تولید کننده مواد شوینده، در بازار های جهانی با تلاش بی وقفه،سرمایه گذاری‌های کلان، تبلیغات و بازار یابی وسیع، برند سازی و مشتری مداری، گوی سبقت را از دیگران می ربایند. آنها می‌کوشند محصولاتی با کیفیت هرچه بیشتر،قیمت مناسب و بسته بندی زیبا را راهی بازار کنند و سرانجام سودهای کلان را از آن خود سازند.
اما نقش صنایع بهداشتی و شوینده ایران در بازارهای جهانی چگونه است؟ این صنعت با چه مسائلی در ارتباط با صادرات روبرو است و عوامل اثر گذار بر صادرات صنایع بهداشتی و شوینده کدامند. چگونه می‌توان عوامل مؤثر را شناسایی کرده و راهکارهای مناسبی برای ایجاد تغییر یا تعدیل در وضعیت موجود آن عوامل ارائه داد. از دیدگاه صاحبنظران، ایران از قطب های مواد شوینده و بهداشتی منطقه به شمار می رود که در کنار کشورهایی چون هندوستان و ترکیه ،حرفی برای گفتن در این صنعت دارد.
متأسفانه شرکت های ایرانی فعال در زمینه صنایع بهداشتی و شوینده به دلائل مختلف، هنوز در امر صادرات محصولات و گسترش بازارهای خود در سطح جهانی، از قدرت کافی برخوردار نیستند و قدرت تشکیلاتی را ندارند که در سطح جهان تثبیت شوند و قیمت مواد اولیه را خودشان تعیین کنند.
از نظر صاحبنظران، در صنایع بهداشتی و شوینده وضعیت در بازارهای داخلی و خارجی مطلوب نیست. برای مثال اشاره می شود که: «تا چند سال پیش ورود برندهای خارجی به کشور ممنوع بود، اما اکنون که آزادسازی شده و با توجه به اینکه بسیاری از بخش های این صنعت یارانه دریافت نمی‌کنند، برندسازی و رقابت برای آنها دشوارتر شده است. هنوز در داخل کشور به حد کافی مصرف کننده وفادار ایجاد نشده است و این در حالی است که شرکت های خارجی، به شدت به نظرات مشتری و پیشنهادات و انتقادات مصرف کنندگان، اهمیت می دهند». از این رو بررسی موانع موجود در گسترش بازارهای داخلی و خارجی و بخصوص شناسایی عوامل اثرگذار بر صادرات محصولات بهداشتی و شوینده، دارای اهمیت است.
برای توفیق در امر توسعه صادرات، لازم است با یک نگرش جامع و سیستمی، ضمن آنکه به نیازهای داخلی توجه می شود، با خلق مزیت های نسبی و تقویت ظرفیت‌های صادراتی کشور و تبدیل آنها به مزیت‌های رقابتی و فراهم آوردن زمینه‌های لازم برای فعالیت بیشتر بخش خصوصی به حضور و مشارکت بیشتر در تجارت جهانی اهتمام شود(قاسمی، ۱۳۹۱).
یکی از مدل هایی که به بررسی عوامل اثر گذار بر صادرات می پردازد «مدل الماس ملی» پورتر است. این مدل به دلیل آنکه با یک رویکرد جامع به شناسایی عوامل کمک می کند و نیز مبنای موفقیت در صادرات را توان بالقوه داخلی شرکت های فعال در یک صنعت خاص می داند، در تحقیق حاضر مورد استفاده قرار گرفته است.
در این فصل کلیات تحقیق ارائه می‌شود. ابتدا مسأله اصلی تحقیق بیان می‌گردد و سپس سؤالات تحقیق تعیین می شود. در ادامه اهمیت و ضرورت تحقیق مورد بحث قرار می گیرد و اهداف تحقیق مشخص می گردد. در انتها تعاریف مفهومی و عملیاتی ارائه می شود.
مقدمه صفحه قبل را اضافه کنید
۱-۲- بیان مسأله
امروزه تجارت خارجی بخش قابل توجهی از کل تجارت بسیاری از کشورها را تشکیل می دهد و از اوایل قرن ۱۹ تا کنون که تجارت خارجی تحول بی سابقه‌ای یافته، اهمیت و نقش آن در رشد و توسعه اقتصادی همواره رو به فزونی بوده است(آقاجانی و فرزاد فرد، ۱۳۹۲).
حضور آگاهانه دربازار جهانی بدون تدوین سیاستهای مناسب بازرگانی برای بسیاری از کشورهای در حال توسعه غیر ممکن به نظر می رسد. یکی از مطالعات کاربردی که می تواند سیاستگزاران اقتصادی را به اتخاذ تصمیمات مناسب راهنمایی کند، شناسایی عوامل داخلی و خارجی اثر گذار بر صادرات است(ناظمی و همکاران، ۱۳۹۰).
با توجه به افزایش نیاز بازارهای داخلی و جهانی و بخصوص کشورهای همسایه ایران، به محصولات بهداشتی و شوینده و نیز اهمیتی که امر صادرات برای توسعه تجارت بین المللی کشور ما دارد، بررسی و تحقیق در رابطه با شناسایی موانع و مشکلات یا بطور کلی عوامل اثر گذار بر صادرات این صنعت دارای اهمیت به سزایی است.
از دیدگاه صاحبنظران، صنایع بهداشتی و شوینده ایران از جنبه ی توان و ظرفیت های تولیدی، یکی از قطب های مطرح در زمینه تولید محصولات بهداشتی و شوینده است که دارای توانایی بالقوه‌ای درامر تولید و صادرات محصولات مختلف به کشورهای جهان است. در سال های اخیر از عمده مسائل قابل بحث این صنایع در امر صادرات، یافتن راهکارهایی برای تعدیل یا تغییر عوامل اثر گذار بر صادرات می باشد. از این رو بررسی و شناسایی عوامل داخلی و خارجی اثر گذار بر صادرات در بخش صنایع بهداشتی یک نیاز مهمی است. در این تحقیق سعی می شود تا به این موضوعات پرداخته شود و عوامل مهم تأثیر گذار شناسایی گردیده و مورد تحلیل عمیق تری قرار گیرند(فصلنمامه انجمن صنایع شوینده و بهداشتی، ۱۳۹۱).
مسأله اصلی تحقیق حاضر عبارت از شناسایی و رتبه بندی عوامل کلیدی تأثیر گذار بر صادرات صنایع بهداشتی و شوینده است. در این تحقیق به این مسأله پرداخته می شود که از نظر دست اندرکاران صنایع بهداشتی و شوینده و نیز صاحبنظران امر صادرات چه عواملی بر صادرات در این صنایع اثر گذار هستند. پس از شناسایی این عوامل با بهره گرفتن از روش رتبه بندی AHP عوامل بر حسب اهمیت و کلیدی بودن رتبه بندی می‌شوند و سپس ۵ عامل کلیدی به بعنوان مهمترین عوامل مورد تحلیل قرار خواهد گرفت و راهکارها و پیشنهادات در رابطه با آنها ارائه خواهد شد.
در این تحقیق سعی شده است تا با مراجعه به صاحبنظران داده‌ها گردآوری شود و مورد تجزیه و تحلیل قرار گیرد. نتیجه‌ی این تحقیق برای شرکت‌هایی که در بخش صنایع بهداشتی و شوینده مشغول به کار هستند و نیز برای وزارت بازرگانی و دیگر سازمان‌های مربوطه قابل توجه است.

فعالیت می‌کنند. اما در این سیستم نیز دو عنصر دانشجو و استاد رکن اصلی فعالیت آموزشی را تشکیل می‌دهند(بخشی خانیکی،۱۲۴:۱۳۸۱).
محیط یادگیری مجازی دارای امکانات و ابزارهای شخصی‌سازی متعددی است که به شکل‌های مختلف می‌توان آن را با برنامه‌درسی آموزش و پرورش جامعه اطلاعاتی تلفیق کرد. با بهره گرفتن از امکانات چندرسانه‌ای این فناوری می‌توان محتوای با کیفیتی را تولید و از طریق امکان هرمکانی و هرزمانی، آن را در دسترس یادگیرندگان در مناطق مختلف کشور قرار داد و از این طریق ضعف و نبود برخی از معلمان با صلاحیت و تخصصی در بعضی از مناطق را جبران نمود. به علاوه محیط مجازی با تسهیل میزان و نحوه دسترسی کاربران به اطلاعات، آنها را با مهارت‌های تحلیل، نقد و به کارگیری صحیح اطلاعات آشنا می‌سازد. ویژگیهایی مانند مهارت کار با رایانه و اینترنت، مهارت خودآموزی، خودانگیختگی، داشتن تفکر حل مسئله و انتقادی، مهارت مدیریت زمان، علاقمندی به یادگیری، مهارت خود رهیابی^[۳]، توان ارتباط با گروه، خودارزیابی، قدرت پرسشگری، مهارت مباحثه، مسئولیت‌پذیری، مهارت استفاده از منابع یادگیری آن لاین و به کارگیری راهبردهای یادگیری به مثابه ویژگی‌های یادگیرندگان مجازی در نظر گرفته شده است(سراجی،۱۳۹۱).

بیان مساله

نیازهای جدید و گستردگی تقاضا، عرصه آموزش را دچار تحولات عظیمی کرده و مناطق بسیاری را زیر پوشش قرار داده است. رویکردهای نوینی در عرصه آموزش مطرح شده است که آموزش از راه دور یکی از این رویکردها است(بابایی، ۱۳۸۹: ۳۹). آموزش از راه دور برای سازمان دادن فرایند یاددهی‌یادگیری بوسیلۀ یک سازمان به منظور انتخاب و کاربرد راهکارهایی برای استفاده از فناوری‌های جدید در آموزش است، تا بتواند ارتباط دوسویه‌ای میان یاددهنده و یادگیرنده ایجاد کند و هدف آن تسهیل کردن فرایند یادگیری است(حسینی، میرعرب رضی و رضایی،۱۳۸۶).

( اینجا فقط تکه ای از متن فایل پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

یکی از انواع آموزش‌های از راه دور یادگیری الکترونیکی است، که مبتنی بر فناوری اطلاعاتی و ارتباطی است و در آن از ابزارهای الکترونیکی اعم از شنیداری، دیداری، رایانه‌ای برای یادگیری استفاده می‌شود. پیام‌های آموزشی به صورت متن، صوت، تصویر و گرافیک از طریق برنامه آموزشی به یادگیرنده ارائه می‌شوند(رضی،۱۳۸۵). آموزش الکترونیکی را از لحاظ ارتباطی می‌توان به دو دسته عمده همزمان^[۴]و غیرهمزمان^[۵] تقسیم نمود. در آموزش الکترونیکی همزمان تمام شرکت‌کنندگان بایستی در کلاس درس به طور همزمان حاضر باشند. در آموزش الکترونیکی غیرهمزمان، محتوای آموزشی از یک سرور تحت وب ارائه و به کامپیوتر یادگیرنده ارسال می‌شود. بنابراین یادگیرندگان هر زمانی که بخواهند می‌توانند دوره‌های خود را دریافت کنند(فالون و براون^[۶] ، ۱۳۸۳: ۲۶).
یادگیری الکترونیکی دارای اجزا و عناصر متعددی مانند: هدف‌ها، محتوای الکترونیکی^[۷]، فعالیت یادگیری، مواد و منابع یادگیری، سامانه مدیریت یادگیری، ویژگی‌های معلم یا مربی، ویژگی یادگیرنده الکترونیکی است(سراجی و عطاران، ۱۳۹۰: ۱۲۲). ملاحظه ویژگی‌ها و کیفیت هریک از آنها می‌تواند به بهبود و کیفیت برنامه‌درسی مجازی کمک کند، از این رو یکی از عناصر یادگیری الکترونیکی مهارت‌ها و ویژگی‌های یادگیرنده الکترونیکی است. ویژگی‌های ورودی یادگیرنده شامل نگرش‌ها و مهارت‌های پیش‌نیاز هستند که یادگیرندگان برای ورود به فرایند آموزش باید آن را داشته باشند. شناسایی این ویژگی‌ها به طراح و مدیر آموزش الکترونیکی کمک می‌کند تا درباره هریک از عناصر آموزش نظیر: محتوا، نحوه توالی دهی مطالب، شیوه ارائه، طراحی فعالیت، شیوه پشتیبانی از یادگیرندگان و انتخاب ابزارهای ارزشیابی تصمیم‌های واقع‌بینانه اتخاذ کند(موریسون،راس و کمپ^[۸]، ۲۰۰۴). مهارت‌های مورد نیاز یادگیرنده الکترونیکی که می‌توانند کیفیت تحصیلی در دوره‌های مجازی را تحت تأثیر قرار دهند شامل: دسترسی به فناوری، تجربه و مهارت در کاربردفناوری، سبک‌های یادگیری مستقل از زمینه، مهارت‌ها و عادات مطالعه، اهداف، سبک و شیوه زندگی، ویژگی‌ها و خصائص آنها می‌باشد(شرام و هانگ^[۹]، ۲۰۰۲).
آموزش و تربیت بر مبنای رضایتمندی دانشجویان یکی از مهم‌ترین وظایف پژوهشگران و برنامه‌ریزان تعلیم و تربیت است. رضایت دانشجو از تحصیل سازه‌ای تاثیرگذار در جریان تعلیم و تربیت می‌باشد که شامل ادراک دانشجو از برنامه‌های آموزشی، شرایط لازم برای یادگیری است(شیخ‌الاسلامی و احمدی،۱۳۸۹). با ملاحظه مهارت‌های مورد نیاز دانشجویان که رضایت تحصیلی نیز لازمه این مهارت‌ها می‌باشد می‌توان به مواردی اشاره کرد که در رضایت تحصیلی دانشجویان تأثیرگذار می‌باشند و شامل: عوامل فردی و محیطی، فرهنگ و جو مدرسه، جو یادگیری و آموزش از جمله محتوی دوره، روش و شیوه‌های تدریس، بازخورد، حمایت‌ها و شیوه‌های ارزشیابی از جمله مواردی هستند که می‌توانند رضایت دانشجو را فراهم سازند(ادراکی، رامبد، عبدلی،۱۳۹۰).
پیشرفت تحصیلی، معلومات یا مهارت‌های اکتسابی عمومی یا خصوصی در موضوعات درسی است که معمولا به وسیله آزمایش‌ها و نشانه‌ها یا هر دو که اساتید برای دانشجویان وضع می‌کنند اندازه‌گیری می‌شود. سازماندهی ساختاری و اجتماعی محیط آموزشی، بر خود اثربخشی و کارایی و در نهایت بر عملکرد دانشجویان موثر است(آقا میرزایی و صالحی عمران، ۱۳۹۱). یادگیرنده الکترونیکی برای موفقیت در این دوره‌ها به مهارت‌هایی نظیر؛ مهارت کار با رایانه ، مهارت استفاده از ابزارها و نرم افزارهای اینترنتی، مهارت حل مسله، مهارت تفکر انتقادی، مهارت مطالعه و راهبردهای یادگیری، مهارت پرسشگری، مهارت فراشناختی، مهارت خود رهیابی و مهارت ارتباط همزمان و ناهمزمان نیاز دارد(سراجی و عطاران،۱۳۹۰: ۳۴۵). با توجه به گسترش دوره‌های یادگیری الکترونیکی در نظام آموزش عالی ایران، بررسی میزان برخورداری دانشجویان الکترونیکی از این مهارت‌ها و رابطه آن با عوامل گوناگون آموزشی حائز اهمیت است. از این رو هدف پژوهش حاضر بررسی رابطه بین میزان برخورداری از مهارت‌های یادگیری الکترونیکی و رابطه آن با رضایت تحصیلی و پیشرفت تحصیلی دانشجویان است.

ضرورت انجام پژوهش

نیازهای روز افزون مردم به آموزش، عدم دسترسی آنها به مراکز آموزشی، کمبود امکانات اقتصادی ، کمبود آموزشگران مجرب و هزینه‌های زیادی که صرف آموزش می‌شود، متخصصان را برآن داشته که با کمک فناوری اطلاعات روش‌هایی را برای آموزش ابداع نمایند که هم اقتصادی و با کیفیت باشند و هم بتوان با بهره گرفتن از آن، جمعیت کثیری از فراگیران را تحت‌آموزش قرار دهند(پیلی، اروینگ و تونس^[۱۰] ، ۲۰۰۷). یادگیری الکترونیکی باعث تسهیل یادگیری یادگیرندگان در زمان، مکان، روش‌ها و مشارکت و رضایت آنها در یادگیری می‌شود و علاوه بر آن با حذف موانع فیزیکی، فرصت‌هایی را برای تعامل پویا برای یادگیرنده ایجاد می‌کند تا بدون هیچ محدودیتی در زمان و فضا بلافاصله با هم ارتباط برقرار کنند(چن سان، رای، گلین، چن، دومینگ یه^[۱۱]، ۲۰۰۸).
با توجه به اینکه در ایران پژوهش‌هایی که در رابطه با مهارت‌های یادگیری الکترونیکی انجام گرفته اندک می‌باشند و اطلاعات کافی را در اختیار نمی‌گذارند، لذا لازم دیده شده که به بررسی این موضوع پرداخته شود و با انجام این پژوهش مسولان آموزش عالی را متوجه سازد تا برنامه‌ریزی‌های لازم را برای تجهیز دانشجویان به این مهارت‌ها و موفقیت و پیشرفت بیشتر آنها را فراهم سازند.

اهداف پژوهش

الف) هدف کلی
بررسی میزان برخورداری دانشجویان مراکز آموزش مجازی ایران از مهارت‌های یادگیری الکترونیکی و رابطه آن با رضایت و پیشرفت تحصیلی آنها.
ب) اهداف ویژه
۱- تعیین میزان مهارت‌های یادگیری الکترونیکی دانشجویان مراکز آموزش مجازی تهران(مهروالبرز و دانشگاه تهران).
۲- تعیین میزان رضایت تحصیلی دانشجویان مراکز آموزش مجازی تهران(مهروالبرز و دانشگاه تهران).
۳- تعیین میزان پیشرفت تحصیلی دانشجویان مراکز آموزش مجازی تهران(مهروالبرز و دانشگاه تهران).
۴- تعیین رابطه مهارت‌های یادگیری الکترونیکی دانشجویان مراکز آموزش مجازی با پیشرفت تحصیلی آنها.
۵- تعیین رابطه مهارت‌های یادگیری الکترونیکی دانشجویان مراکزآموزش مجازی با رضایت تحصیلی آنها.
۶- پیش بینی میزان رضایت تحصیلی و پیشرفت تحصیلی دانشجویان مراکز آموزش مجازی تهران(مهروالبرز و دانشگاه تهران) از روی مهارت یادگیری الکترونیکی آنها.

سوال‌ها و فرضیه‌های پژوهش

الف) سوال کلی
آیا بین میزان برخورداری دانشجویان مراکز آموزش تهران(مهروالبرز و دانشگاه تهران) از مهارت‌های یادگیری الکترونیکی با رضایت و پیشرفت تحصیلی آنها رابطه وجود دارد؟
ب) سوال‌های ویژه
۱- مهارت های یادگیری الکترونیکی دانشجویان مراکز آموزش مجازی تهران(مهروالبرز و دانشگاه تهران) چه میزان است؟
۲- رضایت تحصیلی دانشجویان مراکز آموزش مجازی تهران(مهروالبرز و دانشگاه تهران) چه میزان است؟
۳- پیشرفت تحصیلی دانشجویان مراکز آموزش مجازی تهران(مهروالبرز و دانشگاه تهران) چه میزان است؟
ج) فرضیه‌های پژوهش
۱- بین مهارت‌های یادگیری الکترونیکی دانشجویان مراکز آموزش مجازی و پیشرفت تحصیلی آنها رابطه وجود دارد.
۲- بین مهارت‌های یادگیری الکترونیکی دانشجویان مراکز آموزش مجازی و رضایت تحصیلی آنها رابطه وجود دارد.
۳- بر اساس میزان مهارت‌های یادگیری الکترونیکی دانشجویان مراکز آموزش مجازی می‌توان ، میزان پیشرفت تحصیلی و رضایت تحصیلی دانشجویان را پیش بینی کرد.

تعریف مفهومی اصطلاحات پژوهش

دانشگاه مجازی : دانشگاه مجازی به عنوان عامل تحقق یادگیری الکترونیکی و رویکردی نو در ارائه محیط یادگیری خوش طرح، تعاملی و یادگیرنده محور برای هر کس، در هر مکان و زمان با به کارگیری منابع و امکانات فناوری‌های گوناگون دیجیتالی در محیطی آزاد، انعطاف‌پذیر و پخش شده تعریف می‌شود(خان^[۱۲]،۲۰۰۳).
دانشجوی مجازی : به فردی اطلاق می‌شود که با برخورداری از مهارت‌های کار با رایانه، اینترنت و یادگیری مستقل، ادامه تحصیل خود را از طریق امکانات فناورانه و اینترنت پی می‌گیرد.
رضایت تحصیلی : رضایت تحصیلی را می‌توان به معنی تناسب بین ارزشیابی ذهنی دانشجویان با تجارب و پیامدهای متنوع ارزشیابی شده آموزشی در نظر گرفت(الیور و دیساربو^[۱۳]،۱۹۸۹). ادراکات فراگیران از آموزش الکترونیکی تأثیر چشمگیری بر رضایتمندی آنان داشته، دانش‌آموزان یا دانشجویانی که تجربه فراگیری آنلاین دارند، ادراک آنها نیز دوام و کیفیت متغیری دارد. همچنین چهار عامل را می‌توان برای موفقیت و رضایت در آموزش الکترونیکی در نظر گرفت :۱٫شاخصه‌های مرتبط با اساتید، ۲٫شاخصه‌های مرتبط با دانشجو، ۳٫ فناوری اطلاعات و زیرساخت‌ها، ۴٫ پشتیبانی دانشگاه(ناوا^[۱۴]، ۲۰۱۰).
پیشرفت تحصیلی : اصطلاحی است که به مقدار یادگیری و معلومات به دست آمده در فرایند یاددهی که توسط آزمون‌های پیشرفت تحصیلی مورد سنجش و آموزش قرار گرفته، اشاره دارد و بر اساس میزان پیشرفت حاصل شده می‌توان به قضاوت و تصمیم‌گیری پرداخت.
مهارت کار با رایانه‌ : مهارت دسترسی به نرم‌افزارهای مورد نیاز و ابزارهای جانبی را شامل می‌شود.
مهارت ارتباطی : دسترسی افراد به ابزارهای ارتباطی همزمان و ناهمزمان نظیر؛ پست الکترونیکی، اتاق گفتگو، صفحه بحث آن‌لاین، ابزار وایت برد، ابزار جلسات آن‌لاین، کنفرانس دیداری و شنیداری، وبلاگ‌ها، ویکی، ابزارهای اشتراک‌گذاری فایل‌ها و ابزارهای ویرایشی به فرد امکان می‌دهد تا پیام‌های شناختی و عاطفی خود را بر اساس اهداف خاص به اعضای گروه منتقل کند و حس جمعی و گروهی ایجاد نماید(سراجی و عطاران،۱۵:۱۳۹۰).
مهارت شناختی : از عوامل موثر بر رفتار و تحت تاثیر آموزش و یادگیری است.
مهارت فراشناختی : اصطلاح فراشناخت به دانش ما درباره‌ی فرایندهای شناختی خودمان و چگونگی استفاده بهینه از آن‌ها برای رسیدن به هدف‌های یادگیری گفته می‌شود.

تعریف عملیاتی اصطلاحات پژوهشی

دانشگاه مجازی : منظور از دانشگاه‌های مجازی در این پژوهش، مرکز آموزش الکترونیکی دانشگاه تهران و مهر البرز می‌باشد. این مراکز از طریق کنکور رسمی کارشناسی و کارشناسی ارشد دانشجویان را پذیرش و با بهره گرفتن از امکانات اینترنتی، کلیه فرآیندهای آموزشی را در اختیار آنها قرار می‌دهند.
دانشجوی مجازی : منظور از دانشجویان مجازی در این پژوهش، دانشجویان دانشگاه تهران و مهرو البرز می‌باشد.
رضایت تحصیلی : در این پژوهش رضایت تحصیلی عبارت از آن چیزی است که از طریق پرسشنامه محقق ساخته رضایت تحصیلی به دست می‌آید که در بخش ضمائم آمده است.

۶-۶-۳- روش حل برای استفاده از مدل اصلاح شده وون

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

1. 1. در ابتدا.ترکیب خوراک (z_i)، فشار (P) و دما (T)، معین شده است. برای اجزای C₇⁺، Z_i^old=Z_i.

1. 1. برآورد چگالی نرمال پارافین-پارافین ، ρ_i^P ، با بهره گرفتن از معادله (۶-۵۱) برای هر یک از اجزای C₇⁺.

1. 1. بدست آوردن کسر واکس جزء تشکیل دهنده واکس(Z_i^S) با بهره گرفتن از معادله (۶-۵۰).

1. 1. محاسبه کسر غیر واکسی جزء C₇⁺ (Z_i^no-s) با بهره گرفتن از معادله (۶-۵۲) و مقادیر به دست آمده در مرحله ۳٫ از اینجا به بعد کسر تشکیل دهنده واکس و غیر واکسی به عنوان دو مولفه مختلف منظور می شوند. این اجزا در حال حاضر خوراک جدید برای فرایند جداسازی آنی را تشکیل می دهند.

1. 1. تعیین حدس اولیه K_i^SL با بهره گرفتن از معادله (۶-۶۹) برای اجزای تشکیل دهنده واکس،. برای اجزای غیر واکسی و اجزای C₁-C₇، مقادیر K_i^SL صفر در نظر گرفته می شود.

1. 1. حل معادله رچفورد-رایس با بهره گرفتن از روش توضیح داده شده برای پیدا کردن S/F ، S_i ، و x_i ، که ترکیب جریان های جامد و مایع است. با توجه به فرض موجود در مرحله ۵، جریان مایع شامل C₁-C₇، بخش غیر واکسی شبه جزء و کسری از بخش تشکیل دهنده واکس شبه جزء می باشد. جریان جامد فقط شامل قسمت واکسی شبه اجزا ء می باشد.

1. 1. محاسبه δ_i^L و δ_i^S با بهره گرفتن از معادلات (۶-۶۶) و (۶-۶۷) برای تمام اجزاء.

1. 1. برآورد حجم مولار از هر جزء به صورت جامد (v_i^s) و فاز مایع(v_i^L) از معادلات (۶-۶۱)و (۶-۶۲).

1. 1. یافتن جزء حجمی هر جزء به صورت جامد (φ_i^s) و فاز مایع (φ_i^L) از معادله(۶-۶۵).

1. 1. محاسبه ی ، پارامتر حلالیت به طور متوسط از مخلوط، برای هر دو فاز مایع و جامد با مناسب قرار دادن کسر حجمی و پارامترهای حلالیت فاز جزء با بهره گرفتن از معادله (۶-۶۴).

1. 1. تعیین درجه حرارت ذوب و گرمای دوب ، از معادلات (۶-.۵۹) و (۶-۶۰) برای هر جزء.

1. 1. با بهره گرفتن از شرایط به دست آمده در مراحل فوق، برای هر جزء با بهره گرفتن از معادله (۶-۵۸) را بدست آورید. باز هم ، برای کسر غیر واکسی اجراء سیستم و C₁-C₇، صفر فرض شده است.

1. 1. حل معادله رچفورد-رایس با بهره گرفتن از روش توضیح داده شده و به دست آوردن مقدار جدید، برای به دست آوردن کسر مول جامد (S/F)، ترکیب واکس (s_i)، و فاز مایع (x_i).

1. 1. تکرار مراحل ۳-۱۳ ، تا زمانی که مقادیر ثابت از کسر مول جامد (S/F) به دست آید.

۶-۷- محاسبات دینامیکی مدل ارائه شده
در این قسمت مدل متزین که یکی از چهار مدل استفاده شده در نرم افزار الگا می باشد را انتخاب نموده و این مدل با بهره گرفتن از فرایند پیرشدگی رسوب که آنهم در مدل میشیگان توضیح داده شده است، بهبود داده شده است. این مدل سینتیکی نیمه تجربی، میزان ضخامت رسوب را تعیین می کند. در نرخ جریان های بالا دقت مدل قابل قبول است و بر پایه ی دو مکانیزم نفوذ مولکولی و پخش برشی استوار است. البته تنش برشی از درجه اهمیت پایین تری برخوردار است.
متزین و همکاران (۲۰۰۱) بیان داشتند که نرخ تشکیل می تواند از سایر عوامل هم تأثیر بپذیرد. جدا شدن رسوب از لایه تشکیل شده به کاهش سرعت رسوب گذاری می انجامد و گیر افتادن(trapping) نفت درون لایه به بهبود این نرخ. از آنجاییکه تئوری انتقال جرم فیک این تأثیر پذیری ها را محاسبه نمی کند، متزین و همکاران با محاسبه ی این موارد با وارد نمودن ثابت های عملی، قانون فیک را بهبود بخشیدند.
بر اساس آزمایشات، دو ثابت عملی به این رابطه اضافه شد. در نهایت نرخ کلی رسوب به شکل زیر نشان داده شد
(۶-۷۰)
که در آن δ ضخامت لایه بر حسب متر، W_w غلظت واکس درون محلول (درصد وزنی)، r فاصله ی شعاعی (m) و T درجه حرارت (°c) می باشد. _۱Π رابطه ای تجربی جهت نشان دادن اثر مثبت نفت به تله افتاده درون لایه رسوب می باشد، همچنین برای نشان دادن سایر اثرات مثبت بر نرخ رسوب می باشد که درون ثابت نفوذ به حساب نیامده است، به عنوان نمونه نفوذ جرم جریان آشفته. Π_۲ رابطه ای تجربی برای معرفی کاهش نرخ بواسطه ی جدا شدن لایه رسوب می باشد.
این روابط به شکل زیر نمایش داده می شوند:
(۶-۷۱)
(۶-۷۲)
ثابت نفوذ توسط رابطه وایک .و چانگ(Wike and Change) بدست می آید، C₁، C₂ و C₃ سه ثابت تجربی هستند که برای جریان تکفازی و دو فازی محاسبه شده اند که مقادیرشان بدین صورت می باشد ۱۵C₁=، C₂=0.055 و C₃=1.4.
علاوه بر این C_oil درصد نفت به دام افتاده می باشد و به صورت رابطه زیر ارائه می گردد
(۶-۷۳)
(۶-۷۴)
که در آن _oρ چگالی نفت (kg/m³)، v_sl سرعت ظاهری مایع(m/s)، E میزان ماندگی مایع، d_w شعاع داخلی بعد از ازدیاد لایه رسوب واکس روی دیواره (m)، لزجت نفت (kg/m.s). N_SR یک متغییر بدون بعد و وابسته به نوع جریان و عدد رینولدز می باشد.
همانطور که در بخش های قبل هم اشاره شد این مدل دارای ضعف هایی است از جمله به کار نبردن فیزیک بیشتر مسئله و همچنین وجود ثابت های متعدد می باشد. مورد دیگر درباره ی آزمایشات می باشد که مدل بر اساس آن پایه نهاده شده است. تمامی آزمایشات فقط با یک نوع نفت-نفت South Pelto- صورت پذیرفته اند.
از اینرو با ایجاد تغییراتی بر گرفته از مدل میشیگان، که در آن نقش عواملی چون نفوذ براونین، تنش برشی و نشست گرانشی برای شرایط جریان و رسوب واکس چندان مهم نبوده و نفوذ واکس، به سوی دیواره در نظر گرفته شده و نفوذ نفت در جهت خلاف آن می باشد -به سمت توده ی نفتی- را هم وارد مسئله می کند.
البته شایان ذکر است که مدل میشیگان تنها مدلی است که پدیده ی کهنگی^[۶۸] را در خود جای می دهد، و سایر مدل ها اغلب رسوب نفت واکسی را شامل جزء واکسی ثابتی می دانند و تخلخل لایه رسوب به عنوان یک پارامتر تنظیم شونده در آن ها استفاده می شود.
در اینجا با بهره گرفتن از فاکتور های به کار رفته در مدل میشیگان جهت بهبود دادن مدل متزین استفاده گردید و در ثوابت مدل مزبور تغییری داده نشد اگرچه می توان با انجام آزمایشاتی چند به تصحیح این دو ثابت پرداخت اما نکته مهم در اینجا وارد نمودن اثر پدیده ی کهنگی می باشد. ازینرو با توجه به مدل میشیگان تغییراتی به شکل زیر در مدل متزین داده شد
یک دستگاه معادلات ۲ تایی جهت تعیین نرخ رشد و اثر کهنگی رسوب به شکل زیر برای توصیف مدل میشیگان بیان می شود
(۶-۷۵)
(۶-۷۶)
که در آن x جزء واکسی رسوب، R شعاع لوله تمیز و D_ow ثابت نفوذ برای نفت واکسی است. ضریبی است که نفوذ درون شبکه متخلخل را بیان کرده و به صورت زیر ارائه می گردد
(۶-۷۷)
که در آن α : نسبت تناسب متوسط کریستال های واکس(average aspect ratio)
و در نهایت مدل به شکل زیر معرفی گردید:
ضخامت رسوب از معادله زیر
(۶-۷۸)
و
(۶-۷۹)
که در آن x جزء واکسی رسوب می باشد و از حل همزمان دو معادله ی فوق توسط دستور ODE 45 نرم افزار MATLAB میزان ضخامت رسوب بدست می آید.

قانون‌گذار به دو شیوه صلاحیت شخصی را در قوانین به رسمیت شناخته است.
الف: گاهی صلاحیت شخصی ضابطه ی تعیین صلاحیت ذاتی قرار داده شده و رسیدگی به اتهامات افراد معین در صلاحیت مرجع خاصی قرار گرفته است. مثلاً ماده ۲۱۹ و ۲۲۰ق.آ.د.د.ع.ا.ک رسیدگی به جرایم اشخاص کمتر از ۱۸ سال را در صلاحیت شعب ویژه ی اطفال در دادگاه‌های عمومی قرار داده است. ماده ۲۱۹ بیان می کند: «در هر حوزه‌ی قضایی و در صورت نیاز یک یک یا چند شعبه از دادگاه های عمومی برای رسیدگی به کلیه جرایم اطفال اختصاص داده می شود…»

( اینجا فقط تکه ای از متن فایل پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

تبصره ماده ی ۲۲۰ نیز می گوید: «به کلیه ی جرایم اشخاص بالغ کمتر از ۱۸ سال تمام نیز در دادگاه اطفال طبق مقررات عمومی رسیدگی می‌شود».
ب: گاه نیز صلاحیت شخصی بر اساس شخصیت مرتکب هم ملاک صلاحیت ذاتی و هم ملاک صلاحیت محلی شناخته شده است و بدین ترتیب، قانون‌گذار رسیدگی به کلیه ی جرایم اشخاص معین را در صلاحیت دادگاه محلی معین نه، دادگاه-های دیگر قرار داده است.
مثلاً به موجب تبصره ماده ی۴ قانون تشکیل دادگاه های عمومی و انقلاب «رسیدگی به کلیه ی اتهامات اعضای مجمع تشخیص مصلحت نظام، شورای نگهبان، نمایندگان مجلس شورای اسلامی، وزرا و معاونین آن ها، معاونان و مشاوران رؤسای سه قوه، سفرا، رئیس دیوان محاسبات و دادستان دیوان محاسبات، دارندگان پایه های قضایی، استانداران، فرمانداران، جرایم عمومی افسران نظامی و انتظامی از درجه ی سرتیپ به بالا همچنین افسران نظامی با درجه ی سرتیپ دومی شاغل در محل سرلشکری و تیپ مستقل و مدیران کل اطلاعات استان در صلاحیت دادگاه کیفری استان تهران می-باشد…»
همچنین می توان در این رابطه به تبصره ی ۱ ماده ی ۸ لایحه ی قانونی تشکیل دادگاه های عمومی مصوب ۱۳۵۸ و مفاد ماده ی ۲ لایحه ی مربوط به تشکیل دیوان کیفر کارکنان دولت و طرز تعقیب مأمورین دولتی در محل خدمت، مصوب ۱۳۳۴ با اصلاحات بعدی نیز رجوع کرد که جرایم افراد خاصی مثل معاونان و مدیران کل وزارتخانه ها، استانداران، فرمانداران، رؤسای ادارات استان ها و شهرستانها و . . . را در صلاحیت دادگاه های کیفری مرکز استان محل وقوع جرم می داند.
باید توجه داشت که در این گونه موارد ضابطه و معیار برای تشخیص صلاحیت شخصی تاریخ وقوع جرم است بنابراین استعفا، ترخیص و بازنشستگی بعد از وقوع جرم تأثیری بر صلاحیت قبلی نخواهد داشت.
مثلاً چنانچه شخصی در زمان ریاست خود در یکی از مراجع فوق مرتکب جرمی شده باشد و سپس بعد از بازنشستگی علیه وی به همان اتهام در زمان ریاستش شکایت شود دادسرای مرکز استان همچنان صالح به رسیدگی می باشد و بازنشستگی مؤثر در تغییر مرجع رسیدگی نیست.( بر آهویی ،۱۳۸۴)
۲-۳-۳-۶- جرایم رؤسای سه قوه
چون مطابق اصل ۱۵۷ قانون اساسی رئیس قوه قضائیه لزوماً باید مجتهد باشد، با توجه به اینکه معمولا مجتهدین جزء روحانیون میباشند به جرایم او در دادگاه ویژه ی روحانیت رسیدگی می شود. همچنین به جرایم رئیس مجلس شورای اسلامی اگر روحانی نباشد در دادگاه کیفری استان تهران محاکمه می شود.
در مورد رئیس جمهور هم باید گفت از آنجایی که وی جزء اعضای جمع تشخیص مصلحت نظام می باشد در صورتی که غیر روحانی باشد مطابق تبصره ی ماده ی ۴ ق.ت.د.ع.ا به جرایم او در دادگاه کیفری استان تهران رسیدگی می شود.
همچنین مطابق ماده ی ۱۴ ق.ت.د.ع.ا «به جز اتهام مقامات موضوع تبصره ی ماده ی ۴ قانون که تحقیقات مقدماتی، تعقیب و اقامه ی دعوی نسبت به آن ها منحصراً توسط دادسرای تهران صورت خواهد گرفت، تعقیب بقیه ی مقامات موضوع تبصره ی ۱ ماده ی ۸ لایحه ی قانونی تشکیل دادگاه های عمومی مصوب ۱۰/۷/۱۳۵۸ شورای انقلاب اسلامی و اصلاحیه-های بعدی آن، توسط دادسرای شهرستان مرکز استان مربوط به عمل خواهد آمد».(جوانمرد، ۱۳۸۸، ص۲۲۶)
۲-۳-۴- صلاحیت اضافی
صلاحیتی است که علاوه بر صلاحیت ذاتی یا صلاحیت محلی به یک دادگاه اجازه رسیدگی به او داده می شود که طبق ماده ۵۴ و۵۵ قانون آئین دادرسی کیفری مشتمل بر زمانی است که متهم واحد مرتکب جرائم متعدد شده باشد یا متهمین مختلف ((یک معاون ، یک شریک ، یک مباشر)) دریک جرم وجود داشته باشند و قانونگذار به منظور تسهیل رسیدگی در ماده ۵۵ و۵۴ قانون آئین دادرسی کیفری صلاحیت رسیدگی به این جرائم را به مرجعی که جرم مهم تر در ان حوزه اتفاق افتاده است واگذار کرده است . صلاحیت اضافی در واقع استثنائی است بر صلاحیت های محلی و ذاتی به جهت رسیدن به این عدالت.
اگر جرائم ارتکابی متهم در حوزه های قضائی مختلف باشد و از حیث مجازات هم یکسان باشد در این صورت دادگاه محل دستگیری صالح به رسیدگی است .
اگر متهمی که مرتکب جرم شده است دستگیر نشده و فراری باشد دادگاهی که ابتدا اقدام به تعقیب متهم کرده است صالح به رسیدگی است .
اگر اتهامات متعدد در صلاحیت دادگاههای عمومی ، انقلاب و کیفری استان باشد کدام دادگاه صالح به رسیدگی است ؟
طبق ماده ۵۵ قانون آئین دادرسی کیفری درصورتی که اتهامات از حیث کیفرمساوی باشد متهم حسب مورد به ترتیب دردادگاه انقلاب و نظامی و عمومی محاکمه میشود. اما به نظر می رسد که جرائم در صلاحیت دادگاه کیفری استان است مهمتر بوده و اول این دادگاه باید رسیدگی کند.
شرکا و معاونین جرم در چه دادگاهی محاکمه می شوند؟
طبق ماده ۵۶ قانون آئین دادرسی کیفری شرکا ومعاونین جرم در دادگاهی محاکمه می شوند که صلاحیت رسیدگی به اتهام مجرم اصلی را دارد . مگر اینکه شریک جرم روحانی یا کودکی باشد که قبلا توضیح دادیم حسب مورد دادسرا و دادگاه ویژه روحانیت و دادگاه اطفال صلاحیت شخصی دارند. (آشوری ،آ.د.ک. ۱۳۸۵،ج۲)
۲-۳-۴-۱- موجبات صلاحیت اضافی کیفری
عمده ترین موجبات صلاحیت اضافی کیفری:

1. 1. جرم واحد، توسط افراد متعدد صورت گیرد.

1. 1. جرایم متعدد، توسط یک نفر واقع شود.

1. 1. پس از صدور حکم، معلوم گردد محکوم علیه، محکومیت های دیگری داشته است.

1. 1. جرایم با یکدیگر، ارتباط تامی داشته باشند.

1. 1. جهاتی که موجب احاله امر کیفری می شود.

1. 1. نیابت قضایی

1. 1. ضرر و زیان مورد مطالبه در دادگاه کیفری، ناشی از جرم باشد.

۲-۳-۴-۲- صلاحیت اضافی جرایم غیرقابل تفکیک
گاهی ارتباط بین اعمال ارتکابی و یا بین متهمان به نحوی است که نمی‌توان آنها را از هم جدا کرد و موضوع دادرسی‌های مختلف قرار داد. شدت پیوستگی اعمال ارتکابی، وحدت تعقیب و رسیدگی را ایجاب می‌کند زیرا فقط در این شرایط می توان تأثیر هر یک از اعمال ارتکابی را با یکدیگر مورد سنجش و ارزیابی قرار داد.
فروض این شق عبارتند از:
۲-۳-۴-۳- وحدت مرتکب و تعدد جرم
هر گاه یک نفر مرتکب چند جرم شود محاکمه ی وی باید در یک دادگاه صورت بگیرد، اعم از اینکه این جرایم در یک حوزۀ قضایی واقع شده باشند یا چند جا. دلیل این امر رعایت بهتر مقررات مربوط به تعدد جرم، صرفه جویی در وقت و هزینۀ دادگستری و جلوگیری از احتمال صدور احکام متناقض می باشد.
مادۀ ۱۸۳ قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور کیفری مقرر می دارد: «به اتهامات متعدد متهم باید توأماً رسیدگی شود لیکن اگر رسیدگی به تمام آنها موجب تعویق باشد دادگاه نسبت به اتهاماتی که مهیا برای صدور حکم است تصمیم می گیرد.»
در فرضی که متهم مرتکب چند جرم در یک حوزۀ قضایی و با صلاحیت ذاتی یک دادگاه شده باشد تکلیف مشخص است. مثل اینکه فردی مرتکب چند سرقت از یک محله شده باشد در چنین حالتی مرتکب در همان حوزۀ قضایی محاکمه می شود. اما در صورتی که جرایم ارتکابی در چند حوزۀ قضایی ارتکاب یابند یا در صلاحیت ذاتی چند نوع دادگاه مثل دادگاه نظامی، انقلاب و عمومی باشند تکلیف چیست؟که در ابتدای گفتار به آن اشاره شد.
۲-۳-۴-۴- جرایم متعدد در صلاحیت ذاتی یک مرجع
مادۀ ۵۴ ق.آ.د.د.ع.ا.ک حکم این حالت را بیان کرده قسمت اول این ماده بیان می کند: «… اگر شخصی مرتکب چند جرم درجاهای مختلف بشود در دادگاهی رسیدگی خواهد شد که مهمترین جرم درحوزۀ آن واقع شده …» باید توجه داشت که ملاک اهمیت جرم، شدت مجازات مقرر درقانون برای آن جرم است. بنابراین منظور از مهمترین جرم، جرمی است که در مقایسه با سایر جرایم منتسب به متهم مجازات شدیدتری برای آن پیش بینی شده است. مثلاً جرم قتل عمد که مجازات قصاص دارد سنگین تر از جرم سرقت است. هرچند تعیین جرم مهمتر بر اساس میزان مجازات آن همیشه آسان نیست.
قسمت دوم مادۀ ۵۴ ملاک دیگری را نیز برای اجرای صلاحیت اضافی بدست می دهد «… چنانچه جرایم ارتکابی از حیث مجازات در یک درجه باشد دادگاهی که مرتکب در حوزۀ آن دستگیر شده رسیدگی می کند…» با توجه به اطلاقی که این قسمت از ماده دارد عده ای قایل شده اند که ملاک دستگیری متهم است و تفاوتی نمی کند که وی در محل دستگیری جرمی هم مرتکب شده باشد یا خیر. اما عده ای دیگر محاکمه ی متهم در غیر از محل ارتکاب جرم را به لحاظ موضوعی خارج از ماده می دانند. رویۀ قضایی نیز مؤید نظر دوم است و عملاً دادگاه محل دستگیری متهم، پرونده را جهت رسیدگی به دادگاه محل وقوعی می‌فرستد که به حوزۀ قضایی اش نزدیکتر است.
و در پایان قسمت آخر مادۀ ۵۴ بیان می کند: «… در صورتی که جرایم متهم درحوزه های قضایی مختلف واقع شده باشد و متهم دستگیر نشده، دادگاهی که ابتدائاً شروع به تعقیب موضوع نموده، صلاحیت رسیدگی به کلیه ی جرایم مذکور را دارد.»
۲-۳-۴-۵- جرایم متعدد در صلاحیت ذاتی چند مرجع
مثال این فرض فردی نظامی است که مرتکب چند جرم مثل سرقت، قاچاق مواد مخدر و فرار از خدمت شده باشد. در چنین حالتی تکلیف چیست و کدام دادگاه صالح به رسیدگی به اتهامات این فرد می-باشد؟
در این حالت اگر مجازات جرایم ارتکابی متفاوت باشد ترتیب رسیدگی به حکم مادۀ ۵۵ ق.آ.د.د.ع.ا.ک با توجه به اهمیت اتهام تعیین می شود؛ اما اگر مجازات جرایم یکسان باشد متهم حسب مورد به ترتیب در دادگاه های انقلاب، نظامی و عمومی محاکمه می شود. که این مورد فقط در مورد مجازات اعدام امکان دارد والا یافتن سه جرم در صلاحیت سه مرجع متفاوت با مجازات یکسان تقریباً محال است.
۲-۳-۴-۶- جرم واحد و مرتکبین متعدد
از نظر ماهوی حالتی که جرم واحد باشد و مرتکبین متعدد، مصداق مشارکت یا معاونت در جرم می باشد که احکام آن در مادۀ ۴۲ و ۴۳ ق.م.ا بیان شده است.