دسته دوم افرادی هستند چون گروه اول، مطیع فرمان رسول­اکرم، اما با موضعی نامحسوس، به گونه ­ای که با سیاست­های نبوی درگیر نشوند. ابن­عباس ذیل این گروه مورد بررسی قرار گرفت. گروهی از علما ابن­عباس را جزء افرادی می­دانند که برای رفع ابهامات قرآنی به اهل­کتاب مراجعاتی داشته اما هیچ سند و مدرکی مبنی بر صحت این مراجعات ارائه نمی­دهند و تنها به گفتن و نسبت دادن این مراجعات به صورت لفظی اکتفا کرده ­اند. در حالی که عده­ی دیگری از علما با پرسشگری ابن­عباس از اهل­کتاب مخالف بوده و با ادله بسیار دامن او را از این اتهام می زدایند.

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

دسته سوم افرادی هستند که به صراحت دستورات پیامبر را برای تحکیم پایه­ های حکومت تغییر داده اند این افراد یا حاکم بوده و یا به شدت با حاکمان وقت در تعامل بودند. عمربن­خطاب در این گروه مورد بررسی قرار گرفت؛ او در دوران خلافت خود از طریق رسمی کردن قصه­خوانی در میان مردم شرایط را برای گسترش افکار اهل­کتاب باز کرد. در دوران خلافت او مردم نه تنها اجازه گوش کردن به این منقولات را داشته بلکه می­توانستند شنیده­های خود را نقل کنند. او توجه ویژه به اهل­کتاب داشت و آنها را بر سر مشاغل مهمی می­گمارد. عمر از طریقِ قطع سهم “مولفه القلوب” سنت­پیامبر را زیر پا گذاشت.
کعب­الاحبار در همین دسته مورد بررسی قرار گرفت، هر چند کعب­الاحبار از جمله صحابه نیست اما به دلیل حجم ارتباطاب صحابه با کعب و میزان تأثیرپذیری صحابه از وی، در این قسمت قرار گرفت، دلایل موافقان وثاقت کعب، دور از واقعیت است. کعب­الاحبار به صورت مغرضانه قصد وارد کردن داستان­های یهودی در تفاسیر مسلمانان را داشته است. از مهمترین دلیل موافقان وثاقت کعب نقل روایات او توسط محدثین است؛ البته اشاره شد که همان محدثین هم روایت چندانی از او نقل نکردند. آنچه می­توان در مورد کعب گفت این است که او یک تازه مسلمان یهودی است، که نسبت به دین قبلی خود متعهدانه جلو رفته و دلسوزانه تمام آن معارف را در دین اسلام وارد کرده است.
عثمان نیز از جمله صحابه­ای است که هیچ مقاومتی در مقابل اهل­کتاب از خود نشان نداده است. او با تکرار همان سیاست­های عمر همراه با بی­توجهی­های ویژه­اش در امور مملکتی بساط نفوذ تفکر یهودی را در متون دینی مسلمانان فراهم آوردند.
از جمله افراد گروه سوم عبد­الله­بن­­سلام است که او فردی یهودی بوده، و زیادی اطلاعات خود نسبت به دین قبلیش را از جمله افتخارات خود می­داند. علمای رجالی و امیرالمومنین وثاقت او را تصدیق نکرده ­اند.
با بررسی مجموع روایات رسیده در مورد ابوهریره می­توان گفت او شخصیت لازم برای اعتماد و اخذ حدیث را نداشته است؛ چرا که هدف اصلی از اسلام آوردن او سیر کردنِ شکمش بوده است، که ریشه­ای از تفکر و تعقل در آن دیده نمی­ شود. او فردی منفعت طلب بود که نماز را پشت حضرت علی می­خواند و غذا را بر سر سفره معاویه. به نظر چند عامل اساسی، اسباب طرد ابوهریره از ردیف راویان ثقه را فراهم آورد که عبارتند از:
۱ . نداشتن شأن اجتماعی در میان مردمِ هم عصر خودش، طوری که اخبار موجود از شلاق خوردن او خبر می­دهد.
۲ . وجود ارتباط پیوسته او با کعب­الاحبار و تأییداتی که کعب­الاحبار از ابوهریره و بالعکس دارد.
۳ . بی قید و بندی ابوهریره در مشخص کردن ناقل روایات که در گزارش صاحب­نظرانبه این مهم اشاره شد، به این­صورت که او روایت کعب را به پیامبر و روایات پیامبر را به کعب نسبت می داد.
در مورد زیدبن­ثابت اینطور می­توان گفت که او یهودی­زاده­ای است که در بین مسلمانان جا باز کرد؛ او با جلبِ اعتماد مردمِ کم سوادِ مسلمان، خود را تبدیل به مرجعی برای پاسخگویی به سوالات ایشان نمود برخی صحابه به امثال زید اعتماد کرده و نصیحت­های پیامبر مبنی بر عدم مراجعه به اهل­کتاب را از یاد بردند و سوالات دینی خود را از آن­ها جویا می­شدند و جوابی را که می­شنیدند، حق فرض می­کردند.
عبداللّه­بن­عمرو­بن­عاص هم ذیل همین گروه بررسی شد. او با آنکه مسلمان شده بود تفکری یهودی داشت، این یهودی بودن در مجموع روایات به جا مانده از او آشکار است. او به مجموعه اطلاعات خود که از کتب اهل­کتاب داشت بسیار می­بالید. عملکرد او بعد از پیامبر نشان از علاقمندی او به مباحث اهل­کتاب و گسترش آن می باشد.
فصل چهارم:
شواهد و قرائن دال بر ارتباطات با اهل کتاب از منابع اهل سنت
۴-۱-شواهد مراجعات صحابه به اهل کتاب و تأثیر گذاری تازه­مسلمانان از مسند احمد، موطأ­ مالک، صحاح سته
در این فصل به بررسی شواهد موجود در کتاب­های اهل سنت خواهیم پرداخت و سعی در مقایسه این شواهد با ادعای علمای معاصر اهل سنت را داریم. چند محور برای انتخاب شواهد مد نظر بوده است اول آنکه شاهد مدنظر، شامل پرسش یا گفتگویی باشد، دوم اینکه این سوال یا گفتگو بین یک صحابی پیامبر با یکی از اهل­کتاب یا بین دو تن از سابقینِ اهل­کتاب صورت گرفته باشد، و سوم اینکه، این گفتگو به صورت مستقیم یا غیر مستقیم با اعتقادات مسلمانان در ارتباط باشد؛ بعد از پیدا کردن شواهد سعی به بررسی محتوای سوال و دسته بندی آن داشته­ایم، با این کار تشخیص درجه­ اهمیت روایات به سهولت قابل اندازه ­گیری خواهد بود.
ابتدا به بررسی کتاب­های اصلی اهل­سنت یعنی همان صحاح سته به علاوه موطأ مالک و مسند حنبل می­پردا
زیم؛ کتا­ب­ها بر اساس سال وفات نویسند، به شرح ذیل است:
موطأ مالک (۱۷۹ق) بیست و دو شاهد؛ مسند احمدبن­حنبل (۲۴۱ق) یک شاهد؛ صحیح بخاری (۲۵۶ق) شاهدی نداشت؛ صحیح مسلم (۲۶۱ق)یک شاهد؛ سنن ابن ماجه (۲۷۳ق) شاهدی نداشت؛ سنن ترمذی (۲۷۹ق) یک شاهد؛ سنن نسایی(۴۰۵ق) شاهدی نداشت.
که بر اساس محتوای سوالات مطرح شده آن­ها را در دسته­های ذیل جای دادیم.
سوالات حاوی حکم از اهل­کتاب
سوالات تفسیری از اهل­کتاب
سوالات صحابه از اهل­کتاب
۴-۱-۱- سوالاتی حاوی حکم از اهل­کتاب
این گروه، مجموع شواهدی را شامل می­ شود که در بردارنده­ی حکمی شرعی، به صورت مستقیم یا غیر مستقیم است، این سوالات از افرادی چون ابوهریره،^[۲۷۴]عمروبن­عاص^[۲۷۵]و زیدبن­ثابت که در فصل قبل به آن­ها اشاره شد، پرسیده شده است. در ادامه سوالات بر اساس نام افراد فوق عنوان­بندی می شود.
۴-۱-۱-۱- کعب­الاحبار
شواهدی که بر پرسیدن سوال از کعب­الاحبار دلالت می­ کند.
مالک در کتاب خود از همسفری عده­ای از صحابه با کعب­الاحبار نقل می­ کند که در آن سفر، مقداری گوشت شکار می­یابند، کعب بدون اینکه مورد پرسش قرار بگیرد فتوا به خوردن آن می­دهد؛ صحابه نیز بدون کمترین مخالفتی به فتوای او عمل می­ کنند اما به محض رسیدن به مدینه شرح ما وقع را برای عمربن­خطاب بیان کرده و عمر در تأیید کعب به صحابه می­گوید که من او را تا برگشتنتان به مدینه بر شما امیر کردم.^[۲۷۶]
فتوای کعب به صحابه و تأیید آن توسط خلیفه­ی مسلمانان، آن­هم در امور عملی، قابل تأمل است. آیا در این دوره بیم اختلاط از بین رفته است؟ بخصوص زمانی که مفتی، دلیلی برای دستور العمل خود ذکر نمی­کند.
در جایی دیگر می­خوانیم ابی­بصره­غفاری^[۲۷۷] سوالی را از ابوهریره پرسیده ولی در جواب ابوهریره شک می­ کند، برای برطرف کردن شک خود، سوال را در مجلسی از عبدالله­بن­سلام می­پرسد که از قضا کعب­الاحبار هم در آنجا حضور دارد؛ مجلس به گونه ­ای می­ شود که عبدالله­بن­سلام، کعب را دروغگو خطاب می­ کند، اما با خواندن تورات برای عبدالله­بن­سلام او به اشتباه خود پی­برده و کعب را راستگو می­خواند.^[۲۷۸]
نکته حائز اهمیت در گزارش فوق، بعد از مراجعه­ی یک صحابی به اهل­کتاب، اینجاست که در محضر او اختلاف را با باز کردن تورات حل می­ کنند و کمترین اعتراضی از جانب او در ادامه ماجرا ثبت نشده است؛ چیزی که موافقان مراجعه به اهل­کتاب، خلاف آن را ادعا کرده ­اند. چگونه اهل­کتاب جرأت پیدا کرده و در بین مسلمانان کتاب خود را معیار حل اختلافات قرار داده­اند؟ بیش از آن حیرت از مالک است که بدون کمترین نقدی این مطالب را درکتاب خود آورده است.
۴-۱-۱-۲- ابوهریره
در این قسمت نمونه ­ای از اقوال ابوهریره می ­آید.
از ابوهریره پرسیدند بعد از نماز واجب چه نمازی افضل است؟ و بعد از روزه ماه مبارک رمضان چه روزه­ای فضیلت دارد؟ او گفت: بعد از نماز واجب، نمازی که در دل شب خوانده می­ شود، و بعد از روزه در ماه رمضان، روزه­ای که در محرم گرفته می­ شود، افضل است.^[۲۷۹]
در روایتی دیگر ابوهریره درباره لباس نمازگزار مورد سوال قرار می­گیرد و نسبت به این سوال، عملکرد خودش هم مورد پرسش قرار می­گیرد.^[۲۸۰]
آیا این نوعی گرفتن دستور عملی نیست؟ آیا گرفتن دستور از شخصی چون ابوهریره جای شگفتی ندارد؟
در موارد متعدد ابوهریره و ابن­عباس در مورد مردی که همسرش را قبل از ازداواج سه طلاقه کرده است مورد سوال قرار می­گیرند، در یکی از این گزارش­ها با کمال تعجب شاهد هستیم، ابوهریره نظر خود را به صورت کامل می­گوید و ابن­عباس به گفتن جمله­ «نظر من هم همین است» اکتفا می­ کند.
با دقت به محتوای سوالات مطرح شده می­توان فهمید، که سوال حکمی را در بر دارد.
در ادامه سوالی با مضمون سه طلاقه کردن از عمروبن­عاص پرسیده می­ شود، شخص بدون اعتراضی پاسخ خود را دریافت می­ کند. در جایی دیگر این سوال را شخصی از زیدبن­ثابت می­پرسد و پاسخ می­گیرد. ^[۲۸۱]لازم به تذکر است این افراد در ارتباط عمیق با کعب­الاحبار بودند.
حکم دیگری که از ابوهریره و ابن­عباس پرسیده می­ شود در مورد زن بارداری است که همسرش از دنیا رفته است، و هر کدام جداگانه فتوای خود را اعلام می­ کنند؛ از قضا ابوهریره جواب را کامل تر از ابن­عباس می­دهد.^[۲۸۲]
در گزارشی دیگر ابوهریره با این کلمات مورد خطاب قرار می­گیرد، آیا ولد زنا در اموری که انجام می­دهد از جانب خدا مستحق دریافت پاداش می­ شود؟ او در پاسخ می­گوید بله ولد زنا در مقابل آن پاداش دریافت می­ کند.^[۲۸۳]
فارغ از درست یا اشتباه بودن جوابِ سوال، باید دید چگونه شرایطی در آن زمان حاکم بوده است که فرد معلوم­الحالی چون ابوهریره مخاطب چنین سوال مهمی قرار گرفته است؟
۴-۱-۱-۳- زید بن ثابت
مالک در کتاب خود داستان مردی را گزارش می­دهد که متاعی را اختلاس کرده بود و تصمیم بر قطع دست او داشتند؛ به دنبال زیدبن­ثابت فرستاده و در این مورد از او پرسیدند، زید گفت: در اختلاس، قطع دست نیست.^[۲۸۴]
سوال دیگری که مالک آن را گزارش داده در مورد روابط زناشویست که از زیدبن­ثابت پرسیده شده است، البته زید از پاسخ دادن امتناع می­ کند و از حجاج^[۲۸۵]می­خواهد که پاسخ را او بدهد اما حجاج خود را مشتاق شنیدن کلام زید نشان داده و از او طلب فتوا می­ کند و در انتها کلام زی
د را تصدیق می­ کند.^[۲۸۶]
از این قبیل دنبال او فرستادن­ها گزارش دیگری در مستدرک وجود دارد که در قسمت دیگر منابع اهل­سنت آورده خواهد شد.
۴-۱-۱-۴- عبدالله عمرو بن عاص
برخی سوالات که از عبدالله­بن­عمروبن­عاص پرسیدند به شرح ذیل است.
مردی از مهاجرین از عبدالله­بن­عمروبن­عاص در مورد وقت نماز سوال می­ کند که آیا می­ شود وقت آب خوردن شتران، نماز بخواند؟ عبدالله در پاسخ، مرد را از این کار منع می­ کند و می­گوید وقت چریدن آن­ها نماز بخوان.^[۲۸۷]
در جایی از کتاب مالک می­خوانیم که عطاء­بن­یسار^[۲۸۸] از عبدالله­بن­عمروبن­عاص و کعب­الاحبار در مورد شکیات نماز می­پرسد و آن دو یک پاسخ می­ دهند.^[۲۸۹]
دقت در سوالات و نوع آن­ها، بیانگر رد دلایل موافقان مراجعه به اهل کتاب خواهد بود.
۴-۱-۲- سوالات تفسیری از اهل­کتاب

ختمی، تمشک (دانه)

ارغوانی

بقعم، اقطی (میوه)، آلکانت

سیاه

بقعم با دندانه آهن، گال بلوط با آهن، پوست درخت گردو

خاکستری

پوست درخت انار، پوست درخت گردو

۲-۲-۳ تقسیم بندی گیاهان رنگزا بر اساس روش کاربرد

• • رنگ های که دارای تانن می باشند: آن هایی هستند که برای پیوند رنگ به لیف نیازی به دندانه ندارند مانند رنگ حاصل از کاج و گردو. تعداد این گروه نسبتا کم است.

  (( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

• رنگ های افزایشی: یا رنگ های دندانه ای که برای پیوند به لیف، نیاز به یک دندانه دارند، مانند رنگ های حاصل از روناس، کشینل و اسپرک. این گروه رایج ترین نوع رنگ می باشند.

• رنگ های خمی: سومین گروه رنگ های طبیعی هستند و شامل نیل و وسمه می باشند. این رنگ ها محلول در آب نیستند و برای حل شدن نیاز به یک قلیا در خم رنگرزی دارند. اکسیژن از طریق یک فرایند شیمیایی به نام احیا، زدوده می شود.

۲-۳ روش های نوین رنگرزی
فرایند رنگرزی منسوجـات انرژی زیادی را مصرف می کنند. این فرآیندها مواد شیمیایی مورد نظر را برای کمک، شتاب بخشی یا کند کردن روند فرایند مورد استفاده قرار داده و می بایست از حرارت بالا برای انتقال مواد از محلول محیط فرایند به سطح کالای نساجی در زمان قابل قبول اقدام نماید. هدف فرایند های جدید کاهش انرژی مصرفی و استفاده کم از مواد شیمیایی است “حدادیان تفت،۱۳۸۷”. همچنین رنگرزی الیاف طبیعی با بهره گرفتن از مواد رنگزای طبیعی با توجه به چند مرحله ای بودن فرایند شامل عصاره گیری، دندانه دادن الیاف و نهایتا رنگرزی بسیار پرهزینه بوده و مدت زمان زیادی نیاز است تا فرایند بطور کامل انجام شود. تحقیقات گسترده ای به منظور کاهش هزینه های
رنگرزی سنتی در سالهای اخیر صورت گرفته است. این تحقیقات نشان می دهند که استفاده از تکنولوژی های نوین و پیشرفته می تواند بطور چشمگیری هزینه های رنگرزی سنتی را کاهش دهد ” آقایی- اکبری،۱۳۹۰”. از جمله این روش ها می توان استفاده از امواج مافوق صوت، رنگرزی مایکروویو، تکنولوژی پلاسما، دی اکسید کربن فوق بحرانی و رنگرزی الکتروشیمیایی را نام برد.
۲- ۳- ۱ روش مایکروویو
مایکروویوها امواج الکترومغناطیسی هستند که محدوده فرکانس آنها در محدوده بین ۱,۰۰۰ تا ۱۰۰,۰۰۰,۰۰۰ مگاهرتز است. مایکروویوها بدین نام نامیده می شود چرا که تعریف آنها بر اساس طول موج آنها بوده و مایکرو اشاره به ریز دارد. به عبارت دیگر طول موج های این امواج کوتاه و در محدوده بالای فرکانس می باشند.
۲- ۳- ۱- ۱ رنگرزی مایکروویو
رنگرزی مایکرویو بر روی خواص دی الکتریک و حرارتی تاثیر می گذارد .خاصیت دی الکتریک به خواص ذاتی الکتریکی اشاره دارد که بر روی رنگرزی با چرخش دوقطبی رنگ و تاثیر ناحیه مایکروویو روی دو قطبی ها روی می دهد. محلول های رنگ دو جزء دارد که قطبی هستند و این حالت در میدان مایکرویو و با فرکانس بالا و محدوده ۲۴۵۰ مگاهرتز روی می دهد. این حالت بر انرژی ارتعاشی در مولکول های آب و مولکول های رنگ تاثیر می گذارد. مکانیزم ایجاد حرارت در جریان هدایت یونی ایجاد می گردد که یک نوع مقاومت حرارتی است. بر اساس شتاب یون ها در میان محلول رنگ، برخود بین مولکول های رنگ و مولکول های لیف به وجود می آید. دندانه به نفوذ و جذب عمقی رنگ روی لیف کمک می کند. این رویداد فرایند مایکروویو را برتر از تکنیک های مرسوم رنگرزی می کند “حدادیان تفت،۱۳۸۷”.
ضمن تحقیقی که توسط توکلی و ملاحسینی، برای ” رنگرزی کالای پشمی با رنگزای روناس به کمک امواج مایکروویو” انجام گرفته است، نتایج نشان می دهند که با بهره گرفتن از امواج مایکروویو در رنگرزی می توان، ضمن کسب فام هایی شفاف تر و درخشان تر و بدون تفاوت چندان در ثبات های شستشویی و نوری به یکنواختی مناسب رسیده و در عین حال در زمان و انرژی که فاکتور مهمی در صنعت به حساب می آید صرفه جویی کرد ” توکلی، ملاحسینی،۱۳۸۶، ص ۱۲۶ ، ۱۳۵”.
۲- ۳- ۲ تکنولوژی پلاسما
تعریف فیزیکی پلاسما عبارت است از یک گاز یونیزه شده که دارای شارژ یونی منفی و مثبت مساوی می باشد. امروزه این واژه به عنوان روش تخلیه الکتریکی در میان یک گاز شناخته می شود و شامل مخلوطی از یون های مثبت و منفی، الکترون ها، رادیکال های آزاد، تابش های ماوراء بنفش و انواع مختلفی از مولکول های تحریک شده الکتریکی می باشد. بنابراین، عملیات پلاسمای گازی متفاوت بر اساس نوع گاز یا گاز های مورد استفاده مثل هوا ، آرگون و … می باشد. هر نوع پلاسمای گازی شامل یک مجموعه مخلوط و گوناگون است که می تواند با الیاف نساجی موجود در ناحیه پلاسما فعل و انفعال داشته و منجر به تولید روش های گوناگونی از عملیات های فعال در سطح الیاف گردد. طبیعت ساختار گاز، نوع لیف نساجی، و پارامتر های ماشینی مثل فشار اتاقک پلاسما، در جه حرارت و زمان و فرکانس و قدرت ذخیره الکتریکی می تواند منجر به تنوع در نوع تغییرات لیف گردد.
۲- ۳- ۲- ۱ اصول فرایند پلاسما
پلاسما ممکن است در آزمایشگاه و با بهره گرفتن از تخلیه غیر الکتریکی مثل روش های حرارتی، امواج ضربه ای^[۱۶]، واکنش های شیمیایی با انرژی آزاد شده بالا، تابش هسته ای توسط فوتون های دارای انرژی بالا، تششع گاما یا آلفا بدست آید. هرچند برای عملیات پلاسما در نساجی فقط روش های تخلیه الکتریکی مورد استفاده قرار می گیرد. پلاسما یک گاز جزئی یونی شده شامل یون ها، الکترون ها، اتمها و گونه های خنثی می باشد. برای قادر سازی گاز به یونیزه شده در یک روش قابل کنترل و کیفی، فرایند در شرایط خلا انجام می پذیرد. محفظه ایجاد خلا ابتدا با بهره گرفتن از دمنده های چرخشی و پمپ هایی با قدرت بالای تخلیه به فشار خلاء پائین یا متوسط در محدوده ۲- ۱۰ تا ۳- ۱۰ می رسد. سپس گاز بدرون محفظه با لوله های کنترل کننده با حجم بالا وارد محفظه می گردد. اگر چه می توان از گاز های مختلف استفاده نمود ولی عموما از گاز های اکسیژن، آرگون، مونواکسیدکربن استفاده می شود “حدادیان تفت،۱۳۸۷”.
عملیات پلاسمایی در دمای پایین یک روش اصلاح سطح فیزیکی دوستدار محیط زیست می‌باشد که می‌تواند بعنوان جایگزین روش های شیمیایی به منظور اصلاح سطح الیاف پشمی مورد استفاده قرار گیرد. در اصلاح سطح توسط عملیات پلاسمایی، تغییرات و اصلاحات فقط محدود به سطح ماده پلیمری می‌شود و توده لیف دچار تغییر نمی‌شود “Montazer.M.,et ,al.2009″. کاربرد عملیات پلاسمایی باعث افزایش چسبندگی سطوح، بهبود قابلیت ترشوندگی، بهبود قابلیت رنگپذیری و بهبود ویژگیهایی ساختاری لیف می‌شود Cai.Z., Qiu.Y. 2008″”. انجام عملیات پلاسمایی روی سطح الیاف پشمی باعث افزایش نفوذ پذیری الیاف پشمی در مقابل مایعات خواهد شد که در نتیجه می‌توان رنگرزی را در دمای پایین‌تری انجام داد “Kan.C.,Yuen.C.W.M. 2006”.
طی تحقیقی که حسین بارانی بر ” تاثیر عملیات پلاسمایی در رنگرزی الیاف پشم با رنگزای طبیعی روناس در حضور لستین^[۱۷]” انجام داده است، نتایج نشان می دهد که: عملیات پلاسمایی منجر به افزایش نفوذ پذیری سطح لیف گردیده و مدت زمان اولیه رنگرزی را کاهش می‌دهد. لستین صنعتی مورد استفاده توسط دو روش شیمیایی هیدروکسیله کردن و استیله کردن اصلاح گردید. روش شیمیایی استفاده شده روش هیدروکسیله- استیله دارای نتایج نامطلوبی می باشد به دلیل اینکه مقدار قدرت رنگی را نسبت به نمونه‌ لستین استیله شده کمتر افزایش می‌دهد و نمونه استیله شده قدرت رنگی را به اندازه ۲۵ درصد افزایش می‌دهد. نتایج تجربی بدست آمده از نمونه‌های رنگرزی شده با روناس کاملا منطبق بر مدل ریاضی دو جمله‌ای می‌باشند و نتایج حاصل از آنالیز واریانس یک طرفه^[۱۸] نشان می‌دهد که مدل ریاضی ارائه شده برای رنگرزی لیف پشمی اصلاح شده با پلاسما در حضور لستین با روناس یک مدل معنی‌دار می‌باشد به دلیل اینکه فاکتور احتمال برابر با ۰۰۰۱/۰ می‌باشد. علاوه بر این، آنالیز نتایج بدست آمده نشان می‌دهد که داده‌های تجربی با نتایج تخمین زده شده دارای تطابق مناسب می‌باشند. پارامترهای دمای رنگرزی، زمان رنگرزی، غلظت لستین، مدت زمان عملیات پلاسمایی، روش رنگرزی و برهمکنش‌های آنها دارای تاثیر معنی‌دار بر قدرت رنگی الیاف پشمی اصلاح شده با پلاسما در حضور لستین دارد. در شرایط بهینه پیشنهادی رنگرزی الیاف پشمی دمای رنگرزی برابر با ۷۹ درجه سانتیگراد می‌باشد “بارانی ،۱۳۹۲”.
در تحقیق دیگری که توسط قرآن نویس و همکاران بر روی ” تاثیر پلاسما بر خواص رنگی پشم طبیعی با رنگزای روناس و امکان جایگزینی پلاسما به جای دندانه کردن کالا ” صورت گرفته است؛ نتایج حاصل نشان می دهد که قدرت رنگی و ثبات نمونه های رنگرزی شده پس از عملیات پلاسما شدن بهبود یافته است و پلاسما برای رنگرزی پشم طبیعی به عنوان یک جایگزین مناسب برای دندانه کردن کالا می باشد. همچنین آزمون شمارش ضد باکتری نیز برای تعیین کارایی ضد باکتری پلاسما انجام گرفت که نتایج حاکی از آن بود که نمونه ها از خواص ضد باکتریایی خوبی برخوردار بودند ” Ghoranneviss.M. et,al.2010″.
۲- ۳- ۳ دی اکسید کربن فوق بحرانی
آب یک ماده اولیه ارزشمند است که برای همیشه در دسترس نخواهد بود و می بایست به صورت مناسبی از منابع آبی حفاظت شود. استفاده از آب به عنوان حلال به دلیل وفور و ارزانی آن درمقایسه با دیگر حلال ها است. ایجاد پساب و نیاز به خشک کردن کالا در هر مرحله عملیات تر از مشکلات کار با آب است. میزان انرژی مورد نیاز برای جدا کردن آب از کالا مقدار زیادی است و از نقاط ضعف این مسیر است. رنگزا های عمل نکرده در پساب نیز آلودگی آب ها را به دنبال خواهد داشت. برای حذف عیوب یاد شده که گاز های خاصی می توانند به جای آب جایگزین محیط حلال گردند. فشار و حرارت بالا برای حل کردن رنگ ها نیاز است. از میان تمامی گاز هایی که می توانند به سیالات فوق بحرانی تبدیل شوند، CO2 دارای کارایی چندگانه و برجسته است. به دلیل نرخ بالای انتشار وسیکوزیته پایین که دارند امکان نفوذ رنگ به داخل لیف را فراهم می نمایند . علاوه بر این با کاهش فشار در انتهای فرایند، امکان بازیابی رنگ و CO2 وجود دارد.
۲- ۳-۳- ۱ فرایند رنگرزی با CO2
این فرایند شامل سه جزء است، کالای نساجی، ماده رنگزا و سیال فوق بحرانی .
۱- انحلال رنگ در CO2
۲- انتقال لیف
۳- جذب روی سطح لیف
۴- نفوذ رنگ به داخل لیف “Kim.A.2008”.

۱ متر

دره­های شهری

۵۰ سانتی متر

جدول۱-۱: کاربرد و دقت مورد استفاده برای انواع مکان­ یابی
(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت nefo.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

همانطور که در این جدول دیده می­ شود اکثر کاربردهای مهم مکان­ یابی نیاز به دقت­های سانتی­متر تا حداکثر متر دارند.
از ویژگی­های سیگنال­های فراپهن­باند، قابلیت تفکیک سیگنال­ها از مسیرهای مختلف به­ دلیل باریک بودن پالس­ها است. قابلیت دیگر نفوذ و عبور از دیواره­ها و البته انتقال داده با نرخ­های بالا به دلیل پهنای باند وسیع است.
فصل دوم:
سیستم­های فراپهن­باند
سیستم­های فراپهن­باند
۱.۲ مقدمه
نیاز به یک مخابرات با قابلیت ارسال اطلاعات با نرخ بیت هر روز در حال افزایش است. یکی از روش­هایی که می­توان با بهره گرفتن از آن به این مهم دست یافت، استفاده از سیگنال­های فراپهن­باند است. اساس مخابرات فراپهن­باند برپایه­ی ارسال اطلاعات توسط پالس­های بسیار باریک (در حوزه­ زمان) که سطح انرژی پایینی دارند، می­باشد. بنابر ضوابط وضع شده توسط سازمان تنظیم مقررات رادیویی آمریکا^[۷]، سیستم­های مخابراتی فراپهن­باند می­توانند در باند فرکانسی ۳.۱ الی ۱۰.۶ گیگاهرتز (البته این رنج فرکانسی مخصوص کشور آمریکا می­باشد و در اروپا پایین­ترین فرکانس برای سیستم­های مخابراتی فراپهن­باند ۲.۴ گیگاهرتز می­باشد) کار کنند. برای اینکه یک سیگنال فراپهن­باند نامیده شود، حداقل یکی از خواص زیر را باید دارا باشد:
حداقل پهنای باندی معادل ۵۰۰ مگاهرتز داشته باشد.
رابطه­ زیر برای سیگنال فراپهن­باند صدق کند.

که درآن پهنای باند، فرکانس مرکزی، مینیمم و ماکزیمم فرکانس سیگنال ارسالی می­­باشند.
استفاده از این فناوری در زمینه ­های مخابرات بی­سیم روز به روز درحال افزایش است. برای پیشگیری از ایجاد تداخل با سیستم­های مخابرات موجود، سازمان تنظیم مقررات رادیویی آمریکا، توان تشعشعی ایزوتروپیک موثر مجاز^[۸](EIRP) را برای هر باند فرکانسی مشخص کرده است. با توجه به اینکه این باند بسیار وسیع است، این پهنای باند­ها برای کاربرد­هایی چون WSN و غیره اختصاص داده شده است. بنابراین استفاده از باند دارای محدودیت­های توانی برای کاربرد­های فراپهن­باند است. البته مرکز تنظیم مقررات در باندهایی در این محدوده که برای کاربرد­های خاص دیگر اختصاص داده شده و توسط شرکت­های سازنده ادوات خریداری شده نسبت به کاربران فراپهن­باند سختگیرانه­تر عمل کرده است.

شکل۲-۱: توان تشعشعی ایزوتروپیک موثر مجاز به­ازای باندهای فرکانسی مختلف [۳]
خواص سیگنال­های فراپهن­باند
همانطورکه بیان شد سیگنال­های فراپهن­باند انتخاب مناسبی برای ارتباطات پر سرعت بی سیم نیز می­باشند.
بنا بر تئوری شانون در یک کانال AWGN ^[۹] می­توان ماکزیمم نرخ ارسال داده را به صورت تابعی از پهنای باند B و نسبت سیگنال به نویز S/N نوشت.
در سیگنالینگ­های فراپهن­باند سیگنال به نویز، بسیار پایین است و به صورت خطی می­توان ماکزیمم نرخ ارسال داده را متناسب با پهنای باند B دانست.
از طرفی به دلیل ارتباط معکوسی که بین زمان و فرکانس وجود دارد، طول زمانی سیگنال­های فراپهن­باند بسیار کوتاه و پالس­های ارسالی بسیار باریک­ هستند و از مرتبه­های نانو ثانیه­اند. این ویژگی­های سیگنال­های فراپهن­باند می ­تواند خصوصیات زیر را برای این نوع سیگنال­ها در نظر گرفت.
خواص اصلی سیگنال­های فراپهن­باند عبارتند از:
پهنای باند بسیار زیاد
قابلیت ارسال اطلاعات با توان کم توسط آن­ها
توانایی ارسال اطلاعات با نرخ بیت بالا توسط آن­ها
مقاوم بودن نسبت به تضعیف­شدگی^[۱۰]
مقاوم بودن نسبت به پدیده­ چند مسیره^[۱۱]
ارزان بودن گیرنده و فرستنده
قابلیت مکان­ یابی دقیق (با دقت سانتی­متر) توسط این سیگنال­ها
این خواص موجب شده ­اند سیگنال­های فراپهن­باند در زمینه ­های مختلفی استفاده شوند، مثلا در زمینه­ رادارهای نظامی. ولی دراینجا بیشتر کاربردهای تجاری^[۱۲] سیگنال­های فراپهن­باند بررسی می­گردد[۴] . یکی از کاربردهای تجاری مهم سیگنال­های فراپهن­باند در شبکه ­های اقتضایی بی­سیم^[۱۳] می­باشد.
۳.۲ استاندارد ها در سیستم­های فراپهن­باند
ارسال اطلاعات با نرخ بالا (استاندارد IEEE 802.15.3a): در این کاربرد دو دستگاه می­توانند با بهره گرفتن از سیگنال­های فراپهن­باند به تبادل اطلاعات با نرخ ۱۰۰ Kbps (مثلا برای موس­های بی­سیم) تا ۴۸۰ Mbps (برای پخش مستقیم ویدیو و عکس و غیره از طریق بی­سیم) بپردازند. همچنین این فناوری کاربردهای چندرسانه­ای همانند اتصال مانیتورها به صورت بی­سیم نیز دارد، که توسط استانداردهای موجود همانند ۸۰۲.۱۱ و بلوتوس قابل پیاده­سازی نیستند.
ارسال اطلاعات با نرخ پایین (استاندارد IEEE 802.15.4a): در شبکه ­های حسگر که نیاز به نرخ ارسال بالایی ندارند (۵۰ kbps تا ۱ Mbps) استفاده می­ شود. برد ارسال در اینگونه شبکه­ ها در حدود ۱۰۰ متر می­باشد. از آنجایی که یکی از قابلیت ­های اساسی سیگنال­های فراپهن­باند، دقت زیاد آن­ها در مکان­ یابی (در حدود سانتی­متر) می­باشد، در این کاربرد بیشتر روی مکان­ یابی تمرکز می­ شود. قیمت ارزان دستگاه­های مورد استفاده در این کاربرد باعث رشد روز افزون آن در حوزه ­های مختلف مانند امداد و نجات، پیشگیری از آتش­سوزی جنگل­ها، کاربردهای امنیتی و غیره شده­است [۴].
۴.۲ مدولاسیون­ در سیستم­های فراپهن­باند
پارامترهای مهمی در انتخاب مناسب مدولاسیون برای سیگنال­های فراپهن باند نقش دارند، که می­توان به نرخ اطلاعات، پیچیدگی گیرنده و فرستنده، خواص طیفی سیگنال، مقاومت در برابر تداخل سیگنال­های باریک­باند، تداخل بین سمبلی، وضعیت خطا و غیره اشاره کرد. در سیستم­های فراپهن­باند پالسی مدولاسیون­های PAM^[14]، ^[۱۵]OOK و ^[۱۶]PPM معمولا استفاده می­شوند. در PPM باینری بیت ‘۱’ با یک پالس بدون تاخیر و بیت ‘۰’ توسط یک پالس با تاخیر نسبت به مرجع زمانی تعیین می­گردند. در این مدولاسیون می­توان از جابجایی­های مختلف پالس برای مشخص کردن سمبل­های مختلف استفاده کرد. رایج­ترین روش PPM، استفاده از روش سیگنالینگ متعامد می­باشد، که در آن هر سیگنال بر سیگنال شیفت یافته­اش عمود می­باشد. در PAM بیت­های ‘۱’ و ‘۰’ با یک سیگنال و تغییر فاز داده شده­­ی آن به اندازه ۱۸۰ درجه نشان داده می­شوند. در OOK با ارسال و عدم ارسال پالس، بیت­های ‘۱’ و ‘۰’ را مشخص می­ شود [۴] .

حالتى ذهنى یا عصبى حاکى از تمایل، که از طریق تجربه سازمان یافته و بر پاسخ هاى فرد به تمامى موضوعات و موقعیت هایى که با آن در ارتباط است، تأثیرى جهت دار یا پویا دارد. در نگرش به استفاده، دیدگاه هر فرد نسبت به خوشایند و کاربردی بودن و در کل ایده آل بودن آن فناوری بررسی می گردد (سانچز و هروس^[۲۱] ، ۲۰۱۰)
تعریف عملیاتی :
در این پژوهش نظر پاسخگویان در خصوص نگرش به استفاده با ۶ سوال یعنی سوالات ۱۹ تا ۲۴ پرسشنامه، مبتنی بر طیف ۵ گزینه ای لیکرت (ازکاملا موافقم تا کاملا مخالفم) در مقیاس فاصله ای سنجیده شده است.
سوالات مربوط به نگرش به استفاده :
استفاده از ICT ایده خوبی است.
من از ایده استفاده از ICT بیزارهستم.
استفاده از ICT خوشایند و دلپذیر است.
استفاده از ICT انجام کارها را جالب تر می سازد.
استفاده از ICT سرگرم کننده است.
من کار با بهره گرفتن از ICT را دوست دارم.
۱-۷-۴- خودکارآمدی :
تعریف نظری:
خودکارآمدی کامپیوتری قضاوت افراد در مورد توانایی خود در استفاده از کامپیوتر می باشد و به عنوان عامل مهمی در مطالعه رفتار افراد در مورد تکنولوژی اطلاعاتی مورد ملاحظه قرار می گیرد. همچنین به عنوان یک اعتقاد که رفتار را به سوی تکنولوژی های جدید اطلاعاتی هدایت و مشخص می کند تعریف می شود (اجروال^[۲۲] و همکاران، ۲۰۰۰). در واقع خودکارآمدی باورهای کاربران است نسبت به تواناییهایشان .
تعریف عملیاتی :
در این پژوهش نظر پاسخگویان در خصوص خودکارآمدی با بهره گرفتن از ۵ سوال یعنی سوالات ۴۱ تا ۴۵ پرسشنامه، مبتنی بر طیف ۵ گزینه ای لیکرت (ازکاملا موافقم تا کاملا مخالفم) در مقیاس فاصله ای سنجیده شده است.
سوالات مربوط به خودکارآمدی :
من قادر هستم با بهره گرفتن از ICT وظایف خویش را به اتمام برسانم، حتی اگر کسی برای راهنمایی درخصوص چگونگی استفاده از ICT در کنار من نباشد.

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

من قادر هستم با بهره گرفتن از ICT وظایف خویش را به انجام برسانم، در صورتی که شاهد نحوه استفاده از ICT توسط شخص دیگری بوده باشم.
من قادر هستم با بهره گرفتن از ICT وظایف خویش را به اتمام برسانم، در صورتی که در هنگام بروز مشکل بتوانم از کسی درخواست کمک و یاری نمایم.
من قادر به انجام وظایف خویش با بهره گرفتن از ICT هستم، چنانچه از زمان کافی برای انجام کارم برخوردار باشم.
من با بهره گرفتن از تسهیلات ICT قادر به انجام وظایف خویش هستم.
۱-۷-۵- انتظار اجرا :
تعریف نظری:
انتظار اجرا درجه ای است که در آن فرد اعتقاد دارد که استفاده از فناوری به او در رسیدن به منافعی در عملکرد شغلی کمک می کند . در مطالعات پیشین پذیرش فناوری ، ساختار انتظار اجرا پیش بین محکمی برای قصد استفاده است. در یک محیط تجاری ، انتظار اجرا نقش مهمی در تصمیم گیری و پذیرش فناوری دارد و می تواند بطور مستقیم و غیر مستقیم از طریق عوامل رویکردی ، قصد رفتاری را تحت تاثیر قرار دهد (اسکاپر و لوئیز^[۲۳] ،۲۰۰۷).
تعریف عملیاتی :
در این پژوهش نظر پاسخگویان در خصوص انتظار اجرا با بهره گرفتن از ۱۰ سوال یعنی سوالات ۱ تا ۱۰ پرسشنامه، مبتنی بر طیف ۵ گزینه ای لیکرت (ازکاملا موافقم تا کاملا مخالفم) در مقیاس فاصله ای سنجیده شده است.
سوالات مربوط به انتظار اجرا :
با بهره گرفتن از ICT می توانم وظایف خویش را با سرعت بیشتری انجام دهم.
استفاده از ICT باعث محدود شدن عملکرد من می شود.
استفاده از ICT اثربخشی مرا کاهش می دهد.
استفاده از ICT منجر به افزایش بهره وری من می شود.
استفاده از ICT انجام کارها را برای من ساده تر می کند.
استفاده از ICT باعث می شود که همکارانم مرا به عنوان فرد شایسته ای تلقی کنند.
استفاده از ICT کیفیت کاری را که انجام می دهم، کاهش می دهد.
استفاده از ICT باعث افزایش احترام کارکنانم نسبت به من می شود.
استفاده ازICT فرصت ترفیع و ارتقاء مرا کاهش می دهد.
استفاده از ICT در کار من مفید و موثر است.
۱-۷-۶- انتظار تلاش :
تعریف نظری :
انتظار تلاش در مدل یکپارچه پذیرش و کاربرد فناوری اطلاعات و ارتباطات از نظر لغوی به معنای سهولت استفاده است. نکته جالب در این متغیر این است که انتظار تلاش در تعامل با زمان است. در شرایطی که انتظار تلاش پایین باشد کاربران بالقوه هم این تصمیم را در حاشیه قرار می دهند و اگر انتظار تلاش افراد بالا باشد کاربرد و تصمیم به استفاده از رایانه هم در مرکزیت فعالیتها قرار می گیرد. (دیاز و میشل ، ۲۰۱۰)
تعریف عملیاتی :
در این پژوهش نظر پاسخگویان در خصوص انتظار تلاش با بهره گرفتن از ۸ سوال یعنی سوالات ۱۱ تا ۱۸ پرسشنامه، مبتنی بر طیف ۵ گزینه ای لیکرت (ازکاملا موافقم تا کاملا مخالفم) در مقیاس فاصله ای سنجیده شده است.
سوالات مربوط به انتظار تلاش :
یادگیری نحوه استفاده از ICT برای من آسان است.
به نظر من کار کردن با ICT سهل و آسان است.
تعامل من با ICT روشن و قابل درک است.
به نظر من ICT در تعامل با موضوعات مختلف دارای انعطاف است.
کسب مهارت در استفاده از ICT برای من آسان است.
به نظر من استفاده از ICT ساده و راحت است.

فصل اول
مقدمه
1- فصل اول: مقدمه
1-1- اهمیت موضوع
ارتعاشات اجسام مختلف سالهاست که مورد تحقیق و بررسی پژوهشگران و محققان بالاخص دانشمندان علوم مکانیک، فیزیک و ریاضیات بوده و هست. شناسایی و تحلیل ارتعاشات سیستمهای مکانیکی و به دنبال آن محاسبه فرکانسها و مودهای طبیعی^[1] همواره خود را به صورت یک مسأله مهم در علم مکانیک در راستای طراحی، شناسایی عیوب و کنترل این سیستمها مطرح کرده است. از طرفی تحلیل و بررسی ارتعاشات سیستمهای پیوسته نیازمند اطلاع دقیق از هندسه، خواص فیزیکی و مکانیکی، بارگذاریها، شرایط اولیه و مرزی^[2] حاکم بر سیستم است. این درحالی است که غالباً مدل کردن این پارامترها در قالب یک مسأله ریاضی میتواند بسیار چالش برانگیز و در عین حال بسیار مؤثر و مهم باشد. لذا مدل کردن هرچه دقیقتر و واقعیتر این پارامترها کمک بسیار شایانی در راستای طراحی، کنترل و شناسایی عیوب یک سیستم تلقی میشود.
یکی از این اجزاء، تکیهگاهها^[3] هستند. اصولاً محل اتصال یک سازه به پی و یا سازه دیگر را تکیهگاه گویند. به طور کلی تکیهگاهها را میتوان به دسته های تکیهگاه مفصلی ثابت^[4]، تکیهگاه مفصلی متحرک^[5] (غلطکی)، تکیهگاه گیردار^[6] (صلب)، تکیهگاه فنری یا ارتجاعی^[7] و غیره تقسیمبندی نمود. هر کدام از تکیهگاههای مذکور دارای تعداد درجه آزادی^[8] مشخصی هستند. البته درجات آزادی مورد نظر که برای انواع تکیهگاههای مذکور تعریف شدهاند و در تحلیلها مورد استفاده قرار میگیرند، در حقیقت یک تعریف ایدآل از نوع تکیهگاهها هستند و ممکن است این تکیهگاهها در واقعیت رفتاری متفاوت داشته باشند، که این امر میتواند بر پاسخ سیستم مکانیکی تأثیرات متفاوتی داشته باشد. به همین دلیل در طراحی و تحلیل سیستمهای سازهای توجه به تکیهگاهها و اتصالات و نوع عملکرد آنها امری اجتنابناپذیر به شمار میرود. تکیهگاههای مختلف را توسط اتصالات مختلف از قبیل جوش، پرچ، پین، پیچ، رولر و غیره با ویژگیهای خاص خود در راستای ارضاء نیاز از پیش تعریف شده در سیستمهای مکانیکی متفاوتی از قبیل تیر، ورق، قاب، بال، انواع پوستهها و غیره ساخته و بکار گرفته میشوند.

( اینجا فقط تکه ای از متن پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

ازجمله سازه های پرکاربرد در مهندسی، تیرهای یک سر درگیر^[9] (تیرهای طرهای) هستند. اصولاً به تیری طرهای گفته میشود که یک سر آن ثابت (صلب) و سر دیگر آن آزاد باشد و بتواند آزادانه حرکت کند. همانطور که میدانیم در حالت ایدآل دﺭ ﺗﻜﻴﻪﮔﺎﻩ ﺍﻳﻦ ﻧﻮﻉ تیرها ﻫﻴﭻﮔﻮﻧﻪ ﺩﺭﺟﻪ ﺁﺯﺍﺩﻱ ﻭﺟﻮﺩ ﻧﺪﺍﺭﺩ ﺑﻪ ﻋﺒﺎﺭﺕ ﺩﻳﮕﺮ ﺩﺭ ﻣﺤﻞ ﺗﻜﻴﻪﮔﺎﻩ ﺣﺮﻛﺖ ﺍﻧﺘﻘﺎﻟﻲ ﻭ ﭼﺮﺧﺸﻲ^[10] ﻭﺟﻮﺩ ﻧﺪﺍﺭﺩ ﻳﻌﻨﻲ ﻫﺮ ﺩﻭ ﻣﺆﻟﻔﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻣﻜﺎﻥ ﺍﻧﺘﻘﺎﻟﻲ ﻭ ﭼﺮﺧﺸﻲ ﺻﻔﺮ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ.
تیرهای طرهای در صنایع مختلفی چون صنایع نظامی، هوایی، ساختمانی و غیره کاربردهای مهمی دارند. به عنوان مثال بال هواپیما، کاوشگر نیروی اتمی، جرثقیلهای ساختمانی، پلها و غیره میتوانند یک تیر یک سر درگیر محسوب شوند. در شکل (1-1)، برخی از کاربردهای تیر طرهای به تصویر کشیده شده است.

شکل (1-1): کاربردهایی از تیرهای طرهای [1]

واضح است که تکیهگاهها در یک سیستم مکانیکی میزان اتلاف انرژی و انعطافپذیری^[11] آن سیستم را به شدت تحت تأثیر خود قرار میدهند و از آنجایی که میرایی و انعطاف یک سیستم شدیداً بر پاسخ ارتعاشی آن تأثیر میگذارد، ارائه مدلهایی که بتوانند هرچه دقیقتر و واقعیتر میزان آثار نشأت گرفته از قیود را محاسبه کنند، ضروری و اجتناب ناپذیر خواهد بود. همچنین همه مواد دارای مقدار مشخصی میرایی ساختاری^[12] هستند که این مقدار به جنس و ساختار آن ماده وابسته است و میزان این میرایی نیز بسته به جنس ماده و سیستم مورد نظر میتواند تأثیرگذار باشد [1].
1-2- هدف از انجام این پایان‌نامه و مراحل انجام آن
همانگونه که اشاره شد، تحلیل دقیق سیستمهای مکانیکی همچون تیرها نیازمند اطلاع هرچه واقعیتر از برخی پارامترها ازجمله آثار تکیهگاهی و میرایی ساختاری آن سیستم است. از طرفی یکی از مهمترین آثار ناشی از یک تکیهگاه در یک سیستم، میزان اتلاف انرژی و انعطافپذیری نشأت گرفته از آن تکیهگاه در سیستم است. طراحی، تحلیل و بررسی، فرایند کنترل و شناسایی عیوب یک سیستم مکانیکی بدون اطلاع از این پارامترها منجر به نتیجهگیریهای غیرواقعی میشود.
در پایان نامه پیش رو یک تیر یک سر درگیر و تیر دو سر درگیر که پارامترهای تکیهگاهی آنها مجهول است، در نظر گرفته میشود. واضح است که پارامترهای سفتی و میرایی تکیهگاهها در پاسخ ارتعاشی تیرهای مذکور نقش عمدهای ایفا میکنند. در این پایان نامه، هر تکیهگاه ثابت با یک پین^[13] به همراه یک فنر پیچشی خطی^[14] و یک دمپر پیچشی خطی ویسکوز^[15] مدل شده است. پین مذکور تنها اجازه حرکت حول محور عمود بر پین را دارد و بقیه جهات را ثابت میکند. در ادامه تلاش میشود تا این پارامترها با بهره گرفتن از داده های اندازه گیری کرنش^[16] و یا شتاب^[17]، تخمین زده و محاسبه شوند. داده های اندازه گیری به کمک شبیهسازی^[18] در نرم افزار انسیس^[19] فراهم میشوند. در فصلهای بعدی در خصوص این شبیهسازی و روش انجام آن توضیحات بیشتری آورده شده است. همانگونه که اشاره شد، بدست آوردن این پارامترها به روش مستقیم^[20] بسیار مشکل است و بهترین گزینه برای این امر بهره جستن از روش معکوس^[21] است. لذا استفاده از روش های معکوس که در سالهای اخیر بسیار مورد توجه پژوهشگران قرار گرفته است، میتواند بسیار کارآمد و مناسب باشد. اصولاً یک مسأله معکوس^[22]، یک چارچوب کلی است که برای تبدیل اندازهگیریهای مشاهده شده به اطلاعات مربوط به یک شیء فیزیکی یا یک سیستمی که مورد تحقیق است، مورد استفاده قرار میگیرد. تعریف فوق، یک تعریف کوتاه و مختصری از مسأله معکوس به شمار میرود. در فصلهای بعدی به طور مفصل به توضیح در خصوص روش معکوس پرداخته خواهد شد.
فصل دوم
مروری بر مطالعات پیشین
2- فصل دوم: مروری بر مطالعات پیشین
2-1- مقدمه
در این فصل به بررسی تاریخچه تحقیقات انجام گرفته در زمینه های ارتعاشات تیرهای طرهای، استفاده از روش معکوس در حل مسائل مختلف مکانیکی، استفاده از فنر و دمپر برای مدل کردن پارامترهای مختلف و شناسایی پارامترهای اتصالات مورد استفاده در تکیهگاهها از قبیل پیچها پرداخته میشود.
2-2-تاریخچه ارتعاشات تیرها
کاربرد وسیع تیرهای طرهای در صنایع مختلف بر کسی پوشیده نیست. تاریخچهای بسیار غنی در زمینه ارتعاشات تیرها وجود دارد و در طول دهه های گذشته تحقیقات بسیاری بر روی این سازه پرکاربرد صورت گرفته است. ارورا^[23] و همکاران [1] با بهره گرفتن از روش پهنای باند نیمهتوانی^[24] ضریب میرایی ساختاری را برای تیرهای آلومینیومی، برنجی و فولادی بدست آوردند. آنالیز ارتعاشی یک تیر دوار یکی از موضوعات مهم و خاص در مهندسی مکانیک به شمار میرود. رضایی و حسن نژاد [2] معادلات تحلیلی جدیدی را برای یک تیر ترکدار با تکیهگاههای ساده ارائه دادهاند. آنها با در نظر گرفتن یک مدل غیرخطی، معادلات حرکت یک تیر ترکدار را براساس مدل اغتشاشی^[25] بدست آوردند. آنان همچنین نتایج حاصله از این معادلات را با نتایج آزمایشگاهی و عددی مقایسه کردند. لیائو لیانگ^[26] و همکاران [3] ارتعاشات آزاد و کمانش الاستیک یک تیر ساخته شده از مواد مدرج تابعی^[27] حاوی ترک لبهباز را با بهره گرفتن از تئوری تیر تیموشینکو^[28] مورد مطالعه قرار دادهاند. در این پژوهش ترک به وسیله یک فنر پیچشی بدون جرم مدل شده است. میشل و موترشید^[29] [4] روشی برای محاسبه سختی مجهول در اتصال صلب با بهره گرفتن از معادلات متشکل از یک مدل تفاضل محدود و همچنین با بهره گرفتن از توابع پاسخ اندازه گیری شده پیشنهاد دادهاند. روش ارائه شده توسط آنها میتواند برای محاسبه خطای اتصالات در مدل تفاضل محدود بکار رود. لی^[30] [5] یک روش ساده و یکپارچه برای آنالیز ارتعاشی یک تیر با تکیهگاه کلی ارائه داده است. نتیجه مهم در این مقاله این است که نه تنها همیشه میتوان جابجایی تیر را به وسیله سری فوریه بسط داد، بلکه با این کار سرعت همگرایی افزایش مییابد. جینسو و ژیانگ^[31] [6] نشان دادند که چگونه میتوان میرایی وابسته به ماده را در یک آنالیز گذرای دینامیکی در نرم افزار انسیس مشخص کرد. در این مقاله یک تیر طرهای ساده با گزینه میرایی متغیر در انسیس مدل شده است. در همین راستا پراساد و سشو^[32] [7] نتایج حاصل از آنالیز مودال آزمایشگاهی از یک تیر با جنسهای مختلف نظیر فولاد، برنج، مس و آلومینیوم را ارائه دادهاند. آنها این تیرها را به وسیله یک چکش ضربه^[33] به ارتعاش درآورند و توابع پاسخ فرکانسی را در جهت شناسایی فرکانسهای طبیعی، میرایی و شکل مودها بدست آورند.
2-3-تاریخچه تحلیل معکوس
نخستین بار در سال 1923 در تحقیقاتی که توسط هادمارد^[34] صورت گرفت به مفهوم بدنهادگی^[35] و نبود جواب یکتا در بسیاری از مسائل معکوس اشاره شد [8]. اما از چند دهه پیش تعریف و تحلیل مسائل معکوس در رشته های مختلف مهندسی و غیرمهندسی آغاز گردیده است و هم اکنون نیز تحقیقات در این زمینه ادامه دارد. در ابتدا، مسائل معکوس در حوزه انتقال حرارت مورد توجه بوده و پس از آن به حوزه های دیگر علمی و مهندسی نیز گسترش یافت.
مسائل معکوس در انتشار موج یکی از اولین مسائل معکوس در مهندسی مکانیک به شمار میرود [9]. لیو و هان^[36] [10] در کتاب خود مفصلاً به بحث درباره رویکردهایی برای فرمولبندی^[37] مسائل معکوس، فرآیندهای تحلیل معکوس و تکنیکهای عددی پرداختهاند. بسیاری از مسائل معکوس مهندسی با بهره گرفتن از تکنیکهای مذکور در این کتاب فرمولبندی و پیشنهاد شدهاند و بسیاری از موضوعات مهم مربوط به مسائل معکوس با بهره گرفتن از مثالهای ساده، شرح داده شدهاند. در این کتاب همچنین روشهایی برای کار کردن با چنین موضوعاتی ارائه شده است. محققان و پژوهشگران با بهره گرفتن از این روشها به حل مسائل معکوس در حوزه مهندسی مکانیک پرداختهاند و میپردازند. در اینجا به تعدادی از مطالعات و پژوهشهایی که صورت گرفته است، میپردازیم:
2-3-1-شناسایی معکوس بارهای ضربهای
از نخستین بررسیهای انجام گرفته در زمینه تخمین بارهای دینامیکی میتوان به مقاله گودیر^[38] و همکاران [11] اشاره کرد. در این مقاله توزیع زمانی نیروی عمودی وارد به یک نیمصفحه با بهره گرفتن از یک معادله انتگرالی که از پاسخ سازه در نقاطی دور از محل اعمال نیرو استفاده میکرد، بدست آمده است. در سلسله مقالاتی که توسط دویل^[39] [14-12] ارائه شده است، ضربه عرضی وارد به تیرها و ورق شناسایی شده است. وی در آزمایشات خود از کرنشسنج^[40] برای خواندن پاسخ در نقاط تعیین شده استفاده کرده است. هلندسورث و بازبی^[41] [15] شتاب تیر یک سر گیردار را در بازه زمانی 40 میکروثانیه اندازه گیری کرده سپس با بهره گرفتن از سرعت در الگوریتم معکوس، ضربه وارد به تیر را محاسبه کردند. اینو^[42] و همکاران [16] مقدار و جهت ضربه اعمالی بر یک تیر با تکیهگاه ساده را در فضای سه بعدی محاسبه کردند، کمیت اندازه گیری شده در این بررسی، کرنش بوده است. زارع و همتیان [17] بارهای اعمالی به یک ورق کامپوزیتی را با بهره گرفتن از مقادیر کرنش افقی به عنوان کمیت اندازه گیری محاسبه نمودند. همتیان و همکاران [18] همین مسأله را در حالت غیرخطی نیز تحلیل کردند. کاظمی و همتیان [19] یک روش معکوس برای شناسایی مکان و توزیع زمانی یک تک نیروی ضربهای الاستیک را براساس پاسخهای سازهای زمانمند، ارائه دادهاند.
2-3-2-شناسایی معکوس ثابتهای مواد
میگنوگنا^[43] با بهره گرفتن از سرعت امواج ماوراصوت به عنوان داده های رفتار سازه، به محاسبه ثوابت الاستیک بسیاری از کامپوزیتهای ناهمسانگرد پرداختهاند. سوارس^[44] و همکاران [22] یک تکنیک برای پیشبینی خواص مکانیکی ورقهای کامپوزیتی با بهره گرفتن از فرکانسهای ویژه، پاسخ محاسبات مقادیر ویژه عددی، تحلیل حساسیت^[45] و بهینه سازی ارائه دادهاند. برخی از محققان از روش معکوس مبتنی بر روش المان محدود و اندازهگیریهای استاتیکی و یا اندازهگیریهای دینامیکی برای شناسایی ثوابت الاستیکی استفاده کردهاند. برخی دیگر از محققان نیز از روش المان مرزی برای شناسایی ثوابت مواد بهره گرفتهاند [29-27]. همتیان و همکاران [30] یک تکنیک معکوس مبتنی بر روش المان مرزی و آزمایشات الاستواستاتیک برای شناسایی ثوابت الاستیکی مواد دو بعدی اورتوتروپیک و ناهمسانگرد کلی ارائه دادهاند.
2-3-3-مسائل شناسایی ترک و عیوب
شناسایی ترک و عیوب یک دسته مهم از مسائل معکوس با اهمیت کاربردی آشکار است. در طول سه دهه گذشته شناسایی ترک در ماشینها و قطعات سازهای مورد توجه فراوان قرار گرفته است. لیو و لام^[46] [31] و لام و همکاران [32] از روش المان نواری برای مشخص نمودن ترکهای عمودی و افقی در لمینیتهای ناهمسانگرد استفاده کردهاند. لاو و لو^[47] [33] یک روش حوزه زمانی^[48] که در آن پارامترهای یک ترک در یک عضو سازهای به وسیله اندازهگیریهای کرنش و جابجایی بدست آمده است، پیشنهاد دادهاند. در تحقیق آنها، ترک به عنوان یک ترک باز گسسته که به لحاظ ریاضی به وسیله تابع دلتای دیراک^[49] مدل شده است، لحاظ گردیده است. آنان در تحلیل معکوس خود از روش بهینه سازی همراه با هموارسازی برای شناسایی ترکها استفاده کردهاند. لهله و مایتی^[50] [34] به هر دو روش مستقیم و معکوس به حل یک تیر تیموشینکو با مقطع عرضی مستطیلی و با یک ترک باز پرداختهاند. تیر مذکور تنها از طرف یکی از سطوح متقارن ارتعاش میکند. آنها همچنین ترک را با یک فنر پیچشی مدل کردهاند. لیو و چن^[51] [37-35] نیز چندین تکنیک معکوس محاسباتی برای یافتن عیوب در سازه های ساندویچی ارائه دادهاند.
2-4-تاریخچه کاربرد فنرها و دمپرها
محققان زیادی از فنر برای مدل کردن پارامترهای مختلف بهره جستهاند. در برخی از موارد برای شناسایی وجود ترک و میزان تأثیری که ترک در کاهش سفتی یک تیر دارد، ترک به عنوان یک فنر پیچشی خطی بدون جرم مدل شده است [38]. ژو^[52] و همکاران [39] براساس تئوری مکانیک شکست و به صورت تحلیلی مقدار ثابت فنر خطی معادل را با طول ترک در تیر مرتبط کردهاند. هیستی و اشپرینگر^[53] [40]، یک المان تیر را برای استفاده در کدهای المان محدود توسعه دادهاند. ترک به عنوان یک فنر خطی برای ارتعاشات محوری و به عنوان یک فنر پیچشی برای ارتعاشات خمشی تیر شبیهسازی شده است. این مدل برای تیرها با تکیهگاه ساده ، تیرهای طرهای [43] و تیرهای دو سر آزاد [44] نیز بکار رفته است. نارکیس^[54] [41] با بهره گرفتن از تحلیل معکوس به شناسایی ترک در تیرهای یکنواخت با تکیهگاههای ساده تحت ارتعاشات خمشی و محوری پرداخته است. وی از دو فرکانس طبیعی اول تیر استفاده کرده است. لی و ان جی^[55] [42] با بهره گرفتن از اندازه گیری شکل مودها و فرکانسهای طبیعی یک تیری که دارای ترک عرضی است، با بهره گرفتن از روش ریلی-ریتز^[56] به شناسایی ترک پرداخته است. در مدل آنها تیر به دو قسمتی که توسط یک فنر پیچشی متصل هستند، تقسیم شده است. بامنیوس و تروچیدس^[57] [43] به بررسی تأثیر ترک عرضی سطحی بر رفتار دینامیکی تیرهای طرهای پرداختهاند. آنها با توجه به نتایج تحلیلی و تجربی خود، یک ارتباطی را بین تغییر در فرکانسهای طبیعی و امپدانس مکانیکی^[58] تحت اثر محل و اندازه ترک برای ارتعاشات موجی فراهم آوردهاند. بولتزار^[59] و همکاران [44] فرآیندی را برای شناسایی محل ترک در تیرهای یکنواخت دو سر آزاد^[60] تحت ارتعاشات موجی^[61] ارائه دادهاند. شکاف عرضی تیر با یک فنر خطی معادل که دو قسمت تیر را به هم وصل میکند، مدل شده است. آنها با بهره گرفتن از تغییر در فرکانسهای طبیعی تیر و با کمک روش معکوس به شناسایی ترک پرداختهاند. لهله و مایتی [34] نیز وجود ترک را به وسیله یک فنر پیچشی در تیر ترک دار اویلر برنولی^[62] مدل کردهاند. لویا^[63] و همکاران [45] فرکانسهای طبیعی برای ارتعاشات خمشی^[64] تیرهای ترکدار تیموشینکو^[65] با تکیهگاههای ساده را بدست آوردهاند. آنان تیر را با دو قطعه که به وسیله دو فنر بدون جرم که یکی از آنها فنر کششی^[66] و دیگری فنر پیچشی است، مدل کردهاند.
برخی از محققان نیز از فنر برای مدل کردن تکیهگاهها و اتصالات بهره جستهاند. سیلوا^[67] و همکاران [46]، با بهره گرفتن از فنر و با بکارگیری آن در تکیهگاه روتور به ارائه یک مدل صحیح از خواص آن پرداختهاند. آنها برای این هدف، شفت دوار را با یک تیر با تکیهگاه الاستیک (تکیهگاهی که در آن فنر بکار رفته است) که در راستای طول آن تعداد محدودی جرم متمرکز قرار دارد، مدل کردهاند. آنها در مقاله خود با مقایسه کردن نتایج تجربی و مدل پیشنهادی خود، به این نتیجه رسیدهاند که استفاده از سختی الاستیک پیچشی برای مدل کردن رفتار دینامیکی تکیهگاه بسیار مناسب و دقیق است. آنها همچنین داده های خود را از فرکانسها و مودهای طبیعی تشکیل دادهاند. دروسا^[68] و همکاران [47] رفتار تکیهگاههای تیر در برابر چرخش و حرکت انتقالی را به صورت الاستیک مدل کردهاند. بنابراین این مدل میتواند تمامی شرایط تکیهگاهی رایج یک تیر را نیز پوشش دهد.
استفاده از فنر-دمپر برای مدل کردن برخی پارامترها نیز رایج است. همانطور که میدانیم بسیاری از سازه های مکانیکی از سازه های کوچکتر که به وسیله اتصالاتی چون پیچ به یکدیگر متصل شدهاند، تشکیل شدهاند. در بسیاری از تحقیقات خواص سفتی و میرایی این اتصالات نادیده گرفته شدهاند. این در حالی است که برای داشتن یک تحلیل دینامیکی دقیق، ابتدا بایستی خواص اتصالات شناسایی شوند. یوشیمورا^[69] یک سری از پیشنهادات تجربی برای اندازه گیری پارامترهای دینامیکی و مقادیر سفتی و میرایی اتصالات ساخته شده از پیچها و جوشها و همچنین اتصالات بکار رفته در ابزارها و ماشینهای مکانیکی ارائه داده است. پارامترهای مودال اندازه گیری شده نیز در تعدادی از تحقیقات پیشین برای شناسایی پارامترهای سازهای اتصالات مورد استفاده قرار گرفته است . برای مثال، اینامورا و ساتا^[70] [52] روندی را برای شناسایی پارامترهای سازهای اتصالات با بهره گرفتن از تمامی مقادیر ویژه و شکل مودها ارائه دادهاند. یوان و وو^[71] [53] و کیم^[72] و همکارانش [54] با بهره گرفتن از یک مدل المان محدود فشرده شده^[73] و برخی از شکل مودها به شناسایی خواص سفتی و میرایی اتصالات پرداختهاند. این روشها نیازمند پارامترهای مودال دقیق هستند. این در حالی است که اندازه گیری این پارامترها مخصوصاً در مواردی که میرایی بالایی وجود داشته باشد، بسیار مشکل است. برای غلبه بر این مشکل بسیاری از محققین، توابع پاسخ فرکانسی را برای محاسبه پارامترهای اتصالات پیشنهاد دادهاند . ابراهیم و پتیت^[74] [57] به طور مفصل به مرور تاریخچه مربوط به استفاده و مدل کردن اتصالاتی همچون پیچ پرداختهاند. آنها در مقاله خود به مرور مدلهایی که برای مدل کردن اتصالات شامل پیچها و دیگر اتصالات مورد استفاده و تحلیل قرار گرفته است، پرداختهاند. در این مقاله به طور مفصل به تحقیقات انجام شده در زمینه مدل کردن پارامترهای اتصالات (سفتی و میرایی) اشاره شده است.
یک تحلیل و طراحی مناسب از سیستمهای سازهای به دو عامل صلب بودن اتصالات و ایدآل بودن آنها وابسته است. اما واضح است که ساختن اتصالات ایدآل ممکن نیست و یا بسیار مشکل است. در نتیجه اتصالات موجود نمیتوانند در عمل رفتار اتصالات ایدآل را ارائه دهند . بنابراین شناسایی خواص اتصالات و تکیهگاهها یک امر مهم و ضروری برای پیشبینی پارامترهای دینامیکی سیستمهای مکانیکی از قبیل ابزارها و ماشینهای دینامیکی ، سازه های فضایی و بسیاری از سیستمهای سازهای دیگر به شمار میرود.
گوئل^[75] [63] ارتعاشات عرضی تیرهای مخروطی خطی^[76] که در هر دو تکیهگاه آن فنر پیچشی قرار دارد را بررسی کرده است. وی نتایج را برای سه فرکانس اول با مقادیر نسبی سفتی مختلف (نسبت سفتی فنر به سفتی تیر) و نسبتهای مخروطی^[77] مختلف ارائه داده است. وی همچنین ارتعاشات یک تیر با یک جرم اضافی که در یک نقطه دلخواه قرار دارد و تکیهگاههای آن با فنر پیچشی مدل شده است را با بهره گرفتن از تبدیل لاپلاس^[78] بررسی نموده است [64]. ساتو^[79] [65] تأثیر نیروی محوری را بر ارتعاشات عرضی و کمانش^[80] تیرهای مخروطی خطی که در هر دو تکیهگاه آن فنر پیچشی قرار دارد را بررسی کرده است. جونز^[81] و همکاران [66] به تحلیل قابها با اتصالات نیمهصلب^[82] پرداختهاند. آنها همچنین به بررسی داده های تجربی در دسترس بر روی اتصالات نیمهصلب و روشهایی برای مدل کردن اینگونه اتصالات نیز پرداختهاند. مدل فنر معادل برای توصیف رفتار این تکیهگاهها در این مقاله مورد توجه قرار گرفته است. در ده های اخیر نیز محققین زیادی از فنر برای مدل کردن تکیهگاه تیرها با مقاطع مختلف استفاده کردهاند [72-67].