سلامتی، دکوراسیون، نکات حقوقی، مد، آشپزی و گردشگری

خانهموضوعاتآرشیوهاآخرین نظرات
دانلود منابع پایان نامه درباره اندازه گیری سرمایه فکری … – منابع مورد نیاز برای مقاله و پایان نامه : دانلود پژوهش های پیشین
ارسال شده در 16 تیر 1401 توسط نویسنده محمدی در بدون موضوع

سومین دسته از مدل های مرتبط با سنجش سرمایه فکری، مدل های بازده دارایی ها است. اساس این مدل ها بر پایه­ محاسبه­ی مقدار بازده دارایی ها (آی – او – ای) استوار است. در این مدل ها به منظور سنجش سرمایه فکری به طریق روبرو عمل می­ شود. ابتدا در آمدهای پیش از مالیات تقسیم بر متوسط دارایی­ های مشهود سازمان شده و مقدار حاصل با متوسط صنعتی مقایسه شده و از طریق محاسبه­ تفاوت این دو، و ضرب این تفاوت در حد متوسط دارایی­ های مشهود سازمان، درآمد سالانه از اقلام نامشهود به دست می ­آید. در مرحله نهایی متوسط درآمد سالانه از اقلام نامشهود بر متوسط هزینه سرمایه­ای یا نرخ سود و بهره تقسیم شده، و بر این اساس مقدار به دست آمده به عنوان ارزش سرمایه فکری در نظر گرفته می­ شود.
مدل ارزش نامشهود محاسبه شده ( سی – آی – وی )
مدل ارزش نامشهود محاسبه شده جزو مدل های بازده دارایی­ ها است، که در سال ۱۹۹۷ میلادی توسط توماس استوارت معرفی شده است[۹۰]. صورت اولیه­ این مدل، توسط گروه تحقیاتی ان – سی – آی وابسته به دانشکده کسب و کار کلوگ دانشگاه نورس وسترن، پایه گذاری گردیده است. این مدل در ابتدا توسط کارخانجات تولیدی نوشابه به منظور تخمین میزان کاهش درآمد و دارایی های نامشهود، در اثر ممنوعیت های به وجود آمده در مسیر این کارخانجات به کار گرفته شد. از سوی دیگر آی – آر – اس نیز، مدلی مشابه برای محاسبه­ی ارزش متناسب با دارایی های نامشهود، با هدف اخذ مالیات طراحی نموده بود. از سوی دیگر، نظریه پردازان و پژوهشگران مختلفی در جهت بهبود این مدل اقدام نموده اند که در این میان تلاش های دیوید لوتی، از دیگران پر اهمیت تر است (لوتی[۹۱] ، ۱۹۹۸).

( اینجا فقط تکه ای از متن پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

این مدل، بر پایه­ محاسبه ارزش جاری خالص متوسط مازاد بازدهی سرمایه پس از مالیات بنا نهاده شده است. استوارت در قالب این مدل، هفت مرحله­ محاسبه­ی ارزش نامشهود را اینگونه توصیف می‏نماید:
محاسبه میانگین در آمد قبل از مالیات برای سه سال گذشته.
مراجعه به ترازنامه ها و به دست آوردن میانگین دارایی های مشهود در پایان سال مالی برای سه سال گذشته.
تقسیم درآمدها بر دارایی ها به منظور تعیین بازدهی دارایی ها.
محاسبه­ی متوسط بازده دارایی ها در آن صنعت به خصوص، برای دوره­ سه ساله­ی مشابه.
محاسبه بازده مازاد، از طریق ضرب متوسط بازده دارایی در صنعت در متوسط دارایی مشهود شرکت و کسر این مقدار از درآمد قبل از مالیات محاسبه شده در مرحله اول.
محاسبه توسط نرخ مالیات در درآمد در سه سال و ضرب آن در بازده مازاد، کسر مقدار به دست آمده از بازده مازاد به منظور به دست آوردن مازادی که قابل نسبت دادن به دارایی های نامشهود است.
محاسبه ارزش جاری خالص به دست آمده در مرحله ششم از طریق تقسیم مقدار مازاد بر نرخ تنزیل متناسب، مانند: هزینه­ سرمایه شرکت(استورات، ۱۹۹۷).
مقدار ارزش نامشهود محاسبه شده، انعکاسی از سنجش توانایی سازمان در به کارگیری دارایی های نامشهود خود به منظور عملکرد بهتر در قیاس با سایر شرکت ها است. در واقع، رشد شاخص ارزش نامشهود محاسبه شده، نشان از ایجاد ظرفیت خلق ثروت در آینده­ی کسب و کار دارد. ظرفیتی که ممکن است در آن زمان، بازار آن را رصد نکرده باشد. یکی از مهمترین مزایای ارزش نامشهود محاسبه شده، ایجاد امکان مقایسه و الگوگیری بر پایه نتایج ممیزی الی، به شکل درون سازمانی و برون سازمانی در سطح صنایع مشابه است. در واقع این مدل، علاوه بر این که مانند سایر مدل­ها، کمک به تولید نسبتی عددی می­نماید، امکان الگوگیری و مقایسه در سطحی وسیع را برای سازمان فراهم می ­آورد(خاکاوند و همکاران، ۱۳۸۸).
مدل های کارت امتیازی
چهارمین دسته از مدل های مرتبط با سنجش سرمایه فکری، مدل­های کارت امتیازی است. در خلال استفاده از این مدل، مولفه­های گوناگون دارایی­ های نامشهود و سرمایه فکری تعریف شده و شاخص ­ها و سنجه­های متناسب ایجاد و در قالب کارت­های امتیازی آماده سازی می­گردند. در این مدل­ها امکان ایجاد شاخص­ های ترکیبی بر پایه­ تلفیق مولفه­های سرمایه فکری وجود دارد. در مدلهای کارت امتیازی از آنجایی که فضای سنجش به درون دادها، فرآیندها و برون دادهای واقعی نزدیکتر است، لذا امکان گزارش گیری سریع از خلال استفاده از این مدل ها وجود دارد. به طور کلی می­توان مزیت عمده­ این مدل ها را در ایجاد بینش صحیح و کارآمد در خط مشی­گذاری به حساب آورد. از مدل­های کارت امتیازی، در حوزه­ مدیریت دانش نیز به طور گسترده­ای استفاده می­ شود. چرا که این مدل­ها در قیاس با دسته مدل­های دیگر، امکان تجزیه و تحلیل فراگیرتری پیرامون سرمایه فکری و دارایی­ های دانشی و عملکردهای مرتبط با آن‏ها ایجاد می­ کنند.
مدل کارت امتیازی متوازن ( بی – اس – سی )
مدل کارت امتیازی متوازن جزو مدل­های کارت امتیازی است، که در سال ۱۹۹۲ میلادی توسط روبرت کاپلان و دیوید نورتون معرفی شده است. این مدل در واقع قدیمی ترین مدل، از دسته­ی مدل های کارت امتیازی است، که با معرفی آن به طور گسترده­ای در اوایل دهه نود میلادی مورد توجه قرار گرفت و به مرور زمان، با تکامل و تعدیل این مدل و معرفی نسخه­ متکامل­تر نقشه استراتژی و در کنار آن، پیشنهاد مدل­های جدید دیگر، جزو مدل­های تاریخی سنجش سرمایه فکری در جهان به حساب می ­آید.
عبارت متوازن در کارت امتیاز متوازن به تعادل یا توازنی اشاره دارد که این مدل میان اهداف مالی از یک سو، اهداف غیر مالی از سوی دیگر، و اهداف کوتاه مدت ( به حداقل رساندن شکایات مشتریان در کوتاه مدت ) از یک سو و اهداف بلند مدت (ارتقا سطح رشدو یادگیری کارکنان در بلند مدت ) از سوی دیگر و اهداف داخلی از یک سو (افزایش بهره وری) و اهداف خارجی ( افزایش سطح رضایت مندی مشتریان ) از سوی دیگر، برقرار می­ کند. در واقع، عدم کفایت شاخص­ های مالی برای سنجش عملکرد، شرکت‏ها را بر آن داشت که سایر فعالیت­های خود مانند: ارتباط با مشتری، نوآوری درفرآیندها و آموزش کارکنان را نیز مورد سنجش قرار داده و برای سنجش عملکرد آن‏ها شاخص­ های دیگری را به شاخص­ های مالی بیفزایند (خاکاوند و همکاران ، ۱۳۸۸).
در این مدل برای جامعیت شاخص ­ها، سنجه­ها و درک تصویری روشن از سازمان بایستی مدیران اطلاعاتی بر پایه چهار چشم انداز موجود در مدل، در یک کارت جمع آوری نموده و به تحلیل آن بپردازند. این چهار چشم انداز عبارتند از:
چشم انداز مشتریان ( مشتریان چه دیدگاهی نسبت به سازمان دارند؟)
چشم انداز فرآیندهای داخلی کسب و کار (به چه فرآیندهای داخلی باید دست یافت؟)
چشم انداز رشد و یادگیری (چگونه می توان بهبود و ایجاد ارزش را تداوم بخشید؟)
چشم انداز مالی ( چگونه باید به سهامداران خود نگاه کرد؟)
متناسب با هر جنبه­ مدل کارت امتیازی متوازن، مجموعه ­ای از شاخص ­ها و سنجه­ها، در محورهای اصلی تعریف شده و وضعیت سازمان به واسطه آن‏ها مورد سنجش قرار می­گیرد. در جدول زیر به نمونه ای از آن‏ها اشاره شده است.

چشم انداز مشتریان

درصد مشتریان رضایت مند از زمان بندی تحویل.
درصد مشتریان رضایت مند از زمان بندی کیفیت.
درصد مشتریان رضایت مند از مسئولیت پذیری، همکاری و مهارت های ارتباطی.

چشم انداز فرآیندهای داخلی کسب و کار

استفاده موثر از تجارب در فرآیندها و سازمآن‏های مشابه
تعداد معاملات صورت پذیرفته با بهره گرفتن از تجارت الکترونیکی.
میزان برآورده شده اهداف سیاست های عمومی سازمان.
درصد تحقق اهداف خط مشی گذاری شده.
و …

چشم انداز رشد و نوآوری و یادگیری سازمانی

نظر دهید »
دانلود مقالات و پایان نامه ها با … – منابع مورد نیاز برای مقاله و پایان نامه : دانلود پژوهش های پیشین
ارسال شده در 16 تیر 1401 توسط نویسنده محمدی در بدون موضوع

تفاوت توجه به شهر و تفاوت در میزان اهمیت آن بر گروه های مختلف ، از جمله فاکتورهای مهم در توسعه فیزیکی شهر است که می ­تواند در فرایند برنامه­ ریزی در توسعه شهرها موثر واقع شود. سیستم شهری ، پراکندگی و تعداد شهرها در یک شهر ، هر یک عناصر دخیل در این امر هستند که بر اساس برداشت از تعریف شهر و میزان اهمیت آن بدست می ­آید. بعنوان مثال از نظر سیاسی ، شهرهای بزرگی ممکن است اهمیت داشته باشند که جمعیت بیشتر و متراکم­تری دارند و در نتیجه بیشترین توجه به آنها معطوف می­گردد. از سوی دیگر برنامه ریزان منطقه­ای معتقد به متعادل کردن توزیع جمعیت در سطح کشور و منطقه هستند. هر یک از دیدگاه ها آثار متفاوت در نظام سلسله مراتب شهری یک کشور داشته و باعث تشدید یا کاهش گسترش شهرهای بزرگ یا میانی و کوچک می­گردد(عزیزی،۱۳۷۲: ۷۵)

      1. سیاست ها و مدیریت های شهری

امروزه نقش دولتها در مطالعات شهری از عوامل تعیین کننده به شمار می رود. دولتها چه به عنوان تامین کننده ی کالا و خدمات باشند یابه عنوان مهندسان اجتماعی شناخته شوند ویا نقشهای دیگر را بپذیرند، در تقسیم کار، مورفولوژی شهری، ساخت شهرها، اکولوژی شهری، کیفیت زندگی مردم شهری و حتی در میزان دسترسی به خدمات عمومی، محیط شهری خاصی را ایجاد می کنند ( شکوئی، ۱۳۸۵: ۳۱). ). سیاست­های متفاوتی همچون توزیع متعادل جمعیت ، تمرکز زدایی، شهرهای جدید و جغرافیای سیاسی ،می­توانند تأثیرات متفاوتی در نحوه و میزان توسعه و گسترش شهرها داشته باشد ( نجف زاده، ۱۳۸۵: ۳۴). ). عوامل سیاسی از قبیل تقسیمات سیاسی و ایجاد شهرکهای متصل و منفصل ، نقش تأثیرگذاری در توسعه شهرها به جای می­گذارند. تقسیمات سیاسی و قرارگیری یک منطقه در موقعیت سیاسی بالاتر، باعث می شودمنطقه مذکور امکانات مالی و تأسیسات و تجهیزات بیشتری را جذب کند. این عامل باعث ایجاد جاذبه شهری در منطقه و زمینه ساز حرکتهای مهاجرت به سمت شهر می­ شود(رضایی،۱۳۸۴: ۳۹).

  • نظریه های توسعه فضایی – کالبدی شهر

از مهمترین نظریه های رشد کالبدی و فضایی شهر، نظریه کوین لینچ، تئوری اقتصادی،رشد پیوندی،رفتار انسانی، تئوری وسایط حمل و نقل و خطوط ارتباطی و نظریه ساختار گرایی می باشد که هر کدم از زاویه ای ، سعی در تحلیل و تبیین چگونگی توسعه کالبدی شهرها دارند گه در زیر امده اند:

  • دیدگاه کوین لینچ و گسترش فیزیکی شهر

لینچ در ارتباط با فرم شهر اشاره می کند تا فرصت است شهرهای تازه ی خود را به قسمی بسازیم که سیما و منظره ای نمایان داشته باشند؛ یعنی مظاهر آنها روشنی و پیوستگی داشته و به آسانی بر دیده آیند. برای انجام این امر،ساکنین شهر باید روشی تازه اتخاذ کنند که عرصه ی زندگی ایشان را فرم هایی بخشد که به دیده نشیند و نظام آن در مراحل گوناگون در زمان و فضا مسیر باشد و نشانه و معرف زندگی شهری گردد. با این همه، وظایفی اساسی به شهر مرتبط است که فرم شهر ممکن است بتواند معرف آن باشد، خطوط اصلی عبور مرور، قسمت های اصلی شهر که به استفاده های گوناگون (صنعتی، مسکونی، تجاری و … ) اختصاص می یابد و نقاطی که ممکن است کانون های اصلی در شهر گردند، همه می توانند در فرم آن موثر باشند. باید به امیدها و شادی های مردم، به احساس اجتماعی ایشان فرصت بروز داد، مهمتر از همه، اگر محیطی به نمایانی نظام یابد و سیمای مشخص بدست آورد، ساکنین آن می توانند امیدها وامیال خود را با آن پیوند دهند یا در این صورت است که محیط زندگی به معنی واقعی جایی می شود که قابل ملاحظه است و مظاهر شناختی نیکو دارد. ( لینچ،۱۳۸۱: ۱۶۷-۱۶۸)

( اینجا فقط تکه ای از متن فایل پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

  • دیدگاه ساختارگرایی
نظر دهید »
پژوهش های کارشناسی ارشد درباره : حذف فنول از پساب های صنعتی با استفاده از … – منابع مورد نیاز برای مقاله و پایان نامه : دانلود پژوهش های پیشین
ارسال شده در 16 تیر 1401 توسط نویسنده محمدی در بدون موضوع

جدول۱- ۴- برخی از ویژگیهای فنول
این ماده می تواند در هردو نوع فوتورآکتور بستر سیال ]۱۹[ و بستر ثابت مورد استفاده قرار گیرد که در نوع بسترسیال مزایای چون تماس بیشتر واکنش دهنده و کاتالیست و پتانسیل بیشتر برای رسیدن نور و نیز انتقال جرم و حرارت بیشتری قابل مشاهده است. بخش اصلی فنول که طی این فرایند مورد هجوم قرار گرفته و سبب انهدام آن می­ شود گروه هیدروکسیل چسبیده به حلقه بنزنی است. طی این عمل محصولات حدواسطی چون هیدرو کوئینون[۲۴]، کاتکول[۲۵] و پی بنزو کوئینون[۲۶] گزارش شده است]۲۰[. این واکنش دهنده­ها سرانجام به استیلن، اسید های فلزی، کربن مونواکسید، و کربن­دی­اکسید تبدیل می شوند]۲۱[. بنابر موارد فوق الذکر فنول یکی از مهمترین آلاینده های موجود در پساب های صنعتی بوده که بیش از پیش می بایست مورد توجه قرار گرفته و در پی زدودن آن برآمد.

فصل دوم
مروری بر تحقیقات انجام شده
در این بخش ابتدا خلاصه ای از تحقیقات انجام شده ثبت شده در مقالات مختلف بروی فرایند های فوتوکاتالیستی به صورت خلاصه بیان می شود. نخستین تحقیقی که برای این پدیده ثبت شده است مربوط به رنز[۲۷] از دانشگاه لوگانو سویس در سال ۱۹۲۱ بود. در این تحقیق تیتانیا در حضور نورخورشید و ترکیبی آلی مثل گلیسرول احیاء شده و اکسید سفید مایل به سیاهی مشابه خاکستری، آبی یا حتی سیاه تولید می کند. او همچنان فهمید که پدیده های مشابهی نیز با ترکیبات دیگری چون CeO2 ، Nb2O5 و Ta2O5 می شود]۳۲[.
باور[۲۸] و پرت[۲۹] در موسسه فن آوری فدرال سوئیس در سال ۱۹۴۲ نخستین گزارش در مورد رسوب فوتوکاتالیستی نمک نقره را بر روی اکسید و تولید نقره فلزی ارائه دادند. پس از این تاریخ نویسندگان گمان کردند که هردو فرایند اکسایش و احیاء به صورت متوالی درحال انجام خواهد بود]۳۲[.
سه سال پس از کار فوق باور و نویویلر[۳۰] واکنش های اکسایش و کاهشی را برای تولید پراکسید هیدروژن بر سطح اکسید روی توضیح دادند]۳۲[.
در سالهای دهه ۵۰ میلادی توسعه روش های فوتوکاتالیستی به سمت روی اکسید سوق پیدا کرد، در سال۱۹۵۳ مطالعاتی که موجب سردرگمی در پدیده تولید پراکسید هیدروژن برروی روی اکسید و حذف آلاینده ها با بهره گرفتن از نور فرابنفش بود، مورد مطالعه قرار گرفت. در خلال چنین مطالعاتی کلیه واکنش ها و مکانیسم ها بررسی شده و مشخص شد که در حضور اکسیژن اتمسفر ترکیبات آلی اکسیده می شوند. در خلال این اخیر، واکنش کلی با فنول برای تولید کتکول[۳۱] مورد هدف بود، که مشخص شد عامل اصلی این کار تولید رادیکال های هیدروکسیل است]۳۲[.
در سال ۱۹۵۸ کندی[۳۲] و همکارانش در دانشگاه ادینبروخ جذب نوری اکسیژن را برروی تیتانیا به منظور سعی بر فهم بیشتر فرایند فوتوکاتالیستی را مورد مطالعه قرار دادند. آن ها به این نتیجه رسیدند که در اثرانتقال الکترون به اکسیژن که در اثر برانگیختگی نوری است، باعث کاهش اکسیژن جذب شده بر سطح تیتانیا می شود.
جذب نوری اکسیژن بر سطح روی اکسید بوسیله ترنین[۳۳] و همکاراش در دانشگاه لنینگراد در روسیه در همین سال ها مورد مطالعه قرار گرفت. در کاری بسیار جالب فیلیمونوف[۳۴] در همان مؤسسه اکسیداسیون فوتوکاتالیستی و تبدیل ایزوپروپانول به استون بر سطح روی اکسید و تیتانیا مورد پژوهش قرار گرفته و به این نتیجه رسیدند که مکانسیم برروی تیتانیا احیاء اکسیژن به آب و در حالی که که احیاء اکسژن بر سطح روی اکسید منجر به تولید آب اکسیژنه می شود]۳۲[.
فرانک[۳۵] و همکارانش نخستین بار از تیتانیا برای خالص سازی و حذف آلاینده­ها از آب بهره بردند، آن ها عقیده داشتندکه سیانید و سولفیت در اثر اکسیداسیون فوتوکاتالیستی به سیاناتو سولفات اکسیده می شوند. یکی از مهم­ترین این نیمه رسانا­ها روی اکسید بود که مورد مطالعه قرار گرفت]۳۲[.
در زمینه حذف فنول از پساب های صنعتی به یکی از روش­های اکسیدسیون پیشرفته چه در خارج و چه در داخل کشور پژوهش های گسترده ای در سال­های اخیر انجام شده است که در زیر برخی از آن ها خواهد آمد:
شاری[۳۶] و همکارانش در سال ۲۰۱۲ برای حذف فنول از نانو کامپوزیتی متشکل از CNT/Ce-TiO2 استفاده کردند که با بهره گرفتن از روش سل-ژل اصلاح شده تهیه شد. در این کار پس از بررسی نسبت­های مناسب از هر کدام از این سه ماده مشخص شد که می توان نانو کامپوزیتی ساخت که با بهبود جداسازی فنول در نور مرئی همراه خواهد بود]۳۳[.
آلنایزی[۳۷] و همکارانش در سال ۲۰۰۰ جداسازی فنول و دیگر مشتقات آن را تحت فرایند اکسیداسیون پیشرفته بررسی کردند. همه این مطالعات در فوتورآکتور و جریان بسته انجام شد. لامپ فرابنفش مورد استفاده در این آزمایشات از نوع فشار پایین جیوه بود که به صورت محوری درون فوتو رآکتور قرار گرفت. در این کار اثرات غلظت هیدروژن پراکسید، غلظت اولیه فنول، نرخ مولی فنول و هیدروژون پراکسید، pH، و اثرات دما بروی میزان جداسازی فنول بررسی شده است. میزان غلظت بهینه جداسازی فنول در این تحقیق ۱۰۰ تا ۲۵۰ ppm بوده است. pHبهینه برای این کار بین ۴تا ۱۰ بدست آمده است]۳۴[.
چی وانگ[۳۸]و همکارانش در سال ۲۰۱۲ با بهره گرفتن از سیستم پیوسته ای که همزمان از خاصیت فوتوکاتالیستی و سونولیز استفاده می شد برای جداسازی فنول استفاده کردند. فوتوکاتالیستی که در اینجا استفاده شد عبارت بود از ZnFe2O4/TiO2–GAC که با بهره گرفتن از روش سل- ژل بدست آمد. در این کار مشاهده شد که میزان جداسازی فنول وابسته بهpH محلول اولیه فنول و نمک اضافه شده و نیز میزان گازی است که به محلول تزریق می شد]۳۵[.
بابوپوناسومی[۳۹]و همکارانش در سال ۲۰۱۱ مطالعاتی را برروی روش های فنتون- الکترو فنتون – سونو الکتروفنتون و فوتو الکترو فنتون و مقایسه آن­ها در جداساز فنول انجام دادند. در این کار آن­ها، اثرات پارامترهای مختلف مانند غلظت هیدروژن پراکسید، غلظت یون آهن، غلظت اولیه محلول فنول و نیز pH محلول را بررسی کردند . نتایج در حضور نور فرابنفش عملکرد بهتری را نشان می­دادند. ترتیب جداسازی به ترتیب با بازدهی بیشتر به کمترمتعلق به فوتوالکتروفنتون- سونوالکتروفنتون- الکتروفنتون- و فنتون بوده است]۳۶[.
صابراحمد[۴۰]و همکارانش در ۲۰۱۰ در یک مقاله مروری، به بررسی روش زدایش فوتوکاتالیستی ناهمگن فنول از پساب ها پرداخته و ضمن مطالعه و توضیح کامل چگونگی ایجاد فرایند فوتو کاتالیستی به عوامل تاثیر گذار بر این موضوع پرداخته اند بر اساس این پژوهش برمی آید که عواملی چون نوع کاتالیست و ترکیب تشکیل دهنده آن، شدت نور تابشی، مقدار کاتالیست، pH محیط واکنش، نوع حلال، دمای کلسینه شدن و … در جداسازی هرچه بهتر فنول و دیگر مشتقات آن مؤثر است]۳۷[.
پائولاماسا[۴۱]و همکارانش در سال ۲۰۱۰ اکسیداسیون­ مرطوب کاتالیستی فنول را با بهره گرفتن از کاتالیست CuO/CeO2 مورد مطالعه قرار داده­اند. این کاتالیست با استفاده سل-ژل، همروسوبی و روش احتراقی تولید شده بود. آزمایش ها در یک رآکتور ناپیوسته و در فشار جو انجام گرفته است. دما بین ۶۰ تا ۸۰ درجه سانتی گراد و در طول ۴ ساعت تنظیم شده است. بازدهی این کار براساس گزارش اعلام شده ۶۰ تا ۷۰ درصد بوده است]۳۸[.
مک منمان[۴۲]و همکارانش در سال ۲۰۱۱ زدایش فنول را با بهره گرفتن از نانو ذرات TiO2 جفت شده با ZrO2 که سبب بهبود خواص این کاتالیست می­شد را مورد مطالعه قرار دادند. نانو ذرات استفاده شده در این کار اندازه­ای کمتر از ۱۰ نانو متر داشتند که برای تبدیل نانو ذرات از فاز آناتاز به روتایل آن­ها دردماهای مختلف کلسینه شدند. نور فرابنفش مورد استفاده دارای طول موج ۳۶۵ نانومتر و لامپ مورد استفاده دارای توانی برابر ۴۰ وات بود. در این کار برای اندازه گیری میزان زدایش فنول از دستگاه UV–VIS spectrometer استفاده شده است]۳۹[.
کشیف نعیم[۴۳]و همکارانش در سال ۲۰۰۸ عوامل مؤثر بر زدایش فنول در محلول­های حاوی TiO2 را بررسی کردند. در این کار برای بررسی غلظت­های اولیه و نهایی فنول از UV–VIS spectrometer استفاده شده در این کار میزان زدایش ازرابطه­(۲-۱) محاسبه شد:
(۲-۱)
همچنینpH بهینه در این کارتقریبا ۵ بدست آمده است]۴۰[.
در کشور عزیزمان ایران نیز پژوهش گران متعددی با بهره گرفتن از فرآیندهای اکسایش پیشرفته فنول را حذف و یا از مقدار آن در پساب و آب آشامیدنی کاسته­اند که بخشی از آن­ها به قرار زیر است:
رحمانی[۴۴] و همکارانش در سال ۲۰۰۶ امکان تجزیه فوتوکاتالیستی فنول را با استفاده ازUV،TiO2 بررسی کردند. در پژوهش فوق الذکر محلول فنول با غلظت ۵۰ ppm در مراحل جداگانه ای در مجاورت هوا، اشعه فرابنفش و تیتانیا و ترکیبی از هر سه روش قرار گرفته و تاثیرات زمان و pH و نیز میزان تیتانیا مورد بررسی قرار گرفت. در این کار بهترین راندمان در pH برابر ۱۱و زمان تماس ۹ ساعت و ۱/۰ گرم تیتانیا در حدود ۸۳% به دست آمد. در زیر بخشی از نمودار های کار شده در این کارآورده شده است]۴۱[.
شکل۲- ۱-تاثیر فرایند های مختلف در زمان های مختلف و ۳= pH
شکل۲- ۲-تاثیر فرایند های مختلف در زمان های مختلف و۷= pH
شکل۲- ۳-تاثیر فرایند های مختلف در زمان های مختلف و ۱۱= pH ]41[
شکوهی[۴۵] و همکارانش در سال ۲۰۰۹ در یک بررسی آزمایشگاهی روش های مختلف اکسیداسیون پیشرفته را در تجزیه فنول مقایسه کردند. در این تحقیق از یک لامپ فرابنفش ۱۲۵ وات استفاده شده بود. در این پژوهش آزمایش­ها در pH­ های ۵،۷،۹،۱۱ انجام شد و نمونه های جمع آوری شده در دستگاه UV–VIS spectrometer مورد بررسی قرار گرفته است. در این پژوهش برای تنظیم pH از نیتریک اسید و سدیم هیدروکسید استفاده کرده و نتایج حاصل شده در این پژوهش به قرار زیر است:
روش اکسیداسیون پیشرفته با کاربرد ازن، کارایی بیشتری نسبت به روش پرتو دهی با اشعه فرابنفش در تجزیه فنول دارد.
فنول با روش ازن دهی در pH معادل ۱۱ و با بهره گرفتن از اشعه فرابنفش در pH معادل ۵ قابل تجزیه می باشد.
در هردو روش تجزیه، با افزایش زمان ماند، درصد تجزیه فنول افزایش می یابد.
با افزایش غلظت فنول (بیشتر از ۲۰۰ppm) راندمان جداسازی کاهش می یابد.
فیروز مندان[۴۶] و همکارانش با بهره گرفتن از نانو کامپوزیت سیلیکا آئروژل- کربن فعال جداسازی فنول را از آب در پایان نامه کارشناسی ارشد خود در سال ۲۰۱۲ بررسی کرده است. در این تحقیق به بررسی آئروژل­های سیلیکاتی که از جمله مواد نانوساختار مزومتخلخل می‌باشند و به دلیل خواصی چون تخلخل بسیار زیاد، چگالی بسیار کم، سطح ویژه‌ی زیاد وسازگاری با محیط زیست، کاربردهای متنوعی دارند پرداخته شده است. پس از سنتز این مواد در نسبت های وزنی ۵/۰ و ۲% وزنی کربن پتانسیل این جاذب‌ها برای جذب فنول از آب مورد بررسی قرار گرفته است. فرایند جذب در دو بخش جذب فنول از محلول‌های غلیظ و جذب از محلول‌های رقیق ارزیابی شده است. نتایج جذب در غلظت‌های بالا بسیار چشم­گیر بود و نشان دادند که ظرفیت جذب نانوکامپوزیت از %۵/۰ به %۸۳/۹ (گرم فنول برگرم جاذب) می‌رسد. در حالی که ظرفیت جذب کربن فعال در شرایط مشابه تنها به %۹۵/۰ (گرم فنول بر گرم جاذب) رسید. در بخش جذب فنول از محلول‌های رقیق، در غلظت اولیهppm200، ظرفیت جذب فنول با سیلیکا آئروژل، کامپوزیت %۵/۰ و کامپوزیت %۲ به ترتیب ۸۷/۱۲، ۳۶/۱۱ و ۳۳/۱۵ (میلی‌گرم بر گرم جاذب) به دست آمده است. این مقادیر، قابل مقایسه با ظرفیت جذب بسیاری از جاذب‌های گزارش شده در مراجع می‌باشد. داده‌های جذب در غلظت‌های پائین با ایزوترم‌های لانگمیر و فروندلیچ مدل شدند و با ایزوترم فروندلیچ تطابق خوبی نشان دادند. سینتیک جذب نیز حاکی از مطابقت داده‌های سینتیکی با مدل شبه درجه دوم بود.
بینش[۴۷] و همکارانش در پایان نامه کارشناسی ارشد خود در سال ۲۰۱۲ اقدام به جداسازی رنگ قرمز فنول ازآب به کمک نانو ذرات دی اکسید تیتانیوم و اشعه ماوراء بنفش در یک رآکتور فتوکاتالیستی کردند. هدف از این تحقیق، بررسی تأثیر پارامترهای عملیاتی مختلف روی تجزیه فتوکاتالیستی رنگ قرمز فنول با بهره گرفتن از نانو ذرات دی اکسید تیتانیم تحت اشعه ماوراء بنفش در یک رآکتور ناپیوسته دوغابی بود. برای این منظور پس از بررسی سینتیک فرایند، تأثیر چندین پارامتر از جمله سرعت گردش همزن، شدت اشعه ماوراء بنفش، غلظت فتوکاتالیست دی اکسید تیتانیم و شدت هوادهی به روش تک فاکتور مورد بررسی قرار گرفت. در ادامه به منظور بررسی تأثیر برهم کنش­های پارامترهای فوق و همچنین دستیابی به شرایط بهینه، روش سطح پاسخ توسط نرم افزار طراحی آزمایش مورد استفاده قرار گرفت. در تلاش برای ارائه سینتیک فرایند، یک مدل سینتیکی درجه اول با بهره گرفتن از روش انتگرالی حاصل گردید که با درنظر گرفتن برخی فرضیات از سینتیک لانگ مویر-هینشلوود نیز به این مدل دست یافتند. نتایج حاصل از آزمایش­ها در روش تک فاکتور نشان دادند که با افزایش سرعت گردش در محدوده ۰ تا ۲۰۰ دور بر دقیقه، ضریب انتقال جرم و در نتیجه درصد تجزیه نهایی رنگ قرمز فنول افزایش می یابد؛ با تابش اشعه فرابنفش به محیط واکنش، غلظت محلول رنگ نسبت به حالت عدم حضور اشعه کاهش چشم­گیری یافت. همچنین یک روند خطی برای کاهش غلظت محلول رنگ در شدت اشعه­های ۸ و ۱۶ وات و یک روند سهمی در شدت اشعه ۲۴ وات مشاهده گردید. برای غلظت نانودی اکسید تیتانیوم یک مقدار بهینه برابر با ۴گرم بر لیتر به دست آمده که دلیل وجود این مقدار بهینه تداخل دو عامل مثبت و منفی (افزایش نقاط فعال برروی ذرات کاتالیست و کاهش نفوذ اشعه به دلیل افزایش کدورت محلول) بوده است. همچنین در آزمایش­ها مشاهده شد که تغییر در شدت جریان هوای تزریقی درون محلول برروی غلظت اکسیژن نامحلول در سیستم تاثیر گذاشته و به افزایش بازده فرایند کمک می کند. اما از آنجا که افزایش بازده با افزایش دبی هوا روند بسیار آرامی داشت، این نتیجه حاصل شد که استفاده از سیستم اشباع از اکسیژن روش مناسبی برای دستیابی به بیشترین بازده می باشد. نتایج بدست آمده در روش سطح پاسخ نشان دادند که شدت اشعه ماوراء بنفش و غلظت فتوکاتالیست بر یکدیگر بر هم کنش داشته و نمی توان اثر هر یک را به طور مجزا بررسی نمود. همچنین یک مدل درجه دو برای پیش بینی غلظت نهایی محلول رنگ بر حسب پارامترهای مورد بررسی توسط نرم افزار طراحی آزمایش پیشنهاد گردید، که مقادیر پیش بینی شده از مدل و مقادیر بدست آمده از آزمایش ها برای غلظت نهایی تطابق مناسبی با یکدیگر داشتند. در شرایط بهینه پیشنهادی توسط نرم افزار مقدار غلظت نهایی رنگ قرمز فنول ۳۹/۳ میلی گرم بر لیتر پیش بینی شد که با انجام آزمایش در این شرایط بهینه غلظت نهایی ۸۷/۳ میلی گرم بر لیتر حاصل گردید]۴۲[.
فصل سوم
روش سنتز و انجام آزمایشات
۳-۱- تصفیه پساب و اهمیت آن
زمانی که انقلاب صنعتی در دهه ۱۸۵۰ شروع شد مهندسان و طراحان ابتداً به فکر اجرا، کیفیت و حداکثر تولید بودند و هدف اصلی‌شان تولید بیشتر بود و جنبه‌های زیست محیطی حائز هیچ اهمیتی نبود]۲۰[ و اکنون نیز صنایعی که از مدیریت ضعیفی برخوردار هستند به واسطه آلوده نمودن خاک، آب و هوا موجب زوال منابع زیست محیطی می‌گردند]۲۱[. از این رو فاضلاب­های صنعتی یکی از مسائل زیست محیطی در جوامع انسانی می ‌باشند]۲۰[. در ابتدای قرن بیستم تلاش در جهت تصفیه آب از پیشگیری انتقال بیماری های واگیردار، به تهیه آب غیر سخت و با مواد معدنی کمتر معطوف گردید. سختی­گیری­های آب که از یون­های سدیم جهت جایگزین کردن مواد معدنی سختی زا در آب بهره می جستند و در سال ۱۹۰۳ به بازار معرفی شدند. تئوری تعویض یونی که در آن یون­های بی­ضرر با یون­های ضرردار جایگزین می شوند، تاثیر قابل ملاحظه­ای در صنعت تصفیه آب گذاشته و از آن جهت از بین بردن سرب، جیوه و سایر فلزات سنگین در آب استفاده می شود.
در قرن بیستم میلادی، شهرهای پرجمعیت زیادی در اقصی نقاط جهان شکل گرفتند و این مسئله که این جمعیت در حال رشد حق استفاده از آب خالص و تمیز را دارا می باشند بیش از پیش مورد توجه قرار گرفت.
در اواخر دهه ۱۹۶۰ مشخص گردید که ذرات معلق و پاتوژنها تنها آلودگی های موجود در آب نیستند. پیشرفت­های صنعتی و کشاورزی باعث پدید آمدن مواد شیمیایی مصنوعی بسیاری شده بود که راه خود را به منابع آب، از طریق پساب کارخانجات، نشت مخازن مواد دور ریز صنایع و غیره، باز کرده بودند.
امروزه فیلتراسیون و کلرزنی همچنان اصلی­ترین روش­های تصفیه آب به شمار می­روند. با این حال در طی سال­ها، روش­های دیگری نیز جهت ضدعفونی کردن آب ابداع شده اند . در دهه ۱۹۸۰ میلادی و پس از آن، پیشرفت­های زیادی در ساخت غشاهایی جهت فیلتراسیون به روش اسمز معکوس و یا سایر روش­ها نظیر ازن­زنی و استفاده از UVجهت ضدعفونی آب حاصل شد. این پیشرفت­ها نتیجه کشف پاتوژن­هایی در آب می باشند که نسبت به کلر مقاومند و می­توانند بیماری­هایی نظیر هپاتیت و ورم معده را ایجاد کنند. بدین ترتیب تصفیه آب مهمترین دستاورد بشر در قرن بیستم در جهت حفظ و اعتلای بهداشت عمومی به شمار می رود. بسیاری از روش­های تصفیه آب که امروزه در تصفیه خانه­ها مورد استفاده قرار می گیرند، صدها و گاه هزارها سال است که بکار می روند. با این حال روش­های جدیدتر تصفیه نظیر اسمز معکوس استفاده از کربن فعال و غیره نیز در بسیاری تصفیه خانه های مدرن مورد بهره برداری قرار گرفته اند. چنین روش­های نوینی با کشف آلودگی های جدید و پیچیده تر در آب بیش از پیش مورد توجه قرار خواهندگرفت.
امروزه حکومت­های کشورهای صنعتی و پیشرفته میلیاردها دلار صرف مدیریت پساب­های صنعتی و ابداع روش­هایی جهت تولید ضایعات بی خطر برای محیط زیست می نمایند. بدین ترتیب حفاظت از منابع آب در برابر آلودگی­های بیشتر و پیچیده­تر و استفاده از فناوری­های نو در جهت بهینه نمودن تصفیه آب از دستاوردهای بشر درآینده خواهد بود.
۳-۱-۱- روش فوتوکاتالیستی و تصفیه پساب
استفاده از روش­های فوتوکاتالیستی یکی از مؤثرترین و در عین حال کاراترین روش برای حذف آلاینده­های آلی از پساب­های صنعتی و زدودن این مواد بسیار پر خطر از این گونه آب ها می باشد. استفاده ازمواد مختلفی نظیر اکسیدهای تیتانیم، روی، مس و… نیز ترکیبی از این نیمه رساناها که این خاصیت را دارند بسیار مورد توجه است. از دید تاریخی نخستین بار استفاده از اکسید تیتانیم فوتوکاتالیست توسط فوجی شیما و هوندا برای شکافت نوری مولکول­های آب و تولید اکسیژن و هیدروژن گزارش شده است. دراین کار آن­ها از یک کاتد بی اثر و نوع روتایل اکسید تیتانیم بهره بردند. پس از آن استفاده از این ماده تا مرزهای محیط زیست کشیده شد. فرانک و برد برای نخستین بار از این ماده جهت اکسایش یون­های سیانید و سولفیت تحت نور مرئی استفاده کردند. و پس از آن­ها گزارشی از اینیو و همکارانش جهت کاهش فوتوکاتالیستی کربن دی اکسید به چاپ رسید که درآن از تیتانیم اکسید استفاده شده است. به عنوان بخشی از کارهای انجام شده حذف گروه کربوکسیل از بوتان با بهره گرفتن از این ماده ایزومل و همکارانش گزارش شده که در این کار پیشنهاد شده بود که عامل اصلی در این مکانیسم تولید رادیکال های هیدروکسیل می باشد. امروزه آخرین تحقیقات انجام شده بروی تخریب ترکیبات آلی و مطالعه بروی عوامل و پارامترهای مؤثر بر آن کریچر و برد گزارش شده است]۲۳[.
آلودگی در محیط زیست شامل سه بخش آلودگی های هوا، آب و خاک می باشد. مهم­ترین منبع آلودگی­های آب تخلیه پساب­های صنایع مختلف به محیط زیست می باشد که باعث آلوده شدن آب­های سطحی و زیر زمینی می گردد.
صنایع مختلف از جمله مجتمع­های پتروشیمی، پالایشگاه نفت، صنایع دارویی، کارخانجات تولید آفت کش هاو…. هرکدام به نوبه­ی خود تولید پساب می نمایندکه این پساب ها با توجه به صنعت مربوطه می تواند شامل ترکیبات آروماتیک وهیدروکربنی، نفت، گریس ومواد سازنده آفت­کش­ها وحشره­کش­ها وهمچنین دیگر مواد آلی سمی و خطرناک باشد. باتوجه به گسترش روز افزون صنایع یاد شده در دنیای امروز و بویژه در ایران، حجم تولیدی پساب ایجاد شده توسط آنها روز به روز در حال افزایش می باشد که این پساب­ها با توجه با استاندارد تعیین شده جهت حفاظت از محیط زیست، استفاده در کشاورزی و یا تخلیه به سیستم­های آبی باید به نوعی مورد تصفیه و پالایش قرار گیرند.
قوانین هوای پاک[۴۸] میزان هیدروکربن­های سنگین (ترکیبات آلی فرار) که ممکن است از یک مجتمع صنعتی منتشر شود را به ۲۵۰ تن در سال محدود می کند. ترکیبات آروماتیک: فنول، بنزن، تولوئن، اتیل بنزن و زایلن که به عنوان مواد آلوده کننده­ پر خطر دسته بندی می شوند و در لیست یکی از ۱۸۹ مواد آلوده کننده پر خطر[۴۹] محیط زیست قرار گرفته­اند این ترکیبات جزء حلال­های مهم صنعتی می باشند که به کرات در عملیات صنعتی واقع شده و در نواحی آلوده به مقدار زیاد موجود می باشد. سازمان حفاظت محیط زیست ایالت متحده آمریکا[۵۰] بیان کرده است که ۲۵ درصد از کل تانک­های ذخیره زیرزمینی مواد نفتی مانند بنزین در حال نشت هستند. با توجه به این­که ترکیب شامل مواد آروماتیک از جمله ترکیبات مشترک محصولات و پساب اکثر مجتمع­های پتروشیمی و پالایشگاه­های نفت و گاز می باشد، منبع اصلی این آلودگی­ها نشت بنزین در نتیجه نگهداری ضعیف و ناقص از تانکرهای زیر زمینی و یا پخش سطحی و نشت از لوله­ها می باشد. در واقع بنزین در داخل منافذ غیر اشباع خاک نفوذ می­ کند و از آنجا به سمت آب­های زیر زمینی که منبع تأمین آب آشامیدنی می باشد مهاجرت می کند و باعث آلودگی آنها می شود که بزرگترین خطر آن تهدید سلامتی بشر می باشد، شایان ذکر است که این ترکیبات علاوه بر خطرناک بودن برای انسان می تواند تهدیدی برای زندگی موجودات دریایی باشد.
سازمان حفاظت از محیط زیست ایالت متحده آمریکا، این ترکیبات را به عنوان مواد شیمیایی پر خطر معرفی کرده است که به منطور تخیله­ی بی خطر پساب­ها، نیاز است غلظت این ترکیبات در پساب­ها تا حد مجاز کاهش یابد]۲۴[.
روش­های فیزیکی و شیمیایی مختلفی برای تصفیه پساب­ها و محلول های آبی آلوده به مواد آروماتیک هیدروکربنی وجود دارد که می توان به روش­های بیولوژیکی، تجزیه گرمایی، جذب و دفع، کربن فعال و فرایند اکسیداسیون پیشرفته[۵۱] اشاره نمود. از جمله روش­هایی که بازده قابل توجهی در جهت حذف و تبدیل مواد آلی به مواد غیر سمی و معدنی دارا می باشد روش اکسیداسیون پیشرفته می باشد که امروزه استفاده از این روش به سرعت گسترش یافته است ]۲۵[. از مهم­ترین فرآیندهای اکسیداسیون پذیرفته شده می توان به کاهش بوسیله نور یا اشعه[۵۲] و ازناسیون[۵۳] اشاره نمود. روش اکسیداسیون پیشرفته بر پایه تولید رادیکالهای آزاد فعال مخصوصاً هیدروکسیل می باشد، هیدروکسیل یک عامل اکسیدکننده بسیار قوی است که دارای پتانسیل اکسیداسیون ۳۳/۲ ولت می باشد که همین خاصیت باعث واکنش سریع با اغلب مواد آلی و بسیاری از حل شونده­های معدنی می گردد. باتوجه به هزینه­ های بالای روش اکسیداسیون پیشرفته، روش­های اکسیداسیون شیمیایی به تنهایی از لحاظ اقتصادی کاربردی نمی­باشند و به صورت ترکیبی با سایر روش­ها از جمله تصفیه بیولوژیکی به صورت گسترده جهت کاهش هزینه­ های تصفیه پساب­ها به کار می رود]۲۶[.
روش­های شیمیایی و مخصوصاً روش اکسیداسیون پیشرفته در بازه زمانی بسیار کوتاه­تر از روش های بیولوژیکی فرایند تجزیه را انجام می دهند]۲۷[.

نظر دهید »
منابع پایان نامه درباره تحلیل پیامد‎های ژئوپولیتیک مقاومت نهضت جنگل ... - منابع مورد نیاز برای پایان نامه : دانلود پژوهش های پیشین
ارسال شده در 16 تیر 1401 توسط نویسنده محمدی در بدون موضوع

بعد از جنگ جهانی دوم به مدت تقریباً۴۰ سال ژئوپلتیک به عنوان یک مفهوم و یا روش تحلیل، به علت ارتباط آن با جنگ‎های نیمه اول قرن بیستم منسوخ گردید، هر چند ژئوپلیتیک در این دوره از دستور کار دولت ها در مفهوم قبلی خود خارج شد، اما همچنان در دانشگاهها تدریس می­شد. برای تبدیل شدن نقش فعال جغرافیا در تعریف ژئوپلیتیک به نقش انفعالی سه دلیل عمده قابل ذکر است:

( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

اول اینکه جغرافیدانان بعد از شکست آلمان در جنگ، ژئوپلیتیک خاص آلمان را مقصر اصلی عنوان کردند و سیاست‎های آلمان نازی را متأثر از این مکتب می‎دیدند. خود را از مطالعات در مقیاس جهانی کنار کشیده، توجه خود را به دولت ها و درون مرزهای سیاسی بین المللی معطوف داشتند و واژه ژئوپلیتیک بر چسب غیر علمی‎به خود گرفت و از محافل علمی‎و دانشگاهی طرد شد.دلیل دیگری که موجب افول نقش جغرافیا در جنگ سرد شد ظهور استراتژی باز دارندگی هسته ای بود. توانایی پرتاب سلاح‎های هسته ای بوسیله هواپیما و موشک به فاصله‎های دور،باعث شد که دیگر نه فاصله و نه عوامل جغرافیایی مثل ناهمواری ها و اقلیم چندان مهم تلقی نمی‎شدند. دلیل سوم، ظهور ایدئولوژی به عنوان عامل تعیین کننده ی جهت گیری سیاست ها بود. ژئوپلیتیک جنگ سرد و ژئوپلیتیک عصر هسته ای از مشخصات دوره افول ژئوپلتیک هستند (زین العابدین، ۱۳۸۹ : 13).
۲-۱-۳- دوره احیا
بعد از پایان جنگ جهانی دوم جغرافیدانان شرمنده شدند و از آن پس تلاش نمودند جغرافیدانانی که ژئوپلیتیک را در اختیار آلمان نازی (هیتلر) گذاشته اند،کنار گذارند، و نتیجه اینکه حدود ۴۰ سال ژئوپلیتیک طرد شد. تا اینکه در دهه 1980 در جنگ ویتنام[2] و کامبوج[3] بر سر تصاحب منطقه ی مکنگ[4]، گر چه هر دو کشور از بلوک شرق بودند، ایدئولوژی نتوانست جنگ را از بین ببرد. بنابراین، در گزارش این مناقشه و روابط دو کشور، مجدداً از مفهوم ژئوپلتیک استفاده شد و سپس کسینجر[5] بصورت تفننی از واژه ی ژئوپلیتیک در مسائل جهان استفاده نمود. علاوه بر آن در جنگ ایران و عراق (1988-1980) و اشغال کویت توسط عراق (1991-1990 ) و به ویژه سقوط پرده آهنین در اروپا از سال 1989 موجب پر رنگ تر شدن این مفهوم شد و به خصوص فروپاشی شوروی (سابق) و برجسته شدن ملیت ها این مفهوم را به صورت یک مفهوم کلیدی در عرصه بین المللی قرار داد (زین العابدین،۱۳۸۹ :۲۸).
در حالیکه نامداران جغرافیای سیاسی چون ریچارد هارتشورن و استیفن جونز سخت در تلاش شکوفا ساختن جغرافیای سیاسی در جهان دوران میانه ی قرن بیستم شدند و سیاستمدارانی چون هنری کیسینجر واژه ژئوپلیتیک را دوباره به زبان روزمره سیاسی نیمه دوم قرن بیستم باز گرداند، جهانی اندیشانی چون ژان گاتمن و سوئل کوهن پیروزمندانه جهانی اندیشی جغرافیایی(ژئوپلتیک) را به بستر اصلی مباحث دانشگاهی باز گرداندند.در این زمینه ژان گاتمن[6] با طرح تئوری «آیکنوگرافی[7]– سیروکولاسیون[8]» «حرکت» را در مباحث ژئوپلیتیک در معرض توجه ویژه قرار داد و عوامل روحانی یا عامل «معنوی» را در جهانی اندیشی «اصل» یا «مرکز» دانست و «ماده» یا «فیزیک» را تأثیر گیرنده قلمداد کرد (مجتهد زاده،۱۳۸۶:۹۶).
سائول بی کوهن می‎گوید: موضوعات ژئوپلیتیکی مهمتر از آن بودند که جغرافیدانان آنها را کنار بگذارند و اکنون خیلی از جغرافیدانان با یک تأخیر به او ملحق شده اند و از باز گشت و تجدید حیات ژئوپلتیک به اندازه او استقبال کرده اند.
2-2-رویکردهای جدید ژئوپلیتیک
همه نظریه‎های ژئوپلیتیکی جنبه ژئواستراتژیکی داشته و برای کسب قدرت بر فضای جغرافیایی تأکید داشتند. اما پس از پایان جنگ سرد و با مطرح شدن نظام نوین جهانی بسیاری از دیدگاه های ژئوپلیتیکی جنبه ی کمی‎پیدا کرد و حتی بعضی از این دیدگاه ها در عالم سایبر اسپیس مطرح شدند. در نظام نوین جهانی عده ای در تحلیل ژئوپلیتیکی خود، رویکرد انرژی را مد نظر قرار دادند،عده ای به مسائل زیست محیطی معتقد بودند، بعضی فرهنگ را عامل اصلی ژئوپلیتیک دانستند و بالاخره، عده ای مسائل ژئواکونومی‎را در تحلیل ژئوپلیتیکی خود مورد توجه قرار دادند. می‎توان گفت که معیار‎های قدرت که نظامی‎گری بود، به طور کلی جای خود را با معیار‎های مذکور تغییر داد. یعنی، قبل از پایان جنگ سرد، معیار اصلی قدرت نظامی‎گری بوده و تمام عوامل اقتصادی، اجتماعی به صورت ابزار مورد توجه بوده است.به علاوه مشخصه ی اصلی ژئوپلیتیک دوره جنگ سرد جهان دو قطبی، جهان سوم و کشورهای عدم تعهد بودند، اما در نظریه ی جدید ژئوپلیتیکی، جهان چهارم مطرح است (زین العابدین، ۱۷۱:۱۳۸۹).
۲-2-۱-رویکرد نظم نوین جهانی
اولین بارجورج بوش پدر[9] رئیس جمهور اسبق آمریکا در جریان جنگ خلیج فارس در1990م نظام نوین جهانی[10] را مطرح نمود. و در سال 1991 پس از مذاکرات خود در هلسینکی[11] با گورباچف[12] و مارگارت تاچر[13]، رهبران اروپا، سازمان ملل متحد،کشورهای عربی به ویژه خلیج فارس و سایر هم پیمانان خود، نظریه نظام نوین جهانی خود را اعلام نمود (حافظ نیا،۵۳:۱۳۸۵).
این نظام دیدگاه‎های جدید آمریکا را بیان می‎کند. با فروپاشی نظام سیاسی اتحاد جماهیر شوروی و بلوک شرق و از بین رفتن رقابت قدرت ها، جهان از این پس صاحب نظام نوینی شود که بر قدرت همه جانبه آمریکا استوار است. قدرت و سلطه آمریکا بر جهان بدون تسلط بر خلیج فارس ممکن نبود. نظام نوین جهانی طرحی جدید برای سلطه بر مناطق مهم جهان توسط آمریکا بود. این نظام به رغم عنوان گول زننده آن، شکل جدیدی از استعمار نو است که جهان را به سوی مخاصمه و تلاطم سوق می‎دهد. جورج بوش پدر نظم نوین جهانی را این چنین تعریف می‎کند: «نظم نوین جهانی می‎گوید که بسیاری از کشورها با سوابق متجانس و همراه با اختلافات، می‎توانند دور هم جمع شوند تا از اصل مشترکی پشتیبانی کنند و آن اصل این است که شما با زور کشور دیگری را اشغال نکنید…» اما آمریکائیها از زمان پی ریزی چنین نظریاتی، کمترین توجهی به آنچه خود معتقدند نداشته اند و تعبیر «نوام چامسکی» نظم نوین جهانی تعبیر تازه ای از توسل به زور و انقیاد مضاعف ملت ها است.تمام ابعاد نظم نوین جهانی بر پایه منافع و توسعه طلبی آمریکا استوار است در عصر نظم نوین جهانی، ثبات و امنیت تقریباً به طور کامل برای هیچ کشوری- حتی آمریکا- وجود ندارد.
2-2-2-رویکرد ژئواکونومی
پایه و اساس ژئواکونومی‎استدلالی است که از طرف ادوارد لوتویک[14] ارائه شده است. او خبر از آمدن نظم جدیدبین المللی در دهه نود می‎داد که در آن ابزار اقتصادی جایگزین اهداف نظامی‎می‎شوند. به عنوان وسیله اصلی که دولت ها برای تثبیت قدرت و شخصیت وجودی شان در صحنه بین المللی به آن تأکید می‎کنند و این ماهیت ژئواکونومی‎است (عزتی،۱۰۷:۱۳۸۸)
ژئواکونومی‎عبارت ازتحلیل استراتژی­ های اقتصادی بدون درنظر گرفتن سودتجاری،که ازسوی دولتها اعمال می­ شود،به منظورحفظ اقتصادملی یا بخشهای حیاتی آن وبه دست آوردن کلیدهای کنترل آن ازطریق ساختارسیاسی وخط مشیهای مربوط به آن پرداخت. (عزتی،1387: 110)
ژئواکونومی‎رابطه بین قدرت و فضا را مدّ نظر دارد و هدف اصلی آن کنترل سرزمین و دستیابی به قدرت فیزیکی نیست بلکه دست یافتن به استیلای اقتصادی فناوری و بازرگانی است بدین ترتیب به نظر می‎رسد مفاهیم ژئواکونومی‎در رویارویی با مسائل قرن 21 از کارآیی مناسبی در مقیاس جهانی برخوردار خواهد بود (واعظی،1388 :32)
ژئواکونومی‎رابطه بین قدرت وفضا را بررسی می‎کند. فضای بالقوه ودرحال سیلان همواره حدود ومرزهایش درحال تغییروتحول است،ازاین رو آزادازمرزهای سرزمین وویژگیهای فیزیکی ژئوپلیتیک است.درنتیجه تفکر ژئواکونومی‎شامل ابزارآلات لازم وضروری است که دولت می‎تواندازطریق آنها به کلیه اهدافش برسد.(عزتی،1387: 110)
ژئواکونومی‎و ژئوپلیتیک دارای تفاوتهای اساسی با هم می‎باشند،اول اینکه ژئواکونومی‎محصول دولت ها وشرکتهای بزرگ تجاری با استراتژیهای جهانی است درحالی که این خصیصه در ژئوپلیتیک نیست. نه دولت ونه شرکتهای تجاری هیچ نقشی درژئوپلیتیک ندارندبلکه یکپارچگی اتحادیه ها،منافع گروهی وغیره برپایه نمونه‎ های تاریخی با عملکردی نامرئی دراستراتژیهای ژئوپلیتیکی پایه واساسی برای همه صحنه‎های ژئوپلیتیکی هستند.
دوم اینکه هدف اصلی ژئواکونومی‎کنترل سرزمین ودستیابی به قدرت فیزیکی نیست بلکه دست یافتن به استیلای تکنولوژی وبازرگانی است. ازلحاظ کاربردی بایدگفت که مفهوم وعلم ژئوپلیتیک می‎تواند درنشان دادن راه وروش‎هایی برای پایان دادن به نزاعها ودرگیری ها ودرمجموع اختلافات نقش اساسی داشته باشددرحالی که ژئواکونومی‎ازچنین ویژگی برخوردارنیست(عزتی،1387: 112)
2-2-3- رویکرد ژئوکالچر
ژئوکالچر یا ژئوپلیتیک فرهنگی فرایند پیچیده ای از تعاملات قدرت،فرهنگ، و محیط جغرافیایی است که طی آن فرهنگها همچون سایر پدیده‎های نظام اجتماعی همواره در حال شکل­ گیری، تکامل،آمیزش، جابجایی در جریان زمان و در بستر محیط جغرا فیایی کره زمین اند.به عبارت دیگر ژئوکالچر ترکیبی از فرایند ‎های مکانی – فضایی قدرت فرهنگی میان بازیگران متنوع و بی شماری است که در لایه‎های مختلف اجتماعی و درعرصه محیط یکپارچه سیاره زمین به نقش آفرینی پرداخته و در تعامل دائمی‎با یکدیگر بسر می­برندو بر اثر همین تعامل مداوم است که در هر زمان چشم انداز فرهنگی ویژه خلق می‎شود.از این رو ساختار ژئو کالچر جهانی بیانگر موزاییکی از نواحی فرهنگی کوچک و بزرگی است که محصول تعامل‎های مکانی – قضایی قدرت فرهنگی اند که در طول و موازات یکدیگر حرکت می‎کنند (دیلمی‎معزی،2:1387).
ژئوکالچر پدیده ای است که بر شالوده نظام اطلاع رسانی نوین و یا صنایعی استوار است که به تولید محصولات فرهنگی مبادرت می‎ورزد وظیفه این صنایع تولید انبوه محصولات فرهنگی است. نظام سلطه فرهنگی در جهان کنونی در کنار نظام سلطه اقتصادی یا سیاسی از عناصر اصلی نظام ژئوپلیتیک جهانی می‎باشند. امروزه منطق حاکم بر فرایند‎های ژئوکالچر جهانی بر اشکال پیچیده و تکامل یافته تر شیوه‎های رقابتی مبتنی است. این فرایند در عین نافذ بودن، مدام در تکامل می‎باشد
پدیده‎های فرهنگی به دلیل خصیصه‎های مکانی شان همواره میل به ثبات و پایداری در مقابل نوآوری ها دارند که می‎توان به تلاش جوامع سنتی و حفظ میراث فرهنگی و آداب و سنن و نمادهای تاریخی و … اشاره کرد. از طرفی الگوهای تمدنی به واسطه ماهیت فضائیشان در جهت سرعت بخشیدن به تغییرات فرهنگی و زدودن مرزهای قراردادی هستند(حیدری،۱۳۸1 :۱۶۸).
۲-2-4- رویکرد ژئوپلیتیک زیست محیطی
مسایل ژئوپلیتیک زیست محیطی از اواخر قرن بیستم به موضوع اصلی فعالیت­ها و نگرانی­ها بین گروه‎های انسانی و بازیگران ملی و فراملی در سطوح منطقه ای و جهانی تبدیل شده است. محیط زیست بشری در سطوح محلی، ملی، منطقه ای و جهانی دستخوش مخاطرات گردیده است. این مخاطرات در سه بعد: کاهش و کمبود منابع، تخریب منابع و آلودگی محیط زیست تجلی یافته است. از دید ژئوپلیتیک، کمبود منابع زیست محیطی یا محروم کردن انسانها از زیستن در مکان مورد علاقه آنها رقابت و کنش متقابل بین گروه‎های انسانی و بازیگران سیاسی در سطوح مختلف را در پی دارد.(www.civilica.com).
طی چند دهه گذشته، افزایش جمعیت، گسترش دامنه مداخلات بشر در طبیعت برای تأمین نیازهای فزاینده از منابع کمیاب طبیعی، گسترش رویکرد سودانگاری در غالب طرح‎های توسعه ای، بی پروایی نسبت به جستار پایداری محیط زیست در ساخت سازه ها و زیر ساخت ها و مانند آن،پیامدهای ناگواری همانند گرمایش کروی، ویرانی لایه ازن، پدیده ال نینو، طوفانهای سهمگین، بالا آمدن سطح آب دریاها، گسترش گازهای گلخانه ای، خشکسالی، سیل، فرو نشست زمین، کاهش آب شیرین، بیابان زایی، کاهش خاک مرغوب، آلودگی هوا، باران‎های اسیدی، جنگل زدایی و نابودیت تنوع زیستی، نشانه‎هایی از جهانی شدن پیامدهای فروسایی محیط زیست در سطح فروملی و فراملی و جهانی بودن بوده اند. تداوم وضعیت موجود،آینده زیست و تمدن فراروی بشر را مبهم و نامطمئن کرده است.نگرانی از این وضعیت به همراه شرایط نا مطلوب کنونی، در طرح رویکردهایی همانند امنیت زیست محیطی، ژئوپلیتیک انتقادی، ژئوپلیتیک زیست محیطی، توسعه پایدار بسیار اثر گذاشت. با توجه به این که مفهوم «جهان» از مقیاس‎های مطالعاتی دانش یاد شده است، مرزهای محلی و ملی را در نوردیده اند، محیط زیست سویه ای ژئوپلیتیک یافته است (کاویانی،۱۳۹۰: ۸۵).
2-2-5-رویکرد ژئوپلیتیک انتقادی
در مورد ماهیت و چیستی ژئوپلیتیک انتقادی نظریه‎های مختلفی ارائه شده است. عده ای از نظریه پردازان، ژئوپلیتیک انتقادی را در مقایسه با ژئوپلیتیک سنتی، که به دلیل سوء استفاده از شواهد جغرافیایی به نفع مقاصد امپریالیستی لکه دار گردیده، از لحاظ علمی‎مستقل و بی طرفانه می‎دانند که می‎تواند با دیدگاهی متعالی به امور جهانی نگریسته و تحقیق عینی بپردازد(مویر،220:1379). عده ای را باور بر این است که ژئوپلیتیک انتقادی در جستجوی آشکار کردن سیاست­های پنهان دانش ژئوپلیتیک است (میرحیدر،42:1386)
از اوایل1970، شاهد ظهوررویکردی نوین به نام «ژئوپلیتیک انتقادی[15]»هستیم.دانشمندان ژئوپلیتیک چون اتوتایل[16] ومیشل فوکو را می‎توان ازپیشگامان این حرکت نوین دانست. این دانشمندان به طور همزمان، هم از ژئوپلیتیک انتقاد کردند و هم خود از اندیشمندان این عرصه بودند. این افراد، سیاست اندیشمندانه خود را بر «ضد ژئوپلیتیک» تعریف کرده و با وجود این، در چارچوب زیر بنایی مفاهیم ژئوپلیتیک کار می‎کردند (مویر،۳۷۸:۱۳۷۹).
محققین ژئوپلیتیک انتقادی تمایل دارند بجای تمرکز بر شناسایی عوامل جغرافیایی مؤثر بر شکل گیری قدرت دولتها و سیاست خارجی ایشان، از یک سو دریابند که سیاستمداران چگونه «تصاویر ذهنی» خود را از جهان ترسیم نموده اند و این بینش ها چگونه بر تفاسیر آن ها از مکان‎های مختلف تأثیر می‎گذارند؟ ژئوپلیتیک انتقادی به عنوان نظریه ای نسبتاً جدید که توانسته است خود را بر اساس مؤلفه‎های حاکم میان بازیگران روابط بین الملل، نظام مند سازد، چارچوبی مناسب برای فهم ژئوپلیتیکی جدید، به دور از عناصر سختی هم چون مرز و مکان ایجاد کرده است. بر اساس فهم برخی از موضوعات، بدون توجه به بعضی مسائلی که طبق نظریات سنتی غیرمرتبط می‎نمودند، امری ناقص خواهد بود. از منظر ژئوپلیتیک انتقادی، استراتژی قدرت همیشه نیازمندبه کارگیری فضا وهمین سبب گفتمان می­باشد. (www.javanemrooz.com)
رویکرد انتقادی، کوشش منتقدانه برای کشف ساختارهای جامعه معاصر است که ضمن نقد زیربنایی رویکردهای رایج در شناخت جامعه به تبیین کاستی ها ی روش شناسی آنها می‎پردازند و شیوه‎های اثبات گرایی (پوزیتیوسیتی) را در مطالعه جامعه نقد می‎کند و بر این انگاره استوار است که صرف تجربه و روش‎های تجربی کافی نیست و نباید مطالعه جامعه را همسان با مطالعه طبیعت انگاشت. هدف نظریه پردازان مکتب انتقادی، ایجاد دگرگونی‎های فرهنگی و روشنگرانه برای کاهش نابرابری‎های جهانی، برقراری عدالت بین المللی، احترام به تفاوت ها و گرایش به ارزش‎های فرهنگی جدیدی است که بر فرایند تعامل موجود در صحنه‎های اجتماعی و تمدنی حاکم شود و تعامل و عمل را در چارچوب ارزشهای موجود رهبری کند (مشیر زاده،۱۳۸۴ :۲۲۱).
هر چند ژئوپلیتیک به مطالعه روابط متقابل جغرافیا، قدرت سیاست و کنش‎های ناشی از ترکیب آنها با یکدیگر می‎پردازد (حافظ نیا،۳۶:۱۳۸۵). اما امروزه گفتمان آن تابعی از چالش‎های برخاسته از «جهانی شدن‎های اقتصادی»، «انقلاب اطلاع رسانی» و«خطرات امنیتی جامعه جهانی» است (مجتهد زاده،۱۲۸:۱۳۸۱)و بالاخره ژئوپلیتیک انتقادی در جستجوی آشکار کردن سیاست‎های پنهان دانش ژئوپلیتیک است.مباحث ژئوپلیتیک مقاومت و آنتی ژئوپلیتیک از جمله مباحث مهم در پژوهش ها و نوشته‎های مربوط به ژئو پلیتیک انتقادی می‎باشد.این رویکرد توجهش را صرفاً به رویه سلطه ژئوپلیتیک معطوف نداشته بلکه به رویه دیگر ژئوپلیتیک که مقاومت می‎باشد بیشتر توجه می‎کند. و عاشورا به عنوان عالیترین و متعالی ترین صحنه ژئوپلیتیک مقاومت از چنان ماندگاری و جاودانگی برخوردار بوده و هست که امروزه و در قرن بیست و یکم وهزاره سوم نیز توان تحریک و به غلیان در آوردن جنبش‎های مقاومت را دارد. بسیاری از نهضت ها و مقاومت ها در دنیای اسلام و حتی غیر اسلام الگوی مقاومت خود را از عاشورا الهام گرفته اند. (باباخانی،38:1392)
2-3-اندیشه ملی گرایی
ملی گرایی مفهومی‎کاملا سیاسی دارد. این مفهوم به عنوان یک اندیشه و فلسفه سیاسی تلقی می­ شود. اندیشه‎ای که در هر ملتی ریشه در هویت ملی و میهن دوستی آن ملت دارد. در حالی که مفهوم میهن دوستی و دلبستگی به هویت میهنی مفاهیم غریزی و کهن هستند، ناسیونالیسم پدیده ای فلسفی و نوین محسوب می‎شود که از سوی اروپای بعد از انقلاب صنعتی به جهان بشری معرفی شده است. در این راستا هنگامی‎که جنگ جهانی اول و جنگ‎های بزرگ قبل از آن بیشتر با انگیزه میهن دوستی شروع شده بود، جنگ جهانی دوم حاصل برخورد اندیشه‎های ناسیونالیستی بود.(حافظ نیا و همکاران،210:1389)
ناسیونالیسم به وابستگی مردم یک منطقه که براساس یک احساس مشترک به وجود آمده گفته می­ شود این احساس مشترک ممکن است علل تاریخی، فرهنگی، نژادی، جغرافیایی و غیره داشته باشد. ناسیونالیسم در حقیقت ملاتی است که گروه‎های مختلف را به هم پیوند داده و واحدی به نام ملت را به وجود می‎آورد. (روشن و فرهادیان،242:1385)
میهن دوستی و دلبستگی به هویت میهنی مفاهیم غریزی و کهن هستند. ناسیونالیسم یا ملی گرایی مفهومی‎کاملاً سیاسی است که از سوی اروپای بعد از انقلاب صنعتی به جهان بشری معرفی شد. از نظر واژه شناسی ناسیونالیسم از ریشه ناسی(Nasci)آمده است این واژه لاتین متولد شدن معنی می‎دهد و نظریه تکاملی ایده ناسیونالیسم را تأیید می‎کند.(حافظ نیا و همکاران،210:1389)
اگر ناسیونالیسم بر مبنای برگشت به ارزشهای جاهلی و اساطیری باشد، ارتجاعی محسوب می‎شود و اگر بر مبنای یک احساس انسانی و فرهنگ خلاق باشد، مترقیانه خواهد بود. مفهوم ناسیونالیسم در قرن نوزدهم و بیستم به طور گسترده ای از اروپا به سایر نقاط و از جمله خاورمیانه انتشار یافت. افکار ناسیونالیستی به دلایلی چند در نیمه دوم قرن نوزدهم در خاورمیانه، گسترش یافت.
اول: افتتاح مدارس جدید درمصر، لبنان وسوریه
دوم: اختراع چاپ که به دنبال خود آگاهی از امور سیاسی را افزایش داده و مشوق احیای فرهنگی- ادبی شد.
سوم: تجزیه امپراطوری‎های قدیم که به دنبال خود، خود مختاری گروه‎های ملی را به دنبال داشت.(درایسدل و بلیک،77:1386)
با شروع قرن بیستم ناسیونالیسم به یک قدرت عمده سیاسی در خاورمیانه تبدیل شد و تأثیرات آن زمانی به اوج خود رسید که ناسیونالیسم ترک، عرب، ایرانی و یهود به طور همزمان در این منطقه ظهور کردند، از عوامل اصلی که سبب بروز شکاف و اختلاف در میان شیعیان منطقه خاورمیانه شده، اندیشه‎های ناسیونالیستی پیروان این مذهب در کشورهای مختلف می‎باشد. تنوع نژادی و قومی‎شیعیان ساکن در منطقه خاورمیانه الهام بخش اندیشه‎های ناسیونالیستی در میان آنان گردیده و این امر واگرایی و فقدان وحدت مذهبی در بین آنان را به دنبال دارد. ویژگی عمومی‎ناسیونالیسم تأکید بر برتری هویت ملی بر دعاوی مبتنی بر طبقه، دین و مذهب است و بر این اساس عوامل زبانی، فرهنگی وتاریخی مشترک به همراه تأکید بر سرزمین خاص، هویت بخش گروهی از مردم می‎شود.
بدین ترتیب ایدئولوژی ناسیونالیسم با تأکید بر نژاد و زبان در جهان اسلام که مرکب از انواع زبانها و نژادها ی گوناگون است، یکی از عوامل اصلی واگرایی تلقی می‎گردد. تجارب تاریخی گویای این واقعیت است که حتی پان عربیسم از ادعای نهضت وحدت سراسری اعراب نتوانست در جوامع و کشورهای عربی ایجاد وحدت نماید و طی جنگهای اعراب اسرائیل و با شکست اعراب اعتبار خود را از دست داد. به طوری که در جریان جنگ 1991 آمریکا و متحدین با عراق برخی کشورهای عرب برای آزادی کویت به یک کشور دیگر عرب(عراق)، حمله ور شدند(صفوی،202:1387).
2-4-میهن خواهی
میهن خواهی یا وطن دوستی فلسفه سیاسی ویژه ای نیست، بلکه غریزه ای است که از حس اولیه ی تعلق داشتن به مکان و هویت ویژه ای آن و حس دفاع از منافع اولیه ی فردی در آن مکان ویژه ناشی می‎شود. گونه ی اولیه ی خودنمایی این غریزه کم و بیش در همه ی حیوانات قابل مشاهده است. بیشتر حیوانات محدوده‎های مشخصی را برای جولان دادن و منافع اختصاصی، فردی یا گروهی خود در نظر گرفته و به آن دلبستگی و تعلق می‎یابند و دخالت و تجاوز دیگران را در آن با سرسختی دفع می‎کنند. (مجتهدزاده،70:1381). مفهوم میهن از انگیزه‎های سیاسی دور است و از حد غریزه ی طبیعی خارج نمی‎شود. میهن خواهی یا میهن دوستی تا آن اندازه طبیعی و غریزی است که با تعلقات معنوی انسان درآمیخته و جنبه ی الهی به خود می‎گیرد و به گونه ی مفهوم مقدس خودنمایی می‎کند.
2-5- مفهوم ملت
جمع افرادی که از پیوندهای مادی و معنوی ویژه و مشخصی برخوردار باشند و با مکان جغرافیایی ویژه ای، «سرزمین سیاسی یکپارچه و جداگانه» همخوانی داشته باشند و حاکمیت حکومتی مستقل را واقعیت بخشند، ملت آن سرزمین یا کشور شناخته می‎شوند. بدین ترتیب ملت و ملیت پدیده‎های سیاسی هستند که در رابطه مستقیم با سرزمین واقعیت پیدا می‎کنند و این اصطلاحات در حالی که مباحث سیاسی هستند، جنبه ای کاملاً جغرافیایی به خود می‎گیرند. (مجتهدزاده،65:1381).
در زبان‎های اروپایی واژه ملت از کلمه(natio) مشتق شده و بر مردمانی دلالت دارد که از راه ولادت با یکدیگر نسبت دارند و از یک قوم و قبیله هستند. ملت به مجموعه ای از افراد ساکن در فضای جغرافیایی مشخص و محدود از حیث سیاسی اطلاق می‎شود که بر اساس عوامل و خصیصه‎هایی نظیر تبار، تاریخ، فرهنگ، دین، مذهب، سرزمین، قومیت، زبان و …نسبت به یکدیگر احساس همبستگی می‎کنند و خود را متعلق به یک ما می‎دانند.(حافظ نیا و همکاران،108:1389)

نظر دهید »
منابع مورد نیاز برای پایان نامه : پژوهش های کارشناسی ارشد درباره بررسی حقوق مالکانه اشخاص ... - منابع مورد نیاز برای پایان نامه : دانلود پژوهش های پیشین
ارسال شده در 16 تیر 1401 توسط نویسنده محمدی در بدون موضوع

ج. ایجاد حق ارتفاق به سود مالک دیگر، عقدی است که سبب ایجاد حق ارتفاق می‌شود در زمره عقود معین نیست و ماده ۹۴ ق.م به‌این اطلاق اشاره دارد. در این ماده می‌خوانیم: «صاحبان املاک می‌توانند در ملک خود هر حقی را که بخواهند نسبت به دیگری قرار دهند؛ در این صورت، کیفیت استحقاق تابع قرارداد و عقدی است که مطابق آن حق داده شده است». ویژگی حق ارتفاق در وابستگی آن به ملک است، در حالی که حق انتفاع به سود شخص معین می‌شود.
د. عقد رهن: در این قرارداد، نقصی که بر مالکیت وارد می‌شود از جهت اختیار انتقال و تلف مال است نه امکان انتفاع از آن؛حقی هم که به سود طلبکار ایجاد می‌شود حق عینی تبعی است نه اصلی و مفاد آن ایجاد اختیار در فروش و استیفای طلب است.عقد رهن از عقود معین است (کاتوزیان، ۱۳۹۰، ص۱۴۷و۱۴۹).

بند سوم- محدودیت‌های مالکیت ناشی از حفظ منافع عمومی

به همان نسبت که دخالت دولت در امور اقتصادی و تجارتی افزایش می‌یابد مالکیت خصوصی نیز محدود می‌گردد زیرا دولت در بسیاری موارد شیوه استفاده از اموال را تابع قواعد خاص می‌کند و گاه نیز مالکان را ناچار به واگذاری حق خود می‌سازد تثبیت قیمت‌ها، منع احتکار در مورد ارزاق عمومی، تشریفات بهره‌برداری از معادن، ملی شدن صنایع نفت، اختصاص یافتن اتوبوس‌رانی به شرکت واحد، الزام به فروش اراضی مجاور راه آهن سراسری، منع از ورود بعضی کالاها به کشور و بسیاری امور از این قبیل محدودیت‌هایی است که دولت، به منظور حفظ حقوق عمومی و سرمایه‌های ملی برای مالکیت خصوصی و تجارت آزاد ایجاد کرده است. مقرراتی که مالکیت را به دلیل حفظ منافع عمومی محدود می‌کند(کاتوزیان، ۱۳۹۰، ص۱۵۰).

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

ماده ۱ قانون مربوط به تملک زمین‌ها برای اجرای برنامه‌های شهرسازی مقرر می‌دارد: «به دولت اجازه داده می‌شود، در هر مورد زمین‌هایی را که برای اجرای برنامه‌های شهرسازی و خانه سازی لازم و ضروری تشخیص می‌دهد و همچنین محلاتی را که به علل شهرسازی و بهداشتی باید تخریب و تجدید بنا گردد، پس از پرداخت بهای عادله، به شرح زیر تصرف و تملک نماید». ماده ۳۱ قانون نوسازی و عمران شهری می‌گوید: «شهرداری‌ها می‌توانند برای تأمین نیازمندی‌های شهری و عمومی و عمران و نوسازی با تصویب انجمن شهر و تأیید وزارت کشور، اراضی و املاک واقع بین حد مصوب فعلی هر شهر تا حد نهایی مشخص در نقشه جامع آن شهر را ظرف ۵ سال پس از تصویب نقشه جامع با پرداخت بهاء تملک و تصرف کند». همانطور که ملاحظه می‌شود در این قوانین که نزدیکترین قوانین به بحث ما هستند صرفاً به مسأله عمران و آبادانی توجه شده بدون اینکه تصریحی در امر نمای بیرونی سازه‌ها صورت بگیرد(صدر زاده افشار، ۱۳۹۰).
بحث محدودیت‌های مالکیت در حقوق تمامی کشور‌ها وجود دارد و در اکثر کشورها نیز در مجادله حقوق فردی و منافع عمومی در بحث مالکیت رأی به منافع عمومی داده شده است و حقوق ایران که منبعث از فقه امامیه است از این قاعده نمی‌تواند مستثنا باشد چرا که حتی در قرآن کریم مالکیت اصلی و حقیقی متعلق به خداوند متعال است. مالکیت در اسلام امانت است پروردگار به ما تکلیف میکند هر آنچه داری امانت است نزد تو وباید در چهارچوب مشخصی از آن استفاده کنی(صدر، ۱۳۸۶، ص۸۵).
در گذشته مالکیت خصوصی بر زمین محترم و مقدس به شمار می‌آمد و اصل تسلط (ماده ۳۰ قانون مدنی) به ندرت مخدودش یا محدود می‌شد، ولی امروزه به جهت حفظ مصالح جامعه و حمایت از طبقات ضعیف، مالکیت خصوصی به ویژه مالکیت بر زمین به انحاء مختلف محدود شده و حتی سلب مالکیت به لحاظ حفظ منافع عمومی، در کشورهای مختلف صورت قانونی به خود گرفته است. این روند در همه کشورهای جهان از جمله ‌ایران به چشم می‌خورد و در قوانین مدون نیز انعکاس یافته است.
با افزایش جمعیت و بالا رفتن نیازهای عمومی ضرورت وجود قواعد و مقررات مربوط به سلب مالکیت جهت کارهای شهرسازی و عمرانی و تأمین مسکن و هم چنین برنامه‌ریزی در این امور بیشتر احساس می‌شود چرا که برنامه‌ریزی در امر مسکن و شهرسازی از پیچیده‌ترین گونه‌های برنامه‌ریزی در جوامع کنونی دنیا و به خصوص در جهان سوم است. در کشور ما با ایجاد تمهیدات قانونی که صورت گرفته، اقداماتی در رفع این معضل اساسی بعمل آمده است. مسأله ملی کردن نیز گونه‌ای از سلب مالکیت می‌باشد. هر چند مداخله دولت‌ها در امور اقتصادی دارای سابقه طولانی بوده و اختصاص به قرن بیستم ندارد ولی از آن جا که‌این نوع دخالت دولت‌ها به لحاظ این که منافع عمومی را به بهترین نحو حفظ و تأمین می‌کند موجب شده است که مالکیت خصوصی در مقابل مالکیت عمومی و دولتی قرار گیرد.
اولین بار سلب مالکیت افراد در اصل پانزدهم متمم قانون اساسی مشروطیت آمده است در این اصل چنین مقرر شده بود: «هیچ ملکی را از تصرف صاحب ملک نمی‌توان بیرون کرد مگر با مجوز شرعی و آن نیز پس از تعیین و تادیه قیمت عادله». ولی با پیشرفت روز افزون جوامع و نیازهای همگانی در زمینه‌های گوناگون و تأمین آن نیازها لازم می‌شود که گاهی از اموال غیر منقول افراد سلب مالکیت شده تا رفع آن نیازها ممکن گردد.
به طور کلی دولت به جهت منافع عمومی و با معیارهای قانونی اقدام به عمل سلب مالکیت می کند. البته همچنان که در ضمن مباحث اشاره شد نظریه منافع عمومی بیشتر به ‌یک نظریه سیاسی شبیه است تا حقوقی. بدین جهت دایره سلب مالکیت روز به روز گسترده‌تر می‌شود و این نیز ناشی از تنوع کارکردهای دولت و افزایش اشخاص حقوقی حقوق عمومی که از سلب مالکیت سود می‌برند می‌باشند. همین تنوع و گستردگی سبب شده است که نتوانیم یک قانون واحد برای انواع سلب مالکیت حاکم نمائیم. آن چه مسلم است استفاده از حق مالکیت به صورت نامحدود عملا امکان پذیر نیست و سلب مالکیت در واقع امتیازی است که دولت به وسیله آن منافع عمومی را حفاظت می‌کند.
نظریه حرمت حقوق خصوصی دچار نسبیت شده و طبع اجتماعی انسان این محدودیت را ایجاب می‌کند و فعالیت‌های عمومی و خصوصی در یکدیگر تداخل کرده‌اند و دیگر حقوق خصوصی به معنای اخص کلمه وجود ندارد بنابراین نمی‌توان مطلقاً حقوق خصوصی را بر عمومی مقدم دانست و عادلانه نیست در مواردی که فرد از حق خود تجاوز کند و بخواهد برخلاف حقوق عمومی یا مصلحت اجتماعی رفتار کند، منافع جمع را فدای منفعت فردی کرد. البته در حقوق عمومی، نظریۀ تقدم حقوق عمومی بر حقوق خصوصی پذیرفته شده است(درویشی عباس آبادی، ۱۳۹۲، ص۲۹)
با توجه به افزایش روز افزون جمعیت و مشکلات پیچیده اجتماعی و معضل شهرنشینی و همچنین کمبود فضاهای موجود، نیازمند این است که قانون‌گذار از زمین‌های بایر و دایر شهری اشخاص خصوصی طبق قوانین و مقررات سلب مالکیت نموده و آنها را تحت تملک خود در آورد. و مالکین این زمین‌ها نیز موظفند زمین‌های مورد نیاز دولت و شهرداری‌ها را با تقویم دولت به آنها بفروشند. این سلب مالکیت‌ها در دو بعد صورت می‌گیرد. یکی در بعد کارهای عمرانی و شهرسازی، که دولت و موسسات دولتی و شهرداری‌ها طبق قوانین و مقررات و طی تشریفاتی بر اساس نیازهای خود اقدام به سلب مالکیت از اشخاص خصوصی می‌نمایند. و دیگری به منظور تأمین مسکن و رفع این معضل اجتماعی سلب مالکیت صورت می‌گیرد. که از مهمترین مصوباتی که در این خصوص به تصویب رسیده قانون اراضی شهری مصوب ۱۳۶۰ و قانون زمین شهری مصوب ۱۳۶۶ می‌باشد(ثابتی، ۱۳۷۸).
براساس اصل کلی، هر دولتی صلاحیت دارد که بر مبنای حق حاکمیت خود، مبادرت به ملی کردن هر گونه سرمایه‌ای در قلمرو خود بنماید. ملی کردن دارای اهداف اقتصادی، اجتماعی سیاسی است که هم در خصوص حقوق داخلی و هم در هزینه حقوق بین المللی کاربرد دارد که در ضمن مباحث به طور مشروع مورد بررسی قرار گرفت. مصادره نیز در واقع نشانگر تعارض بین منافع خصوصی و اهداف عمومی می‌باشد، اصولا انجام مصادره برای حفظ منافع عمومی صورت می‌پذیرد لیکن در عین حال به ‌این نکته باید توجه داشت که مصادره سلب مالکیت خصوصی است و مالکیت خصوصی یکی از انگیزه‌های قوی برای تلاش و کوشش افراد جامعه می‌باشد. پس استفاده نادرست و بی مورد از مصادره می‌تواند به انگیزه فوق صدمه بزند و در نتیجه منافع عمومی را تحت خطر قرار دهد. که البته لازم است شرایط قانونی برای مصادره به دقت رعایت شود.
هم چنان که در بعضی از کشورها از جمله کشور فرانسه وجود دادگاههای اختصاصی مربوط به سلب مالکیت پیش‌بینی گردیده که وجود این مراجع منطقی به نظر می‌رسد، زیرا سلب مالکیت به جهت منافع عمومی از سوی دولت نیازمند به رسیدگی خاص می‌باشد. با توجه به اهمیت بسیار ویژه سلب مالکیت که با حقوق اشخاص سرو کار دارد برای اینکه مالکیت خصوصی افراد محترم شمرده شود و در حد نیاز سلب مالکیت صورت گیرد و این امر موجبی برای تجاوز به حقوق دیگران نگردد پیشنهاد می‌گردد قانون‌گذار ضمن عنایت به اهمیت موضوع اولاً وجود یک مرجع قضائی خاص جهت اتخاذ تصمیم نهائی ایجاد نماید و ثانیاً برای جلوگیری از گوناگونی قوانین و اتخاذ شیوه واحد در زمینه سلب مالکیت یک قانون واحد با در نظر گرفتن تمامی جوانب امر وضع نماید.

گفتار پنجم- مفهوم شهر

شهر سکونتگاهی، نسبتاً بزرگ و دائمی است(گودال[۱]، ١٩٨٧). سازمان ملل متحد، در سال ۱۳۶۷ خورشیدی، شهر را چنین، تعریف می‌کند: شهر، مکانی با تراکم بالای جمعیت و مرکزیت سیاسی، اداری و تاریخی است که در آن، فعالیت اصلی مردم، غیر کشاورزی است و دارای مختصات شهری بوده که از طریق دولتی محلی، اداره می‌شود. شاخصهای تفکیک شهر از روستا، عبارت است از:
وسعت
وضعیت و نوع فعالیت اقتصادی
درجه اشتغال و قشربندی اجتماعی
درجه پیچیدگی روابط و مناسبات

    1. چگونگی بهره‌گیری از نهادهای اجتماعی، فرهنگی، اقتصادی و سیاسی
    1. میزان و ترکیب جمعیت(حسینی، ۱۳۹۰، ص۴۹).

بند اول- تعاریف شهر

. تعاریف جهانی شهر
واژه Urban در زبان انگلیسی و Urbain در زبان فرانسوی، از ریشه Urbanus لاتین، یعنی شهری یا متعلق به شهر و از Urbs که به شهر رم اطلاق می‌شد، می‌آید(فکوهی، ۱۳۸۳، ص۲۶). شهر، طی دهه‌ های اخیر، از سوی اندیشمندان جغرافیا، جامعه شناسی، اقتصاد، جمعیت‌شناسی و برخی علوم دیگر، تعاریف متعددی از شهر ارائه شده‌است و جامعه شناسان از جمله انگلس و مارکس، شهر را محل تمرکز جمعیت، ابزار تولید، سرمایه، نیازها و احتیاجات و غیره می‌دانند که تقسیم کار اجتماعی، در آنجا صورت گرفته‌است. جغرافی دانان، شهر را منظره‌ای مصنوعی از خیابانها، ساختمانها، دستگاه ها و بناهایی می‌دانند که زندگی شهری را امکان پذیر میازد. مورخان، شهر را با توجه به قدمت آن، تعریف می‌کنند و از نظر اقتصاددانان، شهر به جایی اطلاق می‌شود که معیشت غالب ساکنان آن، بر پایه کشاورزی نباشد. جمعیت شناسان نیز، تعداد جمعیت یک نقطه را، ملاک شهری بودن آن نقطه می‌دانند. اندیشمندان طراحی شهری شهر را مجموعه پیچیده سازمان یافته‌ای می‌دانند که متشکل از سه مولفه اصلی کالبد، تصورات، و فعالیت می‌باشد، که پیوسته در حال تغییر و تحول است. شهرشناسان، شهر را محلی می‌دانند که بشر دست از زمین کشیده و فکر کردن را آغاز می‌کند(گودبال، ۱۹۸۷). با توجه به دیدگاه‌های گوناگون، تعریف‌های متفاوتی برای شهر، ارائه شده است. در بیشتر منابع، برای تعریف بنیادی و اساسی شهر، دو ملاک در نظر گرفته شده است:

    1. تعیین حداقل اندازه شهر، از نظر جمعیت
    1. تعیین حد نصاب برای چگالی جمعیت (جمعیت نسبی).

ملاک دوم، ملاکی است که میلز، آن را برای تعریف شهر، تائید می‌کند.
شهر، منطقه‌ای است که در آن، زمین، برای خانه سازی، نسبت به سایر عوامل تولید، مخصوصاً، سرمایه، در مقایسه با نواحی اطراف آن، با شدت بیشتری، مورد استفاده قرار می‌گیرد. از آنجایی که مردم، معمولاً، در نواحی نزدیک به محل سکونت خود، کار می‌کنند؛ بنابراین، شهر، با دو عامل دیگر، یعنی، اشتغال بیشتر و تولید بیشتر کالا و خدمات نیز توصیف می‌شود. به طور کلی، شهر، منطقه‌ای است که نسبت تولید و سایر عوامل تولید به زمین، در آن، بیشتر از نواحی همجوار است(عابدین درکوش، ۱۳۸۹، ص۹). بطور کلی، شهرها دارای سیستمهای پیچیده برای بهداشت، آب و برق، کاربری زمین، مسکن و حمل و نقل هستند(ویکی پدیا، مقاله شهر).

بند دوم- تعریف شهر در متون ایرانی

شهر، محلی است با حدود قانونی که در محدوده جغرافیائی بخش، واقع شده و از نظر بافت ساختمانی، اشتغال و سایر عوامل، دارای سیمائی با ویژگی‌های خاص خود، بوده به طوری که اکثریت ساکنان دائمی آن، در مشاغل کسب، تجارت، صنعت، کشاورزی، خدمات و فعالیت‌های اداری، اشتغال داشته و در زمینه خدمات شهری، از خودکفائی نسبی، برخوردار و کانون مبادلات اجتماعی، اقتصادی، فرهنگی و سیاسی حوزه جذب و نفوذ پیرامون خود، بوده و حداقل، دارای ده هزار نفر، جمعیت باشد(قانون تعاریف و ضوابط…، ۱۳۶۲، ماده ۴).
در هر نقطه که از نظر موقعیت و اهمیت، تشکیل شهرداری، ضرورت داشته باشد ولو، جمعیت آن، به پنج هزار نفر، بالغ نشود وزارت کشور، می‌تواند، در آن محل، دستور تشکیل انجمن و شهرداری بدهد(قانون شهرداری، ۱۳۴۴) در سالهای اخیر، حدنصاب شهر شدن در ایران از ۱۰ هزار و ۵۰۰ نفر به ۳ هزار و ۵۰۰ نفر کاهش یافته‌است(به نقل از سایت مهرنیوز).

بند سوم- مفهوم جامعه شناختی شهر

بررسی متون به جا مانده، چه در مقیاس کشوری و چه در مقیاس جهانی، و نیز مطالعات میدانی در زمینه چگونگی شکل‌گیری کانون‌های زیستی در معنای عام کلمه و شهر در معنای خاص کلمه، چند عامل را روشن می‌سازد. این عوامل را می‌توان در چند گروه مطرح کرد:
۱- عامل جهان بینی: این عامل دین، مذهب، مسلک و فرق متفاوت اجتماعی و مذهبی و… را شامل می‌شده و تأثیر و تأثر آنها را در شکل بخشیدن به ‌این کانون زیستی نشان می‌دهد.
۲- عامل اقتصادی و محیطی: عامل اقتصادی، عمدتاً بر چگونگی تولید و توزیع ثروت، نحوه‌ی تولید، توزیع و مصرف محصولات و رابطه آن با ساخت کالبدی نظردارد. عامل محیط یا اقلیم نیز، آب و هوا، همواری و ناهمواری و به طور کلی، عناصر محیط زیست طبیعی را نشان می‌دهد. محیط زیست، در شکل‌گیری کانون‌های زیستی و شهر نقش اساسی داشته است.

بند چهارم- مفهوم شهر از دیدگاه حقوقی

برای بررسی حقوقی مفهوم شهر، باید ضابطه تشخیص و مرجع تشخیص را بررسی کرد:
ضابطه تشخیص: از دیدگاه حقوقی، برای شناخت شهر، به ضوابط و معیارهای قانونی و مصوبات مراجع ذیصلاح توجه می‌شود.در ماده ۴ ق.ت.ض.ت.ک، در تعریف شهر آمده: «شهر محلی است با حدود قانونی که در محدوده جغرافیایی بخش واقع شده و از نظر بافت ساختمانی، اشتغال و سایر عوامل، دارای سیمایی با ویژگی‌های خاص خود بوده، به طوری که اکثریت ساکنان دایمی آن در مشاغل کسب، تجارت، صنعت، کشاورزی، خدمات و فعالیت‌های اداری، اشتغال داشته و در زمینه خدمات شهری از خودکفایی نسبی برخوردار و کانون مبادلات اجتماعی، اقتصادی، فرهنگی و سیاسی حوزه‌ی جذب و نفوذ پیرامون خود بوده و حداقل دارای ده هزار نفر جمعیت باشد». بنابراین با توجه به ماده فوق در شناخت شهر از لحاظ حقوقی و قانونی بیان چند نکته حائض اهمیت است؛ اول اینکه، هر چند قانونگذار به شرح ماده فوق، عوامل اقلیمی و اقتصادی را نیز در شناخت منطقه‌ای به نام شهر مؤثر دانسته است، با این حال طبق ماده ۱۳ ق.ت.ض.ت.ک ایجاد شهر از اختیارات هیأت وزیران است؛ لذا تشخیص یا عدم تشخیص منطقه‌ای به نام «شهر» با یک مقام و مرجع ذیصلاح قانونی است و در صورتی که مرجع قانونی، با وصف وجود شرایط اقلیمی و اقتصادی، موجودیت شهری را اعلام نکند، منطقه مورد نظر شهر نامیده نخواهد شد.
دوم اینکه، شهر با توجه به ماده مزبور و دیگر مواد همین قانون، منطقه‌ای است که متفاوت از دهستان، ولی زیر مجموعه‌ی مناطقی به نام بخش و شهرستان قرار می‌گیرد. بدین ترتیب نباید این مفاهیم را به ویژه، دو مفهوم «شهر» و «شهرستان» را از لحاظ قانونی با یکدیگر مخلوط نماییم. ناگفته نماند که ملاک تشکیل یا عدم تشکیل شهرداری در یک منطقه، همین ملاک و دیدگاه حقوقی است.
مرجع تشخیص: طبق ماده ۱۳ق.ت.ض.ت.ک، مرجع تشخیص این که، آیا منطقه‌ای شرایط و ضوابط قانونی لازم را برای این که آن منطقه، به عنوان شهر شناخته شود دارا می‌باشد یا خیر، هیأت وزیران است. لذا تا زمانی که ‌این مرجع، منطقه‌ای را به نام شهر نشناسد از لحاظ قانونی، آن منطقه شهر نخواهد بود( سایت موسسه خانه حقوق آریا).

فصل دوم

(ضرورت و اهمیت طراحی فضای شهری)

مقدمه

یکی از آرزوهای دیرینه بشر، دستیابی به آن نوع شیوه زیست بوده است که زندگی او را با بهروزی وکامیابی قرین سازد. اندیشه آرمانشهری آن بخشی از اندیشه است که در طول تاریخ راه های تحقق این آرزو را بررسی کرده است. اگر در اندیشه داشتن شهری باشیم که در صددتسهیل راه شهروندان در مسیر کمال باشد و اگرهمزمان بدنبال ریشه‌یابی مشکلات روحی ساکنین شهرهای امروزی باشیم بسیاری از این معضلات را در ساختار شهرهایمان خواهیم یافت که با اندکی توجه و دیدی همه جانبه‌تر به سادگی قادر به حل آنان و پیشگیری از استرس‌ها و هیجانات ناشی از زندگی روزمره بر ساکنین شهرهایمان خواهیم بود. در عصر حاضر مشکلات ناشی از اینگونه نوسانات روحی و روانی ناشی از زندگی ماشینی (که گریزناپذیر است) هزینه‌های مادی و معنوی بسیاری برای جامعه درپی خواهد داشت. وجود نشاط اجتماعی در شهرها می‌تواند این مشکلات روحی روانی را به حداقل رسانده و در زندگی ساکنان آن به نحو قابل تجهی موثر باشد. سرزندگی و نشاط دارای دو بعد است که‌یک بعد آن فردی است و به بینش و فرهنگ مردم و به ادراک آن‌ ها وابسته است و دیگری به فضاهای شهری و معماری مربوط می‌شود که‌این دو بعد باهم ارتباط متقابل دارند و از یکدیگر نیز تأثیر می‌پذیرند. در این بخش به تعریف اجمالی شهر وساختار آن ودلایل وجود وهمچنین لزوم طراحی و معماری که گاه حتی حقوق مالکانه اشخاص راهم تحت شعاع قرار میدهد.

گفتار اول- حدود شهر

شناخت حدود شهر، از این حیث دارای اهمیت است که منطقاً، طرح‌های عمومی شهر باید در حدود و قلمرو شهر اجراء شوند. به تعبیر دیگر، شهرداری در خارج از شهر، وظیفه و اختیاری در جهت اجرای طرح ندارد و طبیعتاً حق استفاده از مقررات مربوط به اجرای طرح‌های عمومی یا استناد به آنها در خارج از شهر را ندارد. متأسفانه یکی از ابهامات قانونی در ایران، همین موضوع حدود شهر و محدوده‌ای است که شهرداری می‌تواند یا باید در آن محدوده به ‌ایفای نقش، به ویژه اجرای طرح‌های عمومی بپردازد. به همین دلیل، اصطلاحات مختلف را که به نوعی درصدد بیان محدوده‌ی شهر هستند بیان می‌نماییم. بدیهی است با مشخص شدن محدوده‌ی شهر، محدوده اجرای طرح‌های عمومی نیز معلوم خواهد شد. به همین منظور از محدوده شهر و حریم شهر سخن گفته می‌شود. باتوجه به حاکمیت قانون تعاریف محدوده و حریم شهر، روستا و شهرک و نحوه‌ی تعیین آن آنچه در حال حاضر مبنا و ملاک تعیین محدوده‌ی شهر است، همین قانون بوده و لذا شایسته است تعابیر مزبور را از منظر این قانون بررسی نماییم.
در ماده ۱ قانون تعاریف محدوده و حریم شهر… آمده است: «محدوده شهر عبارت است از حد کالبدی موجود شهر و توسعه آتی در دوره‌ی طرح جامع و تا تهیه طرح مذکور در طرح ‌هادی شهر که ضوابط و مقررات شهرسازی در آن لازم‌الاجراء می‌باشد. شهرداری‌ها علاوه بر اجرای طرح‌های عمرانی از جمله احداث و توسعه معابر و تأمین خدمات شهری و تأسیسات زیر بنایی در چارچوب وظایف قانونی خود، کنترل و نظارت بر احداث هرگونه ساختمان و تأسیسات و سایر اقدامات مربوط به توسعه و عمران در داخل محدود شهر را نیز بر عهده دارند» و در ماده ۱۰ قانون مورد بحث نیز آمده که هیچ یک از شهرها، محدوده و حریم دیگری به جز محدوده و حریم موضوع مواد این قانون نخواهد داشت و کلیه عناوین مشابه ملغی شده محسوب است. از توجه به مواد قانونی فوق‌الذکر می‌توان نتیجه گرفت که؛
اولاً: با تصویب قانون تعاریف محدوده و حریم شهر…، اصطلاحات دیگری چون محدوده قانونی و خدماتی حداقل در خصوص تعیین محدوده‌ای که شهرداری‌ها در آن محدوده به‌ایفای نقش می‌پردازند کاربردی نخواهد داشت.

نظر دهید »
  • 1
  • ...
  • 306
  • 307
  • 308
  • ...
  • 309
  • ...
  • 310
  • 311
  • 312
  • ...
  • 313
  • ...
  • 314
  • 315
  • 316
  • ...
  • 732
بهمن 1404
شن یک دو سه چهار پنج جم
 << <   > >>
        1 2 3
4 5 6 7 8 9 10
11 12 13 14 15 16 17
18 19 20 21 22 23 24
25 26 27 28 29 30  

سلامتی، دکوراسیون، نکات حقوقی، مد، آشپزی و گردشگری

 جذابیت بدون تغییر شخصیت
 بهینه‌سازی تجربه کاربری
 علائم غفلت در رابطه
 آموزش ابزار لئوناردو
 ابراز احساسات سالم
 درآمد از پست‌های شبکه‌های اجتماعی
 شغل‌های پردرآمد اینترنتی
 مراقبت از پنجه‌های سگ
 تدریس آنلاین طراحی داخلی
 درآمد از نظرسنجی آنلاین
 فروش تم‌های وردپرس
 فرصت‌های درآمد آنلاین
 درآمد کانال‌های تلگرام
 تحقیق کلمات کلیدی
 عفونت گوش گربه
 مشکلات گوارشی گربه
 چالش‌های رابطه عاطفی
 درآمد از کارگاه‌های آنلاین
 طوطی‌های سخنگو
 انتخاب اسم خرگوش
 پست مهمان موفق
 حسادت در رابطه
 درمان اسهال سگ
 فروشگاه آنلاین محصولات خاص
 شیر برای گربه
 اپلیکیشن‌های پولساز
 

کلیه مطالب این سایت فاقد اعتبار و از رده خارج است. تعطیل کامل کلیه مطالب این سایت فاقد اعتبار و از رده خارج است. تعطیل کاملکلیه مطالب این سایت فاقد اعتبار و از رده خارج است. تعطیل کامل کلیه مطالب این سایت فاقد اعتبار و از رده خارج است. تعطیل کامل کلیه مطالب این سایت فاقد اعتبار و از رده خارج است. تعطیل کامل کلیه مطالب این سایت فاقد اعتبار و از رده خارج است. تعطیل کامل

لطفا صفحه را ببندید کلیه مطالب این سایت فاقد اعتبار و از رده خارج است. تعطیل کامل

لطفا صفحه را ببندید

کلیه مطالب این سایت فاقد اعتبار و از رده خارج است. تعطیل کامل

کلیه مطالب این سایت فاقد اعتبار و از رده خارج است. تعطیل کامل کلیه مطالب این سایت فاقد اعتبار و از رده خارج است. تعطیل کامل

لطفا صفحه را ببندید

جستجو

موضوعات

  • همه
  • بدون موضوع

آخرین مطالب

  • دانلود مطالب پژوهشی در رابطه با ارتقاء کیفیت فضایی ، ارائه … – منابع مورد نیاز برای مقاله و پایان نامه : دانلود پژوهش های پیشین
  • ﻧﮕﺎرش ﻣﻘﺎﻟﻪ ﭘﮋوهشی با موضوع تأثیر پیش تیمار … – منابع مورد نیاز برای مقاله و پایان نامه : دانلود پژوهش های پیشین
  • ﻧﮕﺎرش ﻣﻘﺎﻟﻪ ﭘﮋوهشی با موضوع بهینه سازی استخراج ... - منابع مورد نیاز برای پایان نامه : دانلود پژوهش های پیشین
  • دانلود متن کامل پایان نامه ارشد | مبحث دوم: استقلال قضات در برابر مسئولان قوه قضائیه – پایان نامه های کارشناسی ارشد
  • نگارش پایان نامه درباره :پیوند ادبیّات با اقتصاد ... - منابع مورد نیاز برای پایان نامه : دانلود پژوهش های پیشین
  • منابع کارشناسی ارشد در مورد بررسی تاثیر وابستگی گروهی بر … – منابع مورد نیاز برای مقاله و پایان نامه : دانلود پژوهش های پیشین
  • منابع کارشناسی ارشد در مورد طراحی پروسه چیـدن و ... - منابع مورد نیاز برای پایان نامه : دانلود پژوهش های پیشین
  • پایان نامه با فرمت word : استفاده ازماده ترت بوتيل هيدروپراکسايد t-BHPیک مدل حیوانی ... - منابع مورد نیاز برای پایان نامه : دانلود پژوهش های پیشین
  • فایل های دانشگاهی| گفتار چهارم: پایان مدیریت – 3
  • سایت دانلود پایان نامه: دانلود پروژه های پژوهشی در رابطه با مدلسازی حل مناقشات در ... - منابع مورد نیاز برای پایان نامه : دانلود پژوهش های پیشین

فیدهای XML

  • RSS 2.0: مطالب, نظرات
  • Atom: مطالب, نظرات
  • RDF: مطالب, نظرات
  • RSS 0.92: مطالب, نظرات
  • _sitemap: مطالب, نظرات
RSS چیست؟
کوثربلاگ سرویس وبلاگ نویسی بانوان